Ekspert: “Üç qurum qlobal böhranı həll edə bilməz”

Yaxın Şərqdə davam edən müharibənin yaratdığı ağır iqtisadi təsirlərin azaldılması məqsədilə Beynəlxalq Enerji Agentliyi (BEA), Beynəlxalq Valyuta Fondu (BVF) və Dünya Bankı (DB) arasında koordinasiya mexanizminin yaradılması ilə bağlı açıqlama verilib.

Citypost.az xəbər verir ki, məsələ ilə bağlı açıqlama yayan iqtisadçı ekspert Eldəniz Əmirov bildirib ki, bu addım beynəlxalq ictimaiyyət üçün müəyyən ümid yaratsa da, onun real təsir imkanlarını düzgün qiymətləndirmək vacibdir.

Ekspert qeyd edib ki, BVF böyük maliyyə potensialına malik əsas institutlardan biri olsa da, onun imkanları əsasən valyuta böhranı yaşayan ölkələrə kredit dəstəyi vermək və iqtisadi islahat proqramları hazırlamaqla məhdudlaşır: “Fond enerji bazarlarında geosiyasi riskləri və ya müharibələrin yaratdığı iqtisadi şokları birbaşa aradan qaldırmaq gücündə deyil”.

Onun sözlərinə görə, Dünya Bankı isə daha çox uzunmüddətli inkişaf layihələrinin maliyyələşdirilməsinə fokuslanır: “Bu qurum müharibədən zərər görmüş ölkələrin bərpasında mühüm rol oynaya bilər. Lakin qlobal enerji qiymətlərinə və ya beynəlxalq ticarət axınlarına birbaşa təsir edən alətlərə malik deyil”.

E. Əmirov əlavə edib ki, Beynəlxalq Enerji Agentliyi əsasən analitik və koordinasiya platforması kimi fəaliyyət göstərir: “Agentliyin təsiri daha çox enerji bazarlarının təhlili, proqnozların hazırlanması və siyasət tövsiyələri ilə məhdudlaşır”.

Ekspert qlobal iqtisadiyyatın miqyası ilə bu qurumların imkanları arasında ciddi fərq olduğunu vurğulayıb: “Dünya iqtisadiyyatının həcmi 100 trilyon dollardan artıqdır. Bu fonda BVF, Dünya Bankı və BEA-nın maliyyə və institusional resursları kifayət qədər məhdud görünür. Üstəlik, bu təşkilatlar resurslarını eyni vaxtda və tam şəkildə səfərbər edə bilmirlər, çünki vəsaitlər müxtəlif ölkələr və layihələr üzrə bölüşdürülür”.

Həmçinin oxuyun

Prezident ailəsini şantaj edən Fərid Salmanov KİMDİR?

TƏBİB Səhiyyə Nazirliyinə birləşdirilir - İslahatlar DAVAM EDƏCƏK 

"Bütövlük nəğməsi"  - Sayman Aruzun ŞEİRİ

DAHİ – Şəmsi Vəfadarın YAZISI  

Onun fikrincə, bu institutların qərarları daha çox tövsiyə və maliyyə dəstəyi xarakteri daşıyır: “Onlar böhranların təsirini qismən yumşalda bilər, lakin enerji qiymətlərinin formalaşması, ticarət marşrutlarının dəyişməsi və müharibələrin iqtisadi nəticələri kimi məsələlər əsasən siyasi və geosiyasi qərarlarla müəyyən olunur”.

E. Əmirov vurğulayıb ki, qlobal proseslərdə əsas təsir gücü yenə də böyük dövlətlərin əlindədir: “Bəzən bir və ya bir neçə böyük gücün atdığı addım onlarla beynəlxalq təşkilatın qərarından daha təsirli olur”.

Sonda ekspert qeyd edib ki, Yaxın Şərqdəki münaqişənin mənfi iqtisadi nəticələrinin aradan qaldırılmasını yalnız beynəlxalq təşkilatların fəaliyyəti ilə izah etmək doğru yanaşma deyil və bu məsələdə əsas rol yenə də siyasi iradədən asılıdır.

Yeganə