Yarasalar niyə başıaşağı asılı vəziyyətdə yatır?
Maraqlı 10 İyun 2026, 11:15
409
Təbiətin ən maraqlı canlılarından biri olan yarasaların başıaşağı asılı vəziyyətdə yatması çox insanı təəccübləndirir. İlk baxışda bu vəziyyət narahat görünə bilər. Lakin yarasalar üçün bu, həm təhlükəsizlik, həm də həyatda qalmaq baxımından olduqca vacib bir xüsusiyyətdir.
Citypost.az xəbər verir ki, yarasalar digər quşlardan fərqli olaraq yerdən birbaşa havaya qalxmaqda çətinlik çəkirlər. Onların qanadları uzun məsafəli uçuş üçün ideal olsa da, yerdən güclü təkan verərək havaya qalxmağa uyğun deyil. Buna görə də yarasalar uçuşa başlamaq üçün yüksək bir nöqtədən özlərini boşluğa buraxmağa ehtiyac duyurlar. Başqa sözlə, onlar əvvəlcə düşür, sonra isə qanadlarını açaraq uçmağa başlayırlar.Məhz bu səbəbdən yarasalar mağaralarda, ağac budaqlarında, körpülərin altında və digər hündür yerlərdə başıaşağı vəziyyətdə asılı qalırlar.
Hər hansı təhlükə hiss etdikdə saniyələr içində özlərini aşağı buraxaraq uçuşa keçə bilirlər. Bu, onlara yırtıcılardan qaçmaq üçün böyük üstünlük verir.
Yarasaların ayaq quruluşu da bu həyat tərzinə uyğun inkişaf edib. Onların pəncələrində xüsusi vətərlər mövcuddur.
Yarasalar bir budaqdan və ya səthdən asıldıqda bədənlərinin çəkisi həmin vətərləri avtomatik olaraq sıxır və pəncələr kilidlənir. Maraqlısı budur ki, bu vəziyyətdə asılı qalmaq üçün əlavə əzələ gücü sərf etmirlər. Yəni yarasa yatarkən belə enerji itirmədən saatlarla, hətta gün ərzində başıaşağı vəziyyətdə qala bilir.
Həmçinin oxuyun
Alimlər bildirirlər ki, yarasaların çoxu ölüm anında belə asıldıqları yerdən düşmür. Çünki pəncələrin kilidlənmə mexanizmi yalnız əzələlər boşaldıqda deyil, bədən çəkisinin təsiri ilə işləyir. Bu da onların nə qədər mükəmməl uyğunlaşma qabiliyyətinə malik olduqlarını göstərir.
Başqa bir maraqlı məqam isə odur ki, yarasaların qan dövranı sistemi də bu vəziyyətə uyğun formalaşıb. İnsan başıaşağı qaldıqda qanın beyinə toplanması ciddi problemlər yarada bilər. Ancaq yarasalarda damar və ürək sistemi elə qurulub ki, onlar uzun müddət başıaşağı qalsalar belə heç bir narahatlıq hiss etmirlər.
Bu xüsusiyyət yarasaların milyonlarla il ərzində təkamül prosesində qazandığı mühüm üstünlüklərdən biridir. Məhz buna görə bu canlılar gecələr aktiv həyat sürə, təhlükələrdən sürətlə uzaqlaşa və dünyanın müxtəlif bölgələrində uğurla yaşaya bilirlər.
Bir sözlə, yarasaların başıaşağı yatması qəribə görünə bilər, lakin bu davranış onların həyat tərzinin ayrılmaz hissəsidir. Bu üsul onlara həm enerji qənaəti etməyə, həm təhlükələrdən qorunmağa, həm də sürətlə uçuşa başlamağa imkan verir. Təbiət yarasaları elə yaradıb ki, onlar üçün başıaşağı olmaq əslində ən rahat vəziyyətdir.
Yeganə
Ən son xəbərləri bizim Facebook kanalımızda izləyin
Ən son xəbərləri bizim Instagram kanalımızda izləyin
Beynimiz zamanı necə hiss edir? – Zaman həqiqətən sürətlənir, yoxsa bu, beynimizin oyunudur?
Heç diqqət etmisinizmi ki, bəzi günlər saatlar sanki dəqiqələr kimi keçir, bəzi anlarda isə bir neçə saniyə belə bitmək bilmir? Məsələn, dostlarla maraqlı söhbət zamanı vaxtın necə keçdiyini hiss etmirik, amma həyəcanlı gözləmə anlarında və ya stresli vəziyyətlərdə zaman sanki dayanır. Bu, əslində zamanın dəyişməsi deyil, beynimizin onu necə qəbul etməsi ilə bağlıdır.Citypost.az-ın məlumatına görə, alimlərin araşdırmalarına görə, insan beynində zamanı ölçən vahid və xüsusi bir "saat" mövcud deyil. Əksinə, beynin müxtəlif hissələri birlikdə işləyərək zaman hissini formalaşdırır. Beyin hadisələri, xatirələri, hissləri və ətraf mühitdən gələn məlumatları emal edərək zamanın keçməsi haqqında təsəvvür yaradır.Maraqlıdır ki, zaman hissi yaşadığımız hadisələrin intensivliyindən...
10 İyun 2026, 10:17
Qarğalar niyə bu qədər ağıllı və sirli hesab olunur?
