Hansı yağlar yüksək istilikdə bişirmə üçün təhlükəsizdir?
Qurman 24 Avqust 2026, 13:29
366
Yüksək istilikdə yemək bişirərkən yağ seçimi sağlamlığı qorumaq baxımından həlledici rol oynayır. Hər bir yağın müəyyən bir "tüstülənmə nöqtəsi" vardır, yani həmin temperatur aşılarkən yağ parçalanmağa, zərərli sərbəst radikallar, toksik maddələr ifraz etməyə başlayır. Aşağıkı tüstülənmə nöqtəsinə malik yağlar yüksək istilikdə tez yanaraq xərçəng birləşmələri əmələ gətirdiyi üçün, yüksək dərəcəli bişirmə proseslərində yalnız yüksək dözümlülüyə malik sağlam yağlardan istifadə olunmalıdır.
Citypost.az xəbər verir ki, emal olunmuş avokado yağı yüksək istiliyə ən dözümlü təbii yağlardan biridir. Tüstülənmə dərəcəsi təxminən 270 seltsidən yüksək olan bu yağ, tərkibindəki doymamış yağ turşuları, e-vitamini sayəsində yüksək dərəcələrdə belə öz strukturunu, faydalı xüsusiyyətlərini qoruyub saxlayır. Eyni zamanda emal edilmiş zeytun yağı, xüsusilə "light" kimi tanınan növlər də qızartma üçün təhlükəsiz seçimlər sırasındadır. Soyuq sıxma (extra virgin) zeytun yağı salatlar üçün nəzərdə tutulsa da, emal olunmuş forması yüksək istiliyə qarşı kifayət qədər davamlıdır.
Heyvan mənşəli yağlar arasında ərinmiş kərə yağı yüksək temperaturda bişirmə üçün mükəmməl alternativdir. Kərə yağının tərkibindəki süd zülalları və su xüsusi emalla kənarlaşdırıldığı üçün ərinmiş yağın tüstülənmə nöqtəsi yüksəlir, yanma riski ortadan qalxır. Hindistan qozu (kokos) yağı da tərkibindəki doymuş yağ turşularının sabitliyi hesabına yüksək istilikdə oksidləşməyə qarşı dözümlülük göstərir, yeməklərə xüsusi aroma qatır.
Bunun əksinə olaraq, rafinə olunmamış günəbaxan, qarğıdalı, soya, kətan toxumu kimi bol polidoymamış yağ turşusu ehtiva edən yağlar yüksək istilikdə sürətlə parçalanır. Bu növ yağları yüksək dərəcədə qızdırmaq orqanizmdə iltihabi prosesləri aktivləşdirən zərərli birləşmələr yaradır. Yemək bişirərkən yağın tüstülənməsinə yol verməmək, doğru yağı düzgün temperaturda istifadə etmək orqanizmin ümumi sağlığını, həzm sistemini qorumağın əsas qaydasıdır.
Səkinə Yusifova/Citypost.az
Ən son xəbərləri bizim Facebook kanalımızda izləyin
Ən son xəbərləri bizim Instagram kanalımızda izləyin
Səhər yeməyində tez-tez etdiyimiz səhv: Hüceyrələri zədələyirik!
Səhər yeməyi orqanizmin gecə istirahətindən sonra maddələr mübadiləsini işə salan, günə enerjili başlamasını təmin edən ən mühüm qidalanma seansıdır. Lakin bir çox insanların tələskənlikdən, yaxud yanlış vərdişlərdən səhər süfrəsində etdiyi bəzi böyük səhvlər hüceyrə səviyyəsində ciddi zədələnmələrə yol açır. Səhər boş mədəyə qəbul edilən yanlış qidalar mədə-bağırsaq sistemini zədələməklə yanaşı, orqanizmdə xroniki iltihabi prosesləri alovlandıraraq hüceyrələrin vaxtından əvvəl qocalmasına zəmin yaradır.Citypost.az xəbər verir ki, səhər yeməyində edilən ən böyük, yayğın səhv boş mədəyə rafinə olunmuş şəkərlə, sadə karbohidratlarla zəngin qidaların istehlak edilməsidir. Səhər şirin un məmulatları, hazır səhər dənəcikləri (xlopya), şirniyyatlar, hazır meyvə şirələri qəbul etmək qanda qlükozanın qəfil, kəskin...
20 Avqust 2026, 20:18
Avokadonun faydaları və ondan hazırlanan 3 asan resept
Avokado müasir qidalanmada zəngin tərkibi, yüksək qida dəyəri ilə seçilən ən faydalı meyvələrdən biridir. Tərkibindəki monoyarımdoymamış yağ turşuları, xüsusən olein turşusu ürək-damar sisteminin fəaliyyətini yaxşılaşdırır, pis xolesterinin səviyyəsini düşürür. A, C, E, K, B qrupu vitaminləri, kalium, lif ilə zəngin olan bu meyvə həzm sistemini tənzimləyir, toxluq hissəsini uzadır. Hüceyrələri qocalmaqdan qoruyan antioksidantlar göz sağlığını möhkəmləndirir, dərinin elastikliyini bərpa edir.Citypost.az xəbər verir ki, gündəlik rasiona avokadonu daxil etməyin ən sürətli yollarından biri klassik quakamole sousudur. Bunun üçün tam yetişmiş bir ədəd avokado çəngəllə əzilir, üzərinə narın doğranmış bir diş sarımsaq, bir neçə damcı təzə limon suyu, bir çimdik duz, qara...
18 Avqust 2026, 12:00
Yeməklərdə duz istifadəsini azaltmağın 5 sağlam alternativi
Həddindən artıq duz istifadəsi yüksək qan təzyiqi, ürək-damar xəstəlikləri, böyrək nasazlıqları kimi ciddi sağlamlıq problemlərinə yol açır. Günlük duz normasını azaltmaq orqanizmdə maye balansını tənzimləməyə, damarların yükünü yüngülləşdirməyə kömək edir. Xörəklərin dadını itirmədən duz miqdarını aşağı salmağın ən effektiv yolu müxtəlif təbii, sağlam alternativlərdən istifadə etməkdir.Citypost.az xəbər verir ki, yeməyin dadını zənginləşdirən birinci alternativ təzə limon suyu, sitrus meyvələrinin qabığıdır. Limonun tərkibindəki təbii turşuluq dil üzərindəki dad reseptorlarını stimullaşdıraraq duz əvəzedicisi rolu oynayır. Xüsusən ət, balıq, tərəvəz yeməklərinə, salatlara sıxılan təzə limon suyu xörəyə gümrahlıq, dərinlik qatır. İkinci mühüm alternativ sarımsaq, soğan tozudur. Sarımsağın tərkibindəki aromatik birləşmələr yeməyin dadını ön...
18 Avqust 2026, 11:14
Meyvələri daha uzun müddət təravətli saxlamaq üçün saxlama qaydaları
Meyvələrin uzun müddət təravətli qalması doğru saxlama şəraitindən, temperatur rejimindən doğrudan doğruya asılıdır. Məhsulların vaxtından əvvəl xarab olmasının, dadını itirməsinin başılca səbəbi onların yanlış mühitdə saxlanılması, digər maddələrin təsirinə məruz qalmasıdır. Doğru saxlama qaydalarına riayət etmək həm israfın qarşısını alır, həm də vitamin dəyərinin qorunmasını təmin edir.Meyvələri saxlayarkən diqqət yetirilməli ən vacib məqamlardan biri etilen qazı ifraz edən növləri digərlərindən ayırmaqdır. Alma, banan, armud, şaftalı kimi meyvələr yetişmə prosesində bol miqdarda etilen buraxır. Bu qaz yaxınlıqda olan digər tezxarabolan məhsulların sürətlə çürüməsinə yol açır. Bu səbəbdən etilen həssaslığı yüksək olan giləmeyvələri, sitrus meyvələrini həmin növlərdən aralı saxlamaq zəruridir.Soyuducuda saxlamaq üçün...
18 Avqust 2026, 08:34
Əti marinad edərkən sirkə tökmək düzgündür? – Ətin liflərini bərkidən yanlış
Əti bişirməzdən əvvəl yumşaltmaq və ona daha zəngin dad vermək üçün marinad etmək kulinariyada ən çox istifadə olunan üsullardan biridir. Lakin bu proses zamanı ən çox edilən və ətin keyfiyyətini kəskin şəkildə korlayan əsas yanlışlıqlardan biri marinad tərkibinə bol miqdarda sirkə və ya tünd turşuların əlavə edilməsidir. Bir çox insan sirkənin əti sürətlə yumşaltdığını düşünsə də, kulinariya mütəxəssisləri və qida kimyaçıları bildirirlər ki, tünd turşuluq əksinə ətin liflərini bərkidir, onun suyunu itirməsinə və nəticədə rezin kimi bərk alınmasına səbəb olur.Citypost.az xəbər verir ki, sirkənin tərkibindəki yüksək konsentrasiyalı asetat turşusu ət zülalları ilə reaksiyaya girdikdə zülalların denaturasiyası, yəni bərkiməsi prosesi baş...
12 Avqust 2026, 18:13
Makaronu süzəndən sonra soyuq suya tutmayın! Sousun nişastaya yapışmamasının səbəbi
Makaron bişirərkən ən çox edilən və yeməyin dadını kəskin şəkildə korlayan yanlışlıqlardan biri bişmiş makaronu süzgəcdən keçirdikdən dərhal sonra soyuq suya tutmaqdır. Bir çox insan bu üsulun makaronların bir-birinə yapışmasının qarşısını aldığını və ya bişmə prosesini saxladığını düşünsə də, kulinariya mütəxəssisləri və aşpazlar bu vərdişin böyük bir kulinariya xətası olduğunu bildirirlər. Soyuq su makaronun səthindəki təbii nişasta təbəqəsini yuyub aparır və nəticədə hazırladığınız sousun makarona tam hopmasının, onun yüzərinə yapışmasının qarşısını alır.Citypost.az xəbər verir ki, makaron bişərkən onun tərkibindəki nişasta suya çıxır və dənələrin səthində xüsusi yapışqanlıq yaradan incə bir təbəqə formalaşdırır. Məhz bu nişasta təbəqəsi sousla makaron arasında birləşdirici...
12 Avqust 2026, 15:20
