Qırılması çətin olan güclü şifrələrin yaradılması qaydası
Maraqlı 17 Avqust 2026, 17:16
437
Kibertəhlükəsizliyin, şəxsi məlumatların mühafizəsinin əsasını etibarlı, qırılması çətin olan şifrələrin yaradılması təşkil edir. Rəqəmsal texnologiyaların, süni intellekt əsaslı haker proqramlarının sürətlə inkişaf etdiyi müasir dövrdə zəif parol istifadəsi hesabların ələ keçirilməsinə, şəxsi məlumatların sızmasına birbaşa şərait yaradır. Şəbəkə təhlükəsizliyini maksimum səviyyədə təmin etmək üçün standart şifrələmə qaydalarına ciddi riayət olunması böyük zərurət kəsb edir.
Güclü şifrə yaradarkən ilk növbədə onun uzunluğuna, tərkibindəki simvolların rəngarəngliyinə diqqət yetirilməlidir. Etibarlı parol minimum 12-16 simvoldan ibarət olmalı, özündə böyük-kiçik hərfləri, rəqəmləri, xüsusi işarələri (#, $, %, &, !) birləşdirməlidir. Şifrə yaradılarkən ad, soyad, doğum tarixi, ardıcıl rəqəmlər ("123456"), klaviatura ardıcıllıqları ("qwerty") kimi asan təxmin edilən məlumatlardan istifadə olunmamalıdır. Bunun əvəzinə yadda saxlanılması asan, lakin kənar şəxslər üçün mənasız görünən cümlə baş hərflərindən ibarət frazalara müraciət etmək effekti artırır.
Fərqli platformalar, sosial şəbəkələr, bank hesabları üçün eyni parolun istifadə edilməsi kiberhücum riskini dəfələrlə çoxaltdığından hər bir hesab üçün unikal şifrə müəyyənləşdirilməlidir. Bir hesabın şifrəsi sızdıqda digər profillərin təhlükəsizliyi təhlükə altına düşməməlidir. Çoxlu sayda mürəkkəb kombinasiyanı yadda saxlamaq çətin olduqda xüsusi, şifrələnmiş parol idarəetmə proqramlarından (password managers) istifadə etmək tövsiyə edilir.
Mütəxəssislər şifrələrin müntəzəm olaraq dəyişdirilməsini, ikiaddımlı doğrulama (2FA) sisteminin aktiv edilməsini vacib sayırlar. İkiaddımlı təsdiqləmə şifrə ələ keçirildiyi halda belə, mobil telefona gələn xüsusi kod vasitəsilə hesaba icazəsiz daxilolmanın qarşısını alır. Güclü şifrə strategiyası rəqəmsal məkanda təhlükəsizliyi təmin etməyin, kiber riskləri minimuma endirməyin başlıca şərtidir.
Səkinə Yusifova/Citypost.az
Ən son xəbərləri bizim Facebook kanalımızda izləyin
Ən son xəbərləri bizim Instagram kanalımızda izləyin
Klassik musiqi dinləməyin beyin fəaliyyətinə və diqqətə faydaları
Klassik musiqi dinləməyin insan beyninə, zehni qabiliyyətlərə müsbət təsirləri elmi tədqiqatlarla dəfələrlə sübuta yetirilmişdir. Mürəkkəb harmoniyaya, dəqiq ritmik quruluşa malik olan bu musiqi növü beynin hər iki yarımkürəsini eyni vaxtda aktivləşdirir, neyronlararası əlaqələri möhkəmləndirir. Müntəzəm olaraq klassik kompozisiyalar dinləmək koqnitiv funksiyaların inkişafına, hafizənin güclənməsinə, diqqətin tək bir nöqtəyə cəmlənməsinə birbaşa kömək edir.Citypost.az xəbər verir ki, elmdə "Motsart effekti" kimi tanınan fenomen klassik melodiyaların məkan-zaman təfəkkürünü genişləndirdiyini, analitik düşünmə qabiliyyətini itiləşdirdiyini göstərir. Bu musiqi tərzi beynin alfa dalğalarını stimullaşdıraraq insanı "sakit diqqət" vəziyyətinə gətirir. Nəticədə mürəkkəb məlumatların mənimsənilməsi, riyazi məsələlərin həlli, oxuma prosesi daha sürətli, keyfiyyətli formaya düşür. Şagirdlər, tələbələr, zehni...
17 Avqust 2026, 14:43
İnteryer dizaynında rəng psixologiyası: Otaqlara doğru rəng seçimi
İnteryer dizaynında rəng seçimi təkcə estetik görünüş yaratmaqla bitmir, evin ümumi atmosferinə, orada yaşayan insanların ruh halına birbaşa təsir göstərir. Rəng psixologiyası məkanın ölçüsünü vizual olaraq dəyişməyə, insanlarda sakitlik, gümrahlıq və ya diqqət cəmliliyi hissi formalaşdırmağa imkan verir. Evin hər bir otağının funksiyasına uyğun çalarların seçilməsi həm mental rahatlıq, həm də məkandan maksimum səmərəli tərzdə istifadə etmək baxımından böyük əhəmiyyət kəsb edir.Citypost.az xəbər verir ki, yataq otaqları dincəlmə, bərpa olunma zonası olduğundan burada sinir sistemini sakitləşdirən tonlara üstünlük verilməlidir. Mavi, yaşıl, açıq boz kimi soyuq, yumşaq rənglər nəbz sürətini endirir, gərginliyi aradan qaldırır, rahat yuxuya keçməyi asanlaşdırır. Əksinə, al-qırmızı, narıncı...
17 Avqust 2026, 14:15
Şahmatda ilkin gedişlər zamanı edilən ən çox yayılmış səhvlər
Şahmatda oyunun başlanğıc mərhələsi olan debüt gedişləri bütün partiyanın taleyini müəyyən edən həlledici faza sayılır. Yeni başlayan, təcrübəsiz oyunçular ilk gedişlərdə strateji prinsipləri pozaraq strateji üstünlüyü rəqibə vermək, mövqeyi zəiflətmək kimi kəskin xətalar edirlər. Bu səhvlər lövhənin mərkəzində nəzarətin itirilməsinə, fiqurların inkişafının ləngiməsinə, şahın müdafiəsiz qalmasına gətirib çıxarır. Uğurlu partiya keçirmək üçün debütdə tez-tez təkrarlanan klassik yanlışlıqları yaxşı bilmək, onlardan yayınmaq lazımdır.Citypost.az xəbər verir ki, ən çox edilən birincili xəta mərkəz xanaları nəzarətsiz buraxmaq, piyada gedişlərini həddindən artıq çox etməkdir. Lövhənin d4, d5, e4, e5 mərkəz künclərini ələ keçirmək şahmatın qızıl qaydalarındandır. Yalnız kənar piyadaları irəli sürmək mərkəzi rəqibə həvalə...
17 Avqust 2026, 11:46
Ayın fazalarının insan psixologiyasına və yuxusuna təsiri
Ayın fazalarının insan orqanizminə, psixologiyasına, yuxu rejiminə təsiri əsrlər boyu elm xadimlərinin, tədqiqatçıların diqqət mərkəzində olmuşdur. Yerin təbii peykinin cazibə qüvvəsi okeanlarda qabarma, çəkilmə hadisələri yaratdığı kimi, böyük faizi sudan ibarət olan insan bədəninə də müəyyən dərəcədə nüfuz edir. Müasir neyrobioloji araşdırmalar Ayın dövrələrinin, xüsusən bütöv Ay (bədirlənmiş Ay) mərhələsinin sinir sisteminə, emosional fona, yuxunun keyfiyyətinə görünən təsirlərini təsdiqləyir.Citypost.az xəbər verir ki, bədirlənmiş Ay fazasında orqanizmdə melatonin (yuxu hormonu) ifrazının səviyyəsində azalmalar müşahidə olunur. Tədqiqatlar göstərir ki, bütöv Ay dövründə insanlar yuxuya getməkdə çətinlik çəkir, dərin yuxu fazasının müddəti qısalır, ümumi yuxu vaxtı orta hesabla 20-30 dəqiