Səpki solmursa, diqqətli olun – Meningit XƏBƏRDARLIĞI
Tibb 07 Sentyabr 2026, 10:30
3711
Meningit sürətlə inkişaf edə bilən və bəzi hallarda həyati təhlükə yaradan ciddi xəstəliklərdən biridir. Xəstəliyin ilkin əlamətləri bəzən adi virus infeksiyasını xatırlada bilər. Lakin yüksək hərarət, güclü baş ağrısı, boyun sərtliyi, qusma, işığa həssaslıq, yuxululuq və huşun dəyişməsi kimi əlamətlərin bir arada müşahidə olunması ciddi diqqət tələb edir. Xüsusilə meningokok infeksiyası zamanı vəziyyət qısa müddətdə ağırlaşa bildiyi üçün xəstəliyin əlamətlərini vaxtında tanımaq və tibbi yardıma gecikməmək mühüm əhəmiyyət daşıyır.Meningokok meningitinin diqqət çəkən əlamətlərindən biri də dəridə meydana çıxa bilən səpkilərdir. Bu səpkilər xırda qırmızı və ya bənövşəyi nöqtələr şəklində görünə bilər. Onların üzərinə təzyiq göstərildikdə rənginin dəyişməməsi, yəni solmaması ciddi xəbərdarlıq əlaməti hesab olunur. Bu səbəbdən həkimlər vətəndaşlara belə vəziyyətlərdə dəri səpkilərinə diqqətlə baxmağı tövsiyə edirlər.
Citypost.az xəbər verir ki, mütəxəssislərin açıqlamasına görə, səpkilərin xüsusiyyətini ilkin olaraq qiymətləndirmək üçün ev şəraitində şəffaf stəkandan istifadə etməklə “şüşə testi” aparmaq mümkündür. Bunun üçün şəffaf bir stəkanı səpki olan dəri nahiyəsinin üzərinə möhkəm basmaq və səpkini stəkanın içindən müşahidə etmək lazımdır. Əgər təzyiq göstərildikdə səpkinin rəngi solmur, dəyişmir və səpki əvvəlki kimi aydın görünürsə, bu, diqqətdən kənarda qalmamalı olan əlamətdir. Xüsusilə belə səpkilər yüksək hərarət və digər meningit əlamətləri ilə birlikdə müşahidə olunursa, meningokok infeksiyası ehtimalı nəzərə alınmalıdır. Həkimlər isə xüsusi olaraq vurğulayırlar ki, “şüşə testi” meningit diaqnozu qoyan tibbi müayinə deyil. Səpkinin təzyiq altında solmaması müxtəlif digər xəstəliklər və vəziyyətlər zamanı da baş verə bilər. Eyni zamanda, səpkinin olmaması meningitin olmadığı anlamına gəlmir. Buna görə də yalnız bu testin nəticəsinə əsaslanaraq xəstəliyi təsdiqləmək və ya istisna etmək olmaz.Meningit zamanı yüksək hərarət, güclü baş ağrısı, boyun sərtliyi, başı önə əyməkdə çətinlik, işığa həssaslıq, ürəkbulanma və qusma, güclü halsızlıq, yuxululuq və huşun pozulması kimi əlamətlər meydana çıxa bilər. Meningokok infeksiyası zamanı dəri səpkiləri də müşahidə oluna bilər və bəzi hallarda xəstənin ümumi vəziyyəti çox sürətlə pisləşə bilər.
Mütəxəssislər bildirirlər ki, bu əlamətlərdən bir neçəsi eyni vaxtda müşahidə olunursa, xüsusilə də yüksək hərarətlə yanaşı boyun sərtliyi, güclü baş ağrısı, qusma, işığa həssaslıq, huşda dəyişiklik və ya təzyiq altında solmayan səpkilər varsa, evdə gözləmək və müxtəlif üsullarla vəziyyəti izləmək düzgün deyil. Belə hallarda dərhal tibbi yardıma müraciət etmək lazımdır.Meningit şübhəsi olduqda həkim xəstənin ümumi vəziyyətini qiymətləndirir, nevroloji müayinə aparır və zərurət yarandıqda diaqnozu dəqiqləşdirmək üçün laborator və digər tibbi müayinələr təyin edir. Xəstəliyin səbəbinin müəyyənləşdirilməsi müalicə taktikasının seçilməsi baxımından mühüm əhəmiyyət daşıyır. Xüsusilə bakterial meningit təcili tibbi müdaxilə tələb edən ciddi vəziyyət hesab olunur.
