Mütəxəssis rəyi: Miyokard infarktından qorunmanın yolları
Tibb 03 Mart 2026, 15:41
1171
Son illərdə ürək-damar xəstəlikləri arasında miyokard infarktı (ürək tutması) ən çox rast gəlinən və ölüm riski yüksək olan hallardan biridir. Sağlam həyat tərzi və düzgün qidalanma, eləcə də erkən xəbərdarlıq əlamətlərinə diqqət göstərmək, bu təhlükəli vəziyyətin qarşısını almaqda həyati əhəmiyyət kəsb edir.
Citypost.az xəbər verir ki, kardiyoloqlar bildirirlər ki, infarkt riskini azaltmaq üçün qidalanmada yağlı, qızardılmış, fast-food və xəmir məhsullarından uzaq durmaq, həmçinin siqaret və spirtli içkilərin qəbulunu məhdudlaşdırmaq əsas şərtdir. Gündəlik duz qəbulu 5 qramı keçməməlidir. Meyvə və tərəvəzlər, xüsusən qoz, badam, ərik kimi quru meyvələr ürək sağlamlığı üçün faydalıdır. Enerji içkiləri və şirin içkilərdən uzaq durmaq, bədən çəkisini nəzarətdə saxlamaq və qarın piylərinin artmamasına diqqət yetirmək də önəmlidir.
Aktiv həyat tərzi, məsələn, həftədə 2-3 saat orta sürətli gəzinti, ürək funksiyasının stabilliyi üçün əvəzsizdir. Tenzik, şəkər və xolesterinin normada saxlanması, stresin idarə olunması və yuxu rejiminin nizamlanması infarkt riskini azaldır. Hər il kardiyoloq müayinəsindən keçmək və qan analizlərini yoxlatmaq tövsiyə olunur.
Miyokard infarktının xəbərdaredici əlamətləri arasında sinədə sıxıcı və yandırıcı ağrı, ağrının sol kürəyə, sol çiyinə və qola yayılması, nəfəs darlığı, ani halsızlıq və soyuqda ürək bulanması daxildir. Bu simptomlar baş verdikdə təcili tibbi yardım çağırmaq həyati vacibdir.
Ümumilikdə, sağlam qidalanma, aktiv həyat və erkən müayinə ürək-damar sağlamlığının qorunmasında və infarkt riskinin azalmasında həlledici rol oynayır.
Ən son xəbərləri bizim Facebook kanalımızda izləyin
Ən son xəbərləri bizim Instagram kanalımızda izləyin
Müasir klinik tibbdə "Görünməz Tükənmə"
Klinik müşahidələr göstərir ki, son illərdə pasiyentlərin müraciət etdiyi ən geniş yayılmış simptomlar qrupu məhz xroniki yorğunluq sindromu ilə bağlıdır. Citypost.az xəbər verir ki, Tibbi nöqteyi-nəzərdən bu vəziyyət sadəcə fiziki yorğunluq deyil, orqanizmin homeostazının pozulması, yəni daxili müvazinətin itməsidir. Uzunmüddətli stress və informasiya yükü sinir sisteminin simpatik şöbəsini daimi aktiv saxlayır ki, bu da böyrəküstü vəzilərin disfunksiyasına və kortizol hormonunun balansının pozulmasına gətirib çıxarır. Nəticədə insan kifayət qədər istirahət etsə belə, hüceyrə səviyyəsində enerji bərpası (ATP sintezi) ləngiyir və bu, daimi halsızlıq, koqnitiv funksiyaların zəifləməsi və bədən müqavimətinin aşağı düşməsi ilə özünü büruzə verir.Bu patoloji vəziyyətdən çıxış yolu kimi tibbi...
13 Mart 2026, 13:41
DİQQƏT:Qulaqcıqlar qulaq sağlamlığını poza bilər
Mütəxəssislər xəbərdarlıq edir ki, qulaqcıqlar gündəlik həyatın ayrılmaz hissəsinə çevrilsə də, onların istifadəsi yalnız eşitməyə deyil, həm də qulaq içindəki mikrobların balansına təsir göstərə bilər.Citypost.az-ın məlumatına görə, uzun müddət qulaqcıq taxmaq, xüsusilə qulağa yerləşən modellər (“earbuds”) qulaq kanalını bağlayır və cihazın səthindəki bakteriya və çirkləri dərinin üzərinə keçirə bilər. Normalda qulaq kanalı öz müdafiə sisteminə malikdir: daxili hissədəki qulaq mumu və yağlar dərini qoruyur, toz, bakteriya və ölü dəri hüceyrələrinin təmizlənməsinə kömək edir.Uzunmüddətli qulaqcıq istifadəsi bu tarazlığı poza bilər. Sağlam qulaq kanalında müxtəlif mikroorqanizmlər – əsasən bakteriyalar, həmçinin göbələklər və viruslar – mövcuddur. Bu müxtəliflik zərərli mikrobların artmasının qarşısını alır.Araşdırmalar...
13 Mart 2026, 10:00
Diş ətinin qanaması ciddi xəstəliklərin xəbərçisi ola bilər
Mütəxəssislərin fikrincə, diş ətinin qanaması və diş ətrafı toxumaların iltihabı ilə xarakterizə olunan periodontit yalnız ağız boşluğu ilə məhdudlaşan problem deyil, eyni zamanda bir sıra ciddi sistem xəstəliklərinin yaranma riskini artıra bilər.Citypost.az-ın məlumatına görə, bakterial diş daşları və lövhələrin yaratdığı iltihab nəticəsində meydana gələn periodontit böyüklərin təxminən 35–50 faizində müşahidə olunur. Bu proses zamanı yaranan bakteriyalar və onların toksinləri qan dövranına daxil olaraq orqanizmdə ümumi iltihabi reaksiyalara səbəb ola bilər.Araşdırmalar göstərir ki, periodontit ürək-damar xəstəlikləri, ağciyər problemləri, revmatoid artrit, xroniki böyrək xəstəlikləri və insult riskinin artması ilə əlaqəli ola bilər. Bundan əlavə, bu xəstəlik infarkt və vaxtından əvvəl doğuş kimi...
13 Mart 2026, 09:53
Mütəxəssislər: Aydın yuxular beynin strukturundan asılıdır
Mütəxəssislərin fikrincə, bəzi insanların tez-tez aydın yuxular görməsi onların beyninin xüsusi quruluşu ilə əlaqəli ola bilər. Araşdırmalar göstərir ki, yuxu zamanı insanın özünün yuxuda olduğunu dərk etməsi özünüdərk, təxəyyül və idrak nəzarətindən məsul olan inteqrasiya olunmuş neyron şəbəkələri ilə bağlıdır.Citypost.az xəbər verir ki, aydın yuxu insanın yatdığını və yuxu gördüyünü anladığı vəziyyət kimi xarakterizə olunur. Belə hallarda bəzən insan yuxunun gedişatına müəyyən dərəcədə nəzarət edə bilir. Bildirilir ki, əvvəlki araşdırmalar əsasən bu vəziyyət zamanı beynin fəaliyyətini öyrənsə də, aydın yuxular görmə qabiliyyəti ilə bağlı anatomik xüsusiyyətlər geniş şəkildə tədqiq olunmamışdı.Tədqiqat çərçivəsində orta yaşı təxminən 26 olan 30 sağlam yetkin könüllü...
12 Mart 2026, 11:31
Gündəlik multivitamin bioloji yaşlanmanı yavaşlada bilər
Yeni araşdırmalar göstərir ki, gündəlik multivitamin qəbul etmək yalnız ümumi sağlamlığa deyil, həm də bioloji yaşlanma proseslərinin ləngiməsinə kömək edə bilər.Citypost.az xəbər verir ki, alimlər müəyyən ediblər ki, iki il müddətində multivitamin qəbul edən yaşlı insanlarda bədənin “aşınma və yıpranma” prosesləri yavaşlayıb. Xüsusilə, tədqiqatın əvvəlində sürətli bioloji yaşlanma göstərən iştirakçılarda təsir daha aydın olub.Araşdırmada bioloji yaşın ölçülməsi üçün istifadə olunan testlər göstərir ki, gündəlik həyat tərzi genetikaya necə təsir edir və bədənin yıpranmasına səbəb olur. Bu göstəricilərə əsasən bir insan faktiki yaşından bioloji olaraq daha gənc və ya yaşlı ola bilər.Tədqiqat 70 yaş ətrafında olan 958 iştirakçı üzərində aparılıb. Onlar...
11 Mart 2026, 13:57
İmmunitetin gücü yuxu və pəhrizdən asılıdır
Mütəxəssislərin fikrincə, insanın yuxu rejimi və qidalanma vərdişləri immun sisteminin fəaliyyətinə ciddi təsir göstərən əsas amillərdəndir. Aparılan elmi araşdırmalar göstərir ki, həyat tərzi faktorları immun sistemində müşahidə olunan fərqlərin mühüm hissəsini izah edir.Citypost.az xəbər verir ki, araşdırmalarda minlərlə sağlam insanın immun göstəriciləri çoxsəviyyəli yanaşma ilə təhlil edilib. Nəticələr göstərir ki, immun sisteminin vəziyyətindəki dəyişkənliyin bir hissəsi genetik amillərlə bağlı olsa da, gündəlik həyat tərzi – xüsusilə yuxu rejimi və qidalanma – bu prosesdə mühüm rol oynayır.Mütəxəssislər bildirir ki, düzgün və balanslı yuxu immun hüceyrələrinin fəaliyyətinə birbaşa təsir edir. Qısa və gec yuxu bəzi iltihab göstəricilərinin artmasına səbəb ola bilər. Uzun...
11 Mart 2026, 10:21
