Əli Səlimov: Aqrar sektorun strateji əhəmiyyəti artır
İqtisadiyyat 10 İyun 2026, 10:49
3401
25 may 2026-cı il tarixində Prezident İlham Əliyevin sədrliyi ilə kənd təsərrüfatı məsələlərinə həsr olunmuş müşavirə Azərbaycanın aqrar siyasətində yeni, daha dinamik və inkişaf yönümlü mərhələnin başlanğıcı kimi qiymətləndirilməlidir. Son illərdə ölkədə kənd təsərrüfatının inkişafı istiqamətində həyata keçirilən məqsədyönlü islahatlar mühüm nəticələr vermiş olsa da, müşavirədə səsləndirilən fikirlər göstərir ki, dövlət artıq bu uğurları daha da dərinləşdirərək yüksək məhsuldarlığa, dayanıqlılığa və beynəlxalq rəqabət qabiliyyətinə malik müasir aqrar modelin formalaşdırılmasını strateji hədəf kimi müəyyənləşdirir. Əslində, bu da təkcə kənd təsərrüfatının inkişafı ilə məhdudlaşmır, eyni zamanda Azərbaycanın beynəlxalq iqtisadi sistemdə artan roluna uyğun şəkildə yeni imkanlardan səmərəli istifadəni əks etdirir.
Bu sözləri Citypost.az-a açıqlamasında iqtisadçı Əli Səlimov bildirib.
"Son illərdə dünya iqtisadiyyatında baş verən hadisələr ərzaq təhlükəsizliyinin dövlətlər üçün nə qədər strateji və həlledici əhəmiyyət daşıdığını bir daha nümayiş etdirdi. COVID-19 pandemiyası, Rusiya-Ukrayna müharibəsi, qlobal logistika zəncirlərində yaranan çətinliklər, iqlim dəyişiklikləri və müxtəlif regionlarda müşahidə olunan geosiyasi gərginliklər göstərdi ki, ərzaq təminatı artıq yalnız iqtisadi göstərici deyil, həm də milli təhlükəsizliyin və dayanıqlı inkişafın əsas sütunlarından biridir. Bu da onu göstərdi ki, daxili istehsal imkanlarını gücləndirən ölkələr daha sabit və davamlı inkişaf nümayiş etdirirlər. Azərbaycan da bu istiqamətdə həyata keçirdiyi siyasətlə ərzaq təhlükəsizliyini möhkəmləndirən və özünü təmin etmə potensialını artıran ölkələr sırasında yer alır.
Azərbaycan iqtisadiyyatında kənd təsərrüfatının xüsusi çəkisi ümumi daxili məhsulun təxminən 5-6 faizini təşkil etsə də, sektorun sosial və strateji əhəmiyyəti daha geniş miqyasda özünü göstərir. Ölkədə məşğul əhalinin təxminən üçdə biri birbaşa və ya dolayısı ilə aqrar sektorla bağlı fəaliyyət göstərir. Bu isə kənd təsərrüfatının yalnız iqtisadi deyil, həm də sosial sabitlik və regionların inkişafı baxımından mühüm rol oynadığını təsdiqləyir. Son iyirmi ildə həyata keçirilən uğurlu regional inkişaf proqramları nəticəsində kənd infrastrukturunun müasirləşdirilməsi, yol, enerji və su təminatının yaxşılaşdırılması aqrar sektorun inkişafı üçün möhkəm və etibarlı baza formalaşdırmışdır. Bu siyasət kənd yerlərində həyat keyfiyyətinin yüksəlməsinə və istehsal imkanlarının genişlənməsinə mühüm töhfə verib.
Müşavirədə diqqət çəkən əsas məqamlardan biri məhsuldarlığın artırılması və innovativ yanaşmaların genişləndirilməsi oldu. Müasir dövrdə kənd təsərrüfatının inkişafı artıq yalnız əkin sahələrinin genişləndirilməsi ilə deyil, mövcud resurslardan maksimum səmərə ilə istifadə etməklə ölçülür. Azərbaycan bu istiqamətdə müasir texnologiyaların tətbiqinə, rəqəmsal kənd təsərrüfatının inkişafına və elmi əsaslı idarəetmə modellərinin gücləndirilməsinə xüsusi önəm verir. Bunun nəticəsində də aqrar sektor daha çevik, daha məhsuldar və daha rəqabətqabiliyyətli bir sistemə çevrilməkdədir.
Azərbaycan su resurslarının böyük hissəsini ölkə xaricində formalaşan mənbələrdən əldə etsə də, həyata keçirilən məqsədyönlü dövlət siyasəti nəticəsində su idarəçiliyi sahəsində mühüm irəliləyişlər əldə olunmuşdur. İqlim dəyişikliklərinin yaratdığı çağırışlara baxmayaraq, müasir suvarma sistemlərinin tətbiqi, su anbarlarının yenilənməsi və resurslardan səmərəli istifadə istiqamətində görülən işlər kənd təsərrüfatının dayanıqlılığını daha da gücləndirir. Bu sahədə aparılan islahatlar gələcəkdə daha yüksək məhsuldarlığın təmin olunmasına şərait yaradır.
Müşavirədə səsləndirilən digər mühüm fikir regionların ixtisaslaşması ilə bağlı idi. Azərbaycanın müxtəlif bölgələrinin malik olduğu təbii üstünlüklərin düzgün istiqamətləndirilməsi artıq aqrar siyasətin əsas prioritetlərindən birinə çevrilmişdir. Dünya təcrübəsi göstərir ki, bölgələrin ixtisaslaşması həm məhsuldarlığın yüksəlməsinə, həm də iqtisadi səmərəliliyin artmasına səbəb olur. Azərbaycanda da bu yanaşma uğurla tətbiq olunaraq regionların potensialının daha effektiv reallaşdırılmasına xidmət edir və həm daxili bazarın sabit təminatını, həm də ixrac imkanlarının genişlənməsini gücləndirir.
Aqrar sektorun inkişafı qeyri-neft iqtisadiyyatının gücləndirilməsi strategiyasının əsas istiqamətlərindən biridir. Son illərdə kənd təsərrüfatı və aqrar emal məhsullarının qeyri-neft ixracındakı payının artması Azərbaycanın iqtisadi diversifikasiya siyasətinin uğurlu nəticəsidir. Meyvə-tərəvəz, fındıq, pambıq, çay və digər məhsullar beynəlxalq bazarlarda Azərbaycanın mövqeyini gücləndirir və ölkənin ixrac potensialına əlavə dəyər qazandırır. Bu isə aqrar sektorun təkcə daxili bazar üçün deyil, həm də beynəlxalq iqtisadi inteqrasiya üçün mühüm platforma olduğunu göstərir.
Prezident İlham Əliyevin müşavirədə yeni dövlət proqramının hazırlanması ilə bağlı verdiyi tapşırıq ölkənin aqrar inkişaf strategiyasının növbəti mərhələyə yüksəldiyini göstərir. Qarşıdakı illərdə Azərbaycan kənd təsərrüfatında ekstensiv inkişaf modelindən daha müasir və səmərəli intensiv inkişaf modelinə keçidi daha da sürətləndirəcək. Bu model məhsuldarlığın artırılmasını, innovativ texnologiyaların geniş tətbiqini, su və torpaq resurslarından optimal istifadənin təmin olunmasını, aqrar elmin inkişafını və ixracyönümlü istehsalın genişləndirilməsini nəzərdə tutur.
Son olaraq demək olar ki, keçirilən müşavirə sadəcə aqrar sektorun mövcud vəziyyətinin müzakirəsi deyil, Azərbaycanın iqtisadi inkişaf strategiyasının daha da gücləndirilməsi və gələcəyə yönəlmiş uğurlu siyasətinin növbəti mərhələsinin elanıdır. Azərbaycanın aqrar sektoru qarşıdakı illərdə daha yüksək dinamika ilə inkişaf edəcəyi və ölkə iqtisadiyyatında daha güclü mövqe tutacağı aydın şəkildə görünür." - deyə Əli Səlimov bildirib.
Həmçinin oxuyun
Əli
Ən son xəbərləri bizim Facebook kanalımızda izləyin
Ən son xəbərləri bizim Instagram kanalımızda izləyin
Ət BAHALAŞDI – İqtisadçı səbəbləri AÇIQLADI
Son bir ay ərzində sümüklü mal ətinin qiyməti təxminən 1-2 manat artaraq hazırda 19 manata, sümüksüz mal əti isə 21-22 manata çatıb.Satıcılar bahalaşmanı mövsüm dəyişikliyi ilə əlaqələndirsələr də, qiymət artımının arxasında başqa iqtisadi amillərin olub-olmaması da sual doğurur.Bəs mal ətinin bahalaşması müvəqqəti xarakter daşıyır, yoxsa qarşıdakı dövrdə qiymət artımının davam etməsi gözlənilir?Citypost.az xəbər verir ki, iqtisadçı Natiq Cəfərli Musavat.com-a qeyd edib ki, mal ətinin qiymətindəki artım artıq müvəqqəti deyil, daimi xarakter daşıyır: “Çünki ölkədə mal-qaranın sayı kəskin azalır. Nəticədə yem bahalaşır, daşınma xərcləri artır, tənzimləyici orqanların, o cümlədən AQTA-nın müdaxilələri genişlənir. Cərimələr, sertifikatlaşdırma və digər tələblər də əlavə xərc yaradır....
22 Sentyabr 2026, 16:35
Neftin qiyməti 102 dollardan aşağı düşdü
Dünya bazarında neft qiymətləri kəskin eniş edib.Citypost.az xəbər verir ki, “Brent” markalı neftin noyabr fyuçerslərinin qiyməti 2,27 dollar və ya 2,19% azalaraq bir barel üçün 101,60 dollara düşüb.“WTI” markalı neftin oktyabr fyuçerslərinin qiyməti isə 2,22 dollar və ya 2,21% ucuzlaşaraq 98,08 dollar təşkil edib.Neftin ucuzlaşmasına ABŞ və İran arasında diplomatik təmasların bərpa oluna biləcəyinə dair gözləntilər və Səudiyyə Ərəbistanından neft ixracının artması təsir göstərib.BMT Baş Assambleyası çərçivəsində ABŞ-İran danışıqlarının mümkünlüyü bazarda geosiyasi risklərin azalacağına dair ümidləri gücləndirib. Səudiyyə Ərəbistanının neft ixracı da sentyabrda gündəlik 4 milyon bareldən yuxarı qalxıb....
21 Sentyabr 2026, 09:42
Azərbaycan neft məhsullarının ixracından qazancını 2 dəfə artırıb
Bu ilin yanvar-avqust aylarında Azərbaycan gömrük bəyannamələrinə əsasən, 617 min 360,36 ton həcmində neft məhsulları ixrac edib.Citypost.az Dövlət Gömrük Komitəsinin statistikasına əsasən verdiyi xəbərə görə, bu həcmdə məhsulun dəyəri 466 milyon 752,15 min ABŞ dolları təşkil edib.İxrac edilən neft məhsullarının həcmi ötən ilin eyni dövrü ilə müqayisədə 40,7 %, dəyəri isə 2 dəfə çoxdur.Hesabat aylarında Azərbaycanın ümumi ixracında neft məhsullarının payı 2,14 % olub.Qeyd edək ki, bu ilin yanvar-avqust aylarında Azərbaycan xarici ölkələrlə 33 milyard 238 milyon ABŞ dolları dəyərində ticarət əməliyyatı aparıb. Xarici ticarət dövriyyəsinin 21 milyard 815 milyon ABŞ dolları ixracın, 11 milyard 423 milyon ABŞ dolları isə...
15 Sentyabr 2026, 17:08
Nisbi və mütləq üstünlük nədir? – Ölkələrin xarici ticarət strategiyaları
Nisbi və mütləq üstünlük nəzəriyyələri ölkələrin beynəlxalq ticarət strategiyalarının formalaşmasında, qlobal əməkdaşlıq modelinin qurulmasında baza rolunu oynayan iki əsas iqtisadi konsepsiyadır. Klassik iqtisadiyyatın banisi Adam Smit tərəfindən irəli sürülən mütləq üstünlük prinsipi bir ölkənin hər hansı məhsulu digər ölkələrlə müqayisədə daha az resurs (əmək, vaxt, kapital) sərf edərək, daha aşağı maya dəyəri ilə istehsal etmək qabiliyyətini ifadə edir. Məsələn, təbii iqlim şəraiti, resurs zənginliyi sayəsində kənd təsərrüfatı və ya hasilat sənayesi məhsullarını daha ucuz başa gətirən dövlət həmin sahədə mütləq üstünlüyə yiyələnir, istehsalı bu istiqamətdə cəmləşdirərək xarici bazara mal çıxarır.Citypost.az xəbər verir ki, Devid Rikardo tərəfindən inkişaf etdirilən nisbi (müqayisəli)...
31 Avqust 2026, 20:05
Devalvasiya və revalvasiya nədir? – Milli valyutanın məzənnəsi necə müəyyənləşir?
Devalvasiya və revalvasiya ölkənin milli valyutasının xarici valyutalara nəzərən dəyərinin dəyişməsini ifadə edən əsas makroiqtisadi anlayışlardandır. Devalvasiya dövlətin mərkəzi bankı tərəfindən milli valyutanın alıcılıq qabiliyyətinin, məzənnəsinin xarici valyutalara (xüsusilə dollar, avro kimi sərt valyutalara) nəzərən rəsmi şəkildə ucuzlaşdırılmasıdır. Bu addım adətən ixracı həvəsləndirmək, ölkəyə xarici valyuta axınını artırmaq, xarici ticarət kəsirini azaltmaq məqsədilə atılır. Revalvasiya isə devalvasiyanın tam əksidir; yəni mərkəzi bankın qərarı ilə milli valyutanın dəyərinin xarici valyutalar qarşısında rəsmən qaldırılması, gücləndirilməsidir. Bu proses inflyasiya təzyiqini azaltmağa, idxal olunan məhsulların qiymətini ucuzlaşdırmağa xidmət edir.Citypost.az xəbər verir ki, milli valyutanın məzənnəsinin müəyyənləşdirilməsi ölkədə tətbiq olunan valyuta rejimindən birbaşa asılıdır. İqtisadiyyatda...
31 Avqust 2026, 17:50
Qlobal ticarətdə "SWIFT" sistemi nədir və alternativləri hansılardır?
Qlobal ticarətdə, beynəlxalq maliyyə sistemində şəffaflığı, təhlükəsizliyi təmin edən əsas platformalardan biri "SWIFT" (Ümumdünya Banklararası Maliyyə Telekommunikasiya Cəmiyyəti) sistemidir. 1973-cü ildə Belçikada təsis edilən bu mexanizm pulun özünü fiziki şəkildə köçürmür; banklararası maliyyə əməliyyatları, ödəniş tapşırıqları üçün standartlaşdırılmış, şifrələnmiş məlumat mübadiləsi şəbəkəsi funksiyasını yerinə yetirir. Dünyanın 200-dən çox ölkəsində 11 mindən artıq bank, maliyyə institutu tərəfindən istifadə olunan platforma xarici ticarət dövriyyəsinin, transsərhəd ödənişlərin sürətli, problemsiz reallaşmasına imkan yaradır.Citypost.az xəbər verir ki, sistem maliyyə şəffaflığını təmin etsə də, geostrateji gərginliklər, sanksiya mexanizmləri fonunda bəzi ölkələrin bu şəbəkədən ayırılması alternativ platformaların formalaşmasını sürətləndirib. SWIFT-ə ən böyük rəqib kimi Çin Xalq Bankı...
31 Avqust 2026, 13:46