Qarğalar uzun illərdir insanların diqqətini çəkən, miflərdə, əfsanələrdə və qorxu filmlərində tez-tez rast gəlinən quşlardır. Onların qaranlıq görünüşü və qeyri-adi davranışları bir çox insanın marağına səbəb olur. Lakin alimlərin apardığı araşdırmalar göstərir ki, qarğaları xüsusi edən təkcə görünüşləri deyil, həm də heyrətamiz zəkalarıdır.Citypost.az xəbər verir ki, bir qarğa öldükdə digər qarğalar sadəcə oradan uzaqlaşmırlar. Onlar ölən qarğanın ətrafında toplaşaraq ərazini diqqətlə müşahidə edirlər. Uzun müddət bu davranışın matəm mərasimi olduğu düşünülsə də, alimlər hesab edirlər ki, qarğalar əslində təhlükənin mənbəyini müəyyən etməyə çalışırlar. Onlar ölümə səbəb ola biləcək amilləri araşdırır, ətraf mühiti qiymətləndirir və gələcəkdə oxşar təhlükələrdən qorunmaq üçün məlumat...
10 İyun 2026, 09:18
Zəncirotu sadəcə adi bir bitki deyil
Bir çox insan zəncirotunu yol kənarlarında, çəmənliklərdə bitən adi bir ot hesab edir. Lakin bu bitki təbiətdə çox mühüm funksiyalar yerinə yetirir. Zəncirotu təkcə insanlara deyil, torpağın özünə də fayda verir və ekosistemin bərpasında mühüm rol oynayır.Citypost.az-ın məlumatına görə, mütəxəssislərin fikrincə, zəncirotu bəzi zərərli maddələri və ağır metalları torpaqdan özünə çəkmək qabiliyyətinə malikdir. Məhz buna görə dünyanın müxtəlif yerlərində ekoloji cəhətdən zədələnmiş və ya çirklənmiş ərazilərin bərpası zamanı bu kimi bitkilərdən istifadə olunur. Onlar torpaqda toplanmış zərərli maddələrin miqdarının azalmasına kömək edir və torpağın yenidən canlanmasına şərait yaradır.Zəncirotunun ən diqqətçəkən xüsusiyyətlərindən biri də güclü kök sistemidir. Onun kökləri torpağın dərin...
09 İyun 2026, 11:10
Leşyeyən quşlar haqqında bilmədikləriniz
Leşyeyən quşlar düşündüyünüzdən qat-qat maraqlı və faydalı canlılardır. Təbiətdə onların üzərinə düşən vəzifə olduqca vacibdir. Onlar ölmüş heyvanların qalıqlarını təmizləyərək ətraf mühitin sağlam qalmasına kömək edir və bir çox təhlükəli xəstəliklərin yayılmasının qarşısını alırlar.Bu quşların ən maraqlı xüsusiyyətlərindən biri özünümüdafiə üsuludur.Citypost.az-ın məlumatına görə, təhlükə hiss etdikdə mədələrindəki qida qalıqlarını və güclü mədə turşusunu xaric edərək yırtıcıları uzaqlaşdırmağa çalışırlar. Bu davranış eyni zamanda onların çəkisini azaltmağa kömək edir və təhlükə anında daha sürətlə havaya qalxmalarını təmin edir.Leşyeyən quşların mədə turşusu son dərəcə güclüdür. Onlar çürümüş heyvan cəsədləri ilə qidalandıqları üçün orqanizmləri milyonlarla bakteriya və müxtəlif xəstəlik törədicilərinə qarşı uyğunlaşıb. Güclü həzm...
09 İyun 2026, 10:11
Buzun içində donmuş timsah görsəniz, ona toxunmağa tələsməyin
Sosial şəbəkələrdə bəzən buzun içində hərəkətsiz qalmış timsahların görüntülərinə rast gəlinir. İlk baxışda elə görünür ki, heyvan donaraq ölüb və ya köməyə ehtiyacı var. Lakin mütəxəssislər bildirirlər ki, bu vəziyyət əksər hallarda timsahların soyuq havaya qarşı tətbiq etdiyi təbii sağqalma strategiyasıdır.Citypost.az xəbər verir ki, timsahlar soyuqqanlı heyvanlardır və onların bədən temperaturu ətraf mühitdən asılıdır. Havanın temperaturu kəskin aşağı düşdükdə, xüsusilə də yaşadıqları su hövzələrinin səthi donmağa başladıqda, onlar enerjiyə qənaət etmək üçün maddələr mübadiləsini xeyli zəiflədirlər.Bu zaman timsahlar bədənlərinin böyük hissəsini suyun içində saxlayır, yalnız burun dəliklərini buz qatının üstündə və ya buz əmələ gəlməmiş kiçik boşluqlarda qoyurlar. Bunun sayəsində...
08 İyun 2026, 10:36
Dünyaca məşhur tabloda Azərbaycan izləri - Zaur Əliyev yazır...
Dünyanın ən məşhur rəsm əsərində Azərbaycan ilə bağlı detallar Sizlərə qeyri- adi və dünyaca məhşur bir rəsm əsəri təqdim edirəmHazırda Londonda Milli Qalareyada nümayiş etdirilir.Hans Holbeynin "Səfirlər" tablosu 1533-cü ildə Londonda çəkilib. Almaniyada anadan olan rəssam uzun müddət Londonda yaşayıb. Onun "Səfirlər" adlı bu rəsm əsəri dünyanın ən bahalı əsərlərindən sayılır. Rəsmin mərkəzində dayanan soldakı şəxs – Jan de Dintevil Fransa kralı I Fransiskin İngiltərə sarayındakı rəsmi səfiri idi. Yanında isə yaxın dostu, gənc yepiskop və diplomat Jorj de Selv Fransadan Londona, dostunun yanına qonaq gəlib.Hans Holbeynin "Səfirlər" tablosuna sırf Azərbaycan coğrafiyası, tarixi və mədəniyyəti kontekstindən yanaşsaq, rəsmdəki elementlər arasında birbaşa və ya...
08 İyun 2026, 10:28