Avtomobil alarkən etibarnamə ilə kifayətlənmək hansı risklər yaradır? – Vəkildən xəbərdarlıq

Avtomobil alarkən tərəflərin yalnız etibarnamə ilə kifayətlənməsi sonradan ciddi hüquqi problemlərə səbəb ola bilər. Xüsusilə avtomobili satan şəxsin vəfat etməsi halında etibarnamənin hüquqi qüvvəsini itirməsi alıcının əmlakla bağlı hüquqlarının müdafiəsini çətinləşdirə bilər. Belə vəziyyətdə mərhumun vərəsələri avtomobilin miras əmlakına daxil olduğunu əsas gətirərək nəqliyyat vasitəsini geri tələb edə bilərlər.

Məsələ ilə bağlı Citypost.az-a açıqlamasında vəkil Bəhruz Orucov bildirib ki, avtomobil alqı-satqısının etibarnamə ilə rəsmiləşdirilməsi alıcını tam hüquqi müdafiə ilə təmin etmir.

Vəkilin sözlərinə görə, vətəndaş avtomobilin pulunu ödəsə və nəqliyyat vasitəsini faktiki olaraq istifadə etsə belə, yalnız etibarnamənin mövcudluğu mülkiyyət hüququnun alıcıya keçdiyini təsdiqləmir.

“Bəzən vətəndaş avtomobil alır, pulunu tam şəkildə ödəyir, lakin alqı-satqı müqaviləsi bağlamaq əvəzinə ona baş etibarnamə verilir. Müəyyən müddət keçir və həmin etibarnaməni verən şəxs vəfat edir. Bu zaman etibarnamə hüquqi qüvvəsini itirir. Ardınca mərhumun vərəsələri ortaya çıxaraq avtomobilin miras əmlakına aid olduğunu bildirə və nəqliyyat vasitəsini alıcıdan tələb edə bilərlər”, – deyə Bəhruz Orucov qeyd edib.

Vəkil bildirib ki, belə vəziyyətə düşən şəxsin hüquqlarını müdafiə etmək üçün avtomobilin əslində alqı-satqı yolu ilə əldə edildiyini təsdiqləyən sübutların olması mühüm əhəmiyyət daşıyır. Bu sübutlara avtomobil üçün pulun ödənilməsini təsdiqləyən sənədlər, bank köçürmələri, yazışmalar, tərəflər arasında aparılmış elektron danışıqlar və digər materiallar daxil ola bilər.

Onun sözlərinə görə, avtomobilin alıcı tərəfindən istifadə olunması ilə bağlı faktlar da müəyyən hallarda əhəmiyyətli sübut kimi qiymətləndirilə bilər.

“İlk növbədə avtomobilin alqı-satqısının faktiki olaraq baş verdiyini təsdiqləyən sübutlar olmalıdır. Pulu verdiyinizi təsdiqləyən sənədlər, bank köçürmələri, avtomobilin saxlanılması və texniki vəziyyəti ilə bağlı çəkdiyiniz xərclər, sığorta, təmir və digər ödənişlər müəyyən hallarda sizin mövqeyinizi əsaslandırmağa kömək edə bilər”, – deyə hüquqşünas vurğulayıb.

Bəhruz Orucovun sözlərinə görə, belə hallarda şəxs məhkəməyə müraciət edərək tərəflər arasında yaranmış münasibətin faktiki olaraq alqı-satqı münasibəti olduğunu müəyyən etməyi və mülkiyyət hüququnun tanınmasını tələb edə bilər. Lakin məhkəmənin konkret iş üzrə hansı qərarı qəbul etməsi təqdim olunan sübutlardan və işin digər hallarından asılıdır.

Həmçinin oxuyun

SEVGİ VƏ HƏYATIN MÜQƏDDƏSLİYİ  

Məcburi Sevginin Qurbanları…

MEYXANAYA “YOX!” DEMƏYİN VAXTIDIR!  

Şahin Qurbanovdan xəbər var...  

Vəkil digər mümkün hüquqi variantın da olduğunu bildirib. Belə ki, avtomobili satan şəxsin vəfatından sonra onun əmlakı ilə yanaşı müəyyən borc öhdəlikləri də miras münasibətlərinin predmeti ola bilər.

“Fərz edək ki, siz avtomobilin pulunu həmin şəxsə ödəmisiniz, lakin avtomobil sizin adınıza rəsmiləşdirilməyib və sonradan satıcı vəfat edib. Bu halda məsələ başqa hüquqi müstəvidə də qiymətləndirilə bilər. Mərhumun sizə qarşı müəyyən pul öhdəliyinin olduğu sübut edilərsə, həmin tələb müəyyən hallarda vərəsələrə qarşı yönəldilə bilər. Burada artıq mirasın tərkibi, vərəsələrin məsuliyyəti və konkret hüquqi münasibətlər ayrıca araşdırılmalıdır”, – deyə vəkil bildirib.

Onun sözlərinə görə, vətəndaşların avtomobil alarkən ən çox yol verdiyi səhvlərdən biri etibarnaməni alqı-satqı sənədi kimi qəbul etmələridir.

“Etibarnamə alqı-satqı müqaviləsi deyil. Etibarnamə başqa şəxsin adından müəyyən hərəkətləri həyata keçirmək səlahiyyəti verir. Ona görə də avtomobil alan şəxs nəqliyyat vasitəsini öz adına rəsmiləşdirməli və alqı-satqı münasibətini qanunvericiliyin tələb etdiyi qaydada rəsmiləşdirməlidir”, – deyə Bəhruz Orucov əlavə edib.

Vəkil vətəndaşlara tövsiyə edib ki, avtomobil alarkən yalnız satıcının verdiyi etibarnaməyə güvənməsinlər. Nəqliyyat vasitəsinin alqı-satqısı rəsmi qaydada rəsmiləşdirilməli, ödənişin həyata keçirilməsi də mümkün qədər sənədləşdirilməlidir. Bu, gələcəkdə həm satıcı, həm də onun vərəsələri ilə yarana biləcək mübahisələr zamanı alıcının hüquqi vəziyyətini daha aydın və müdafiəolunan edir.

Yeganə