İnsan suyun altında maksimum nə qədər dərinliyə enə bilər? 

Dənizin və okeanların sirli dərinlikləri insanları hər zaman maraqlandırıb. Lakin suyun altında nə qədər dərinliyə enməyin mümkün olduğu təkcə cəsarətdən deyil, insan orqanizminin fizioloji imkanlarından asılıdır. Mütəxəssislər bildirirlər ki, suyun dərinliyinə endikcə bədənə təsir edən təzyiq sürətlə artır və müəyyən həddən sonra bu, həyati təhlükə yarada bilər.Su altında insanın qarşılaşdığı ilk və ən ciddi problem məhz yüksək təzyiqdir. Dəniz səviyyəsində insan bədəni 1 atmosfer təzyiq altında yaşayır. Təxminən hər 10 metr dərinliyə endikcə təzyiq daha bir atmosfer artır. Bu isə o deməkdir ki, 10 metr dərinlikdə bədənə iki atmosfer, 20 metr dərinlikdə üç atmosfer, 30 metr dərinlikdə isə dörd atmosfer təzyiq təsir göstərir.

Citypost.az xəbər verir ki, mütəxəssislərin sözlərinə görə, ilk dəyişikliklər artıq 10 metr dərinlikdə hiss olunmağa başlayır. Bu zaman qulaq pərdəsinə güclü təzyiq düşür. Əgər dalğıc qulaqlardakı təzyiqi xüsusi nəfəsalma texnikaları ilə bərabərləşdirməzsə, güclü ağrı, tutulma hissi, hətta qulaq pərdəsinin zədələnməsi baş verə bilər. İnsan orqanizmi təhlükə siqnallarını məhz bu mərhələdə verməyə başlayır.Dərinlik 20–30 metrə çatdıqda artıq ağciyərlərə düşən yük artır. Xarici təzyiq yüksəldikcə ağciyərlər sıxılır və nəfəsalma prosesi daha mürəkkəbləşir. Bu mərhələdə yalnız xüsusi dalğıc avadanlığı və peşəkar hazırlıq insanın təhlükəsiz şəkildə hərəkət etməsinə imkan verir.30 metrdən sonra isə daha təhlükəli bir vəziyyət – azot narkozu meydana çıxa bilər. Mütəxəssislər bildirirlər ki, yüksək təzyiq altında nəfəs alınan havadakı azot beyinə fərqli təsir göstərməyə başlayır. İnsan özünü sanki spirtli içki qəbul etmiş kimi hiss edir. Diqqəti zəifləyir, qərarvermə qabiliyyəti pozulur, riskləri düzgün qiymətləndirə bilmir və təhlükəli davranışlar nümayiş etdirə bilər. Bu səbəbdən peşəkar dalğıclar belə bu dərinliklərdə xüsusi təhlükəsizlik qaydalarına ciddi əməl edirlər.40–60 metr dərinliklərdə vəziyyət daha da ağırlaşır. Görmə sahəsi daralır, rənglər tədricən solğun görünməyə başlayır, əzələlərdə qeyri-iradi titrəmələr yarana bilər. Şüur bulanıqlaşır, koordinasiya zəifləyir və insanın ətraf mühiti düzgün qiymətləndirməsi çətinləşir. Orqanizm bu mərhələdə artıq açıq şəkildə öz bioloji sərhədlərinə yaxınlaşdığını göstərir.

Daha böyük dərinliklərdə isə oksigen toksikliyi və digər həyati təhlükəli vəziyyətlər meydana çıxa bilər. Yüksək təzyiq altında oksigenin beyinə və digər toxumalara təsiri dəyişir. Bunun nəticəsində güclü əzələ qıcolmaları, epilepsiyaya bənzər tutmalar, qəfil şüur itkisi və nəzarətsiz hərəkətlər baş verə bilər. Belə vəziyyət su altında olduqca təhlükəlidir və boğulma riskini əhəmiyyətli dərəcədə artırır.

Bundan başqa, dərinlikdən sürətlə qalxmaq da az təhlükəli deyil. Mütəxəssislər bildirirlər ki, təzyiq birdən-birə azaldıqda qanda həll olmuş qazlar qabarcıqlar əmələ gətirə bilər. Bu hal dekompressiya xəstəliyi adlanır və damarların tutulmasına, oynaq ağrılarına, sinir sistemi zədələnmələrinə, hətta həyati təhlükə yaradan ağırlaşmalara səbəb ola bilər. Buna görə peşəkar dalğıclar dərinlikdən qalxarkən xüsusi dayanacaqlarla mərhələli şəkildə suyun üzərinə çıxırlar.

Həmçinin oxuyun

Şahin Qurbanovdan xəbər var...  

Hakim Mirlətif Seyidovdan şikayət var... 

“Çox gözəl oyunçudur, başqa qüvvələrə güvənir ” — Ayaz Salayevlə Kinematoqrafçılar İttifaqı ətrafında MÜSAHİBƏ   

Buqələmun  - Şahin Qurbanovu da Vilyam Hacıyevin taleyi gözləyir?

Həkimlər və dalğıclıq mütəxəssisləri vurğulayırlar ki, insanın su altında nə qədər dərinliyə enə bilməsini cəsarət deyil, orqanizmin fizioloji imkanları müəyyən edir. Müasir avadanlıqlar müəyyən həddə qədər təhlükəsizliyi artırsa da, insan bədəninin bioloji sərhədlərini tam aradan qaldırmaq mümkün deyil. Məhz buna görə də dərin dalışlar yalnız peşəkar hazırlıq keçmiş şəxslər tərəfindən, xüsusi avadanlıq və təhlükəsizlik qaydalarına ciddi əməl edilməklə həyata keçirilməlidir.

Yusif