Həmçinin oxuyun
Həkimlərin əsas tövsiyəsi odur ki, meningit əlamətləri yarandıqda vaxt itirmək olmaz. “Şüşə testi” yalnız səpkinin xüsusiyyətinə ilkin baxış üçün istifadə edilə bilən sadə üsuldur və heç bir halda həkim müayinəsini, diaqnostik müayinələri və tibbi yardımı əvəz etmir. Xüsusilə xəstənin vəziyyəti sürətlə pisləşirsə, təcili tibbi yardım çağırılması vacibdir.
Yusif
Ən son xəbərləri bizim Facebook kanalımızda izləyin
Ən son xəbərləri bizim Instagram kanalımızda izləyin
Pediatrdan valideynlərə qızdırmasalıcı dərmanlarla bağlı xəbərdarlıq
Uşaqlarda hərarət yüksəldikdə valideynlərin ən çox yol verdiyi səhvlərdən biri qızdırmasalıcı dərmanları müəyyən saat intervalına uyğun olaraq, hərarətin olub-olmamasından asılı olmayaraq verməkdir. Bəzi valideynlər dərmanın təlimatında "4-6 saatdan bir" ifadəsini gördükdə bunu preparatın mütləq həmin müddətdən bir qəbul edilməli olduğu kimi başa düşürlər. Digər hallarda isə uşağa eyni təsiredici maddəni ehtiva edən həm sirop, həm də şam verilir. Bu isə dozanın bilmədən artırılmasına və arzuolunmaz təsirlərin yaranmasına səbəb ola bilər.Pediatr Aytən İsmayılzadə Citypost.az-a açıqlamasında bildirib ki, uşaqlara qızdırmasalıcı dərman verərkən yalnız saat intervalına deyil, uşağın hazırkı vəziyyətinə, hərarətin səviyyəsinə, narahatlığının olub-olmamasına və preparatın dozasına diqqət yetirilməlidir. Onun sözlərinə görə, təlimatda...
23 Oktyabr 2026, 10:30
Kardioloqdan ürək xəstəlikləri ilə bağlı xəbərdarlıq: Bu simptomları gözardı etməyin
Bəzi sağlamlıq problemləri ilkin mərhələdə zəif əlamətlərlə özünü göstərsə də, müəyyən simptomlar ciddi xəstəliklərin xəbərçisi ola bilər. Xüsusilə döş qəfəsində sıxıcı və təzyiq hissi yaradan ağrılar, fiziki fəaliyyət zamanı təngnəfəslik, adi işlərdən sonra həddindən artıq yorğunluq, başgicəllənmə və bayılma diqqətdən kənarda qalmamalıdır. İnsanlar bəzən bu əlamətləri yorğunluq, stress və ya yuxusuzluqla əlaqələndirərək həkimə müraciəti gecikdirirlər. Halbuki belə şikayətlər bəzi hallarda ürək-damar sistemi ilə bağlı ciddi problemlərin göstəricisi ola bilər.Kardioloq Natavan İsmayılova Citypost.az-a açıqlamasında bildirib ki, orqanizmdə baş verən dəyişikliklərə, xüsusilə əvvəllər müşahidə edilməyən və təkrarlanan əlamətlərə diqqətlə yanaşmaq vacibdir. Onun sözlərinə görə, döş qəfəsində sıxıcı və təzyiqedici ağrılar, fiziki aktivlik...
23 Oktyabr 2026, 09:30
Hamiləlik zamanı genetik analizlər nə vaxt aparılmalıdır? Genetik izah etdi
Hamiləlik dövründə dölün sağlamlığının qiymətləndirilməsi, mümkün xromosom anomaliyalarının vaxtında müəyyənləşdirilməsi və gələcək valideynlərin məlumatlandırılması üçün müxtəlif müayinə üsullarından istifadə olunur. Müasir tibbdə ultrasəs müayinəsi ilə yanaşı, ikili, üçlü və dördlü skrininq testləri, eləcə də son illərdə geniş yayılan qeyri-invaziv prenatal testlər xüsusi əhəmiyyət daşıyır. Bu müayinələr hamiləliyin müxtəlif mərhələlərində dölün inkişafı və müəyyən genetik pozuntuların ehtimalı barədə məlumat əldə etməyə imkan verir.Genetik Bayram Bayramov Citypost.az-a açıqlamasında bildirib ki, hamiləlik zamanı genetik analizlərin aparılması mümkündür və müayinənin növü hamiləliyin müddətinə, tibbi göstərişlərə və qiymətləndirilməli olan risklərə uyğun seçilməlidir. Onun sözlərinə görə, bu prosesdə ultrasəs müayinəsi mühüm rol oynayır, çünki dölün inkişaf...
23 Oktyabr 2026, 08:30
50 yaşdan sonra qadınlar bu xəstəliklərə qarşı diqqətli olmalıdır
Onkoloji xəstəliklər bu gün dünyada ən ciddi sağlamlıq problemlərindən biri kimi qalmaqdadır. Xüsusilə 50 yaşdan sonra qadınlarda bu xəstəliklərə daha tez-tez rast gəlindiyi mütəxəssislər tərəfindən qeyd olunur. Bu yaş dövrü qadın orqanizmində həm hormonal, həm də fizioloji dəyişikliklərin baş verdiyi mərhələ hesab edilir və məhz bu səbəbdən müntəzəm tibbi müayinələrin əhəmiyyəti daha da artır. Bəs 50 yaşdan sonra qadınlarda onkoloji xəstəliklərin çoxalmasının səbəbləri nələrdir?Ginekoloq Mehriban Musayeva mövzu ilə bağlı Citypost.az-a açıqlamasında bu məsələyə aydınlıq gətirib. O bildirib ki, onkoloji xəstəliklərin yaranmasında bir neçə səbəb qrupu mövcuddur və bunlar yaşla birlikdə daha qabarıq şəkildə özünü göstərə bilir. Həkimin sözlərinə görə, bu...
22 Oktyabr 2026, 11:00
Böyrək daşı niyə dözülməz ağrı yaradır? – Uroloq açıqladı
Böyrək daşı xəstəliyi son illər həm Azərbaycanda, həm də dünyada ən çox rast gəlinən urolojı problemlərdən biridir. Bu xəstəliklə üzləşən insanların çoxu qəfil başlayan şiddətli ağrıdan şikayətlənir və çox vaxt ağrının səbəbini düzgün anlamır. Daşların hansı növlərdən ibarət olması, hansı hallarda əməliyyat tələb etməsi və böyrək ağrısının nə üçün bu qədər şiddətli olması isə həm xəstələri, həm də onların yaxınlarını maraqlandıran əsas suallar sırasındadır.Uroloq-androloq Bəxtiyar Hüseynov mövzu ilə bağlı Citypost.az-a açıqlamasında böyrək daşlarının növləri, müalicə üsulları və ağrının mahiyyəti barədə məlumat verib. O bildirib ki, dünyada böyrək daşlarının çoxlu çeşidi mövcuddur. Lakin Azərbaycan bölgəsində qidalanma rejiminin daha çox ətli qidalara...
22 Oktyabr 2026, 10:00
Şirniyyat istəyinin səbəbləri açıqlandı: Dietoloqdan xəbərdarlıq
Şirniyyat istəyi çoxlarının gündəlik həyatda üzləşdiyi problemlərdən biridir. Bəziləri bunu sadəcə xarakter zəifliyi və ya vərdiş kimi qiymətləndirsə də, mütəxəssislər bildirir ki, davamlı və güclü şirniyyat istəyinin arxasında orqanizmdəki müəyyən çatışmazlıqlar, hormonal dəyişikliklər və hətta metabolik pozuntular dayana bilər. Eyni zamanda diyabet xəstələri və kilo nəzarəti ilə məşğul olan insanlar arasında “diyetik şirniyyatlar” adlanan məhsulların nə dərəcədə təhlükəsiz olması da tez-tez müzakirə mövzusuna çevrilir.Dietoloq Şəfa Yadigarlı mövzu ilə bağlı Citypost.az-a açıqlamasında diyetik şirniyyatların təhlükəsizliyi və şirniyyat istəyinin səbəbləri barədə məlumat verib. O bildirib ki, satışda olan diyetik şirniyyatların tərkibinə 100 faiz zəmanət vermək mümkün olmaya bilər. Mütəxəssisin sözlərinə görə, bu...
22 Oktyabr 2026, 09:00
