ABŞ niyə Qrenlandiyanı önəmli hesab edir? Politoloq AÇIQLADI
Siyasət 21 Yanvar 2026, 15:39
1679
ABŞ-ın Qrenlandiyaya göstərdiyi maraq son dövrlərdə dünya mediasının diqqət mərkəzinə çıxıb. Tramp administrasiyasının bu addımı təkcə coğrafi maraqlarla izah edilmir; ekspertlər bunu daha geniş geosiyasi və iqtisadi proseslərin fonunda qiymətləndirirlər.
Politoloq Tural İsmayılov Citypost-a açıqlamasında bildirib ki, Qrenlandiya ətrafında artan ABŞ fəallığı ani maraq partlayışı deyil, uzun müddətdir yetişən geosiyasi prosesin açıq fazaya keçməsidir. Arktika regionu iqlim dəyişiklikləri fonunda tədricən əlçatan olduqca, burada yerləşən ərazilər təkcə coğrafi deyil, strateji dəyər də qazanır. ABŞ-ın Qrenlandiya ilə bağlı maraqlarını açıq şəkildə ifadə etməsi də bu kontekstdə başa düşülməlidir.
Tural İsmayılov əlavə edib ki, Vaşinqton üçün məsələ yalnız bir ada deyil, Arktikada formalaşan yeni təhlükəsizlik və iqtisadi düzəndə mövqelərini qorumaqdır. ABŞ Qrenlandiyanı strateji nəzarət nöqtəsi kimi qiymətləndirir. Ada Şimali Atlantiklə Arktika arasında körpü rolunu oynayır və burada yerləşən hərbi infrastruktur ABŞ-ın raket xəbərdarlıq sistemləri və Şimal marşrutlarına nəzarət baxımından mühüm əhəmiyyət daşıyır.
Bundan əlavə, Qrenlandiyanın zəngin yeraltı ehtiyatları, nadir torpaq elementləri və enerji potensialı gələcək qlobal rəqabətdə xüsusi çəkisi olan amillərdir. Vaşinqton bu resursların rəqib güclərin təsir dairəsinə düşməsini istəmir.
Politoloq qeyd edib ki, müzakirələrdə səslənən “ilhaq” və “işğal” terminləri daha çox siyasi ritorikanın məhsuludur. Praktik planda ABŞ-ın klassik hərbi işğal ssenarisi real görünmür. Daha çox iqtisadi təsir, təhlükəsizlik əməkdaşlığı və institusional asılılıq mexanizmləri üzərindən uzunmüddətli nəzarət modelinin qurulması ön plana çıxır. Bu yanaşma müasir beynəlxalq münasibətlərdə sərt gücdən çox yumşaq və hibrid alətlərin üstünlük qazandığını göstərir.
İsmayılov əlavə edib ki, əgər Qrenlandiya məsələsi daha da kəskinləşərsə, bu, qlobal güc balansına təsirsiz ötüşməyəcək. Rusiya və Çin Arktikanı artıq öz strateji maraq zonaları kimi qəbul edir və ABŞ-ın fəallığı bu bölgədə rəqabəti daha da intensivləşdirə bilər. Beləliklə, Qrenlandiya məsələsi dünya siyasətində yeni bir münaqişə yox, dəyişən qlobal nizamın simptomlarından biridir.
Həmçinin oxuyun
Turan Etibaroğlu
Ən son xəbərləri bizim Facebook kanalımızda izləyin
Ən son xəbərləri bizim Instagram kanalımızda izləyin
Millət vəkili: Azərbaycan lideri Davosda prinsipial mövqeyini ortaya qoydu
Prezident İlham Əliyevin Davos İqtisadi Forumu çərçivəsində keçirdiyi görüşlər və verdiyi müsahibələr Azərbaycanın qlobal nüfuzunun və müstəqil xarici siyasətinin növbəti təsdiqi oldu. Bu fikirləri Citypost.az-a açıqlamasında Milli Məclisin üzvü Tamam Cəfərova bildirib.Deputatın sözlərinə görə, dövlət başçısının Davos platformasında, xüsusilə “Euronews” telekanalına verdiyi müsahibə Azərbaycanın enerji siyasətini, regional və qlobal təşəbbüslərini beynəlxalq ictimaiyyətə aydın və prinsipial mesajlarla çatdırdı. Prezident İlham Əliyev Azərbaycanın bu gün Cənubi Qafqazın əsas enerji təchizatçısı olduğunu, 16 ölkəyə, o cümlədən Avropa İttifaqına üzv 10 ölkəyə təbii qaz ixrac etdiyini vurğuladı.Tamam Cəfərova qeyd edib ki, Azərbaycanın geniş coğrafiyanı əhatə edən boru kəmərləri və etibarlı enerji tərəfdaşlığı Avropanın enerji...
21 Yanvar 2026, 17:01
Pərvanə Vəliyeva: "Davosda Prezident İlham Əliyevin fəaliyyəti Azərbaycanın beynəlxalq mövqeyini gücləndirdi"
Prezident İlham Əliyevin Davos İqtisadi Forumuna səfəri beynəlxalq ictimaiyyətin diqqət mərkəzində olub. Dövlət başçısının keçirdiyi yüksək səviyyəli görüşlər, verdiyi mühüm mesajlar və əldə olunan razılaşmalar Azərbaycanın qlobal iqtisadi və siyasi sistemdə artan rolunu bir daha ortaya qoydu. Mövzu ilə bağlı Citypost.az-a açıqlamasında Milli Məclisin deputatı Pərvanə Vəliyeva Prezidentin Davos gündəliyini dəyərləndirib.Deputat bildirib ki, Prezident İlham Əliyevin Davos çərçivəsində proqramı olduqca sıx və məzmunlu olub:“Dövlət başçımızın Davos gündəliyi dövlət və hökumət başçıları, beynəlxalq təşkilatlar və aparıcı özəl sektor nümayəndələri ilə görüşlər, panel müzakirələri və nüfuzlu xarici televiziya kanallarına müsahibələrlə zəngin idi. Bu, onu göstərir ki, Prezident İlham Əliyev dəyişən dünya nizamında...
21 Yanvar 2026, 14:39
Əməkdar artist Mövsüm Hüseynovun məzarı ziyarət olunub
Yanvarın 19-da Əməkdar artist Mövsüm Hüseynovun vəfatının birinci ildönümü münasibətilə Sumqayıt Dövlət Dram Teatrının kollektivi və sənət dostları Sumqayıt qəbiristanlığında mərhum sənətkarın məzarını ziyarət ediblər.Citypost.az xəbər verir ki, ziyarət zamanı teatrın direktoru Samir Şəfiyev, direktor müavini, əməkdar artist Vidadi Məmmədov,baş rejissoru Xalq artisti Firudin Məhərrəmov və aktyor İlham Səfərli Mövsüm Hüseynovun həyat və yaradıcılıq yolundan söz açıb, onunla bağlı xatirələrini bölüşüblər. Daha sonra Fatihə surəsi oxunub, mərhumun ruhuna dualar edilib.Qeyd edək ki, Hüseynov Mövsüm Türbəndə oğlu 1958-ci il iyunun 13-də Laçın rayonunda anadan olub. O, 1980–1985-ci illərdə Azərbaycan Dövlət Mədəniyyət və İncəsənət İnstitutunda təhsil alıb. 1982–1995-ci illərdə Sumqayıt Dövlət Musiqili...
19 Yanvar 2026, 21:07
Baş nazirdən YENİ QƏRAR
Nazirlər Kabineti 13 aprel 2005-ci il tarixli qərarı ilə təsdiq edilmiş "Hüquqi şəxslərin dövlət reyestrinin aparılması, istifadəsi və mühafizəsi Qaydaları"na dəyişiklik edib.CityPost.az xəbər verir ki, bununla bağlı Baş nazir Əli Əsədov yeni qərar imzalayıb.Qərara əsasən, bundan sonra, dövlət reyesterində qurumun hər bir benefisiar mülkiyyətçisinin soyadı, adı, atasının adı, doğum tarixi, vətəndaşlığı, yaşayış yeri, benefisiar mülkiyyətçinin "Cinayət yolu ilə əldə edilmiş əmlakın leqallaşdırılmasına və terrorçuluğun maliyyələşdirilməsinə qarşı mübarizə haqqında" Qanununun məqsədləri üçün siyasi nüfuzlu şəxs, onun yaxın qohumu və ya yaxın münasibətdə olduğu şəxs olub-olmaması barədə məlumatlar əks olunacaq...
19 Yanvar 2026, 09:52
İmamoğlu həbsxanadan xalqa SƏSLƏNDİ
İstanbul Böyükşəhər Bələdiyyəsinin (İBB) sədri və CHP-nin prezidentliyə namizədi Ekrem İmamoğlu Silivridəki Marmara Həbsxanasından təqaüdçülərə müraciət edib.Citypost.az xəbər verir ki,bu barədə "X" platformasından açıqlama yayıb. İmamoğlu bildirib ki, hakimiyyətləri dövründə təqaüdçülər rahat həyat sürəcək: “Təqaüd sistemində edəcəyimiz islahatlarla vaxtında ödədiyiniz sosial sığorta haqlarının qarşılığını alacaqsınız. Aylıq bağlama məbləğləri artırılacaq, ölkənin inkişafından haqqınız olan payı əldə edəcəksiniz. Ölkə üzrə təmin olunacaq pulsuz xidmətlər sosial həyata qatılmağınızı asanlaşdıracaq. Təqaüdçülərin geçim dərdini bitirəcəyik.”Turan...
16 Yanvar 2026, 20:24
İlber Ortaylıdan Trampa sərt XƏBƏRDARLIQ: “Amerikalılar cahildir!"
Tanınmış tarixçi, professor İlber Ortaylı ABŞ Prezidenti Donald Trampın İranla bağlı mümkün hərbi müdaxiləsini kəskin tənqid edib. Sözcü Televiziyasında çıxış edən Ortaylı “amerikalılar cahildir” ifadəsini işlədərək, İranın etnik və tarixi reallıqlarının ABŞ tərəfindən düzgün qiymətləndirilmədiyini bildirib.Citypost.az xəbər verir ki, Ortaylı qeyd edib ki, İran əhalisinin təxminən yarısı türkcə danışan türk mənşəlilərdən ibarətdir və xüsusilə Təbriz kimi şəhərlərə hərbi zərbə böyük faciəyə yol aça bilər. O, Trampın bu məsələdə məsuliyyətsiz davranmasının bölgəni daha da xaosa sürükləyəcəyini vurğulayıb.Tarixçi xatırladıb ki, İran uzun illər Səfəvi, Əfşar və Qacar kimi türk mənşəli sülalələr tərəfindən idarə olunub və bu ölkənin türk tarixi ilə sıx bağlı...
16 Yanvar 2026, 10:21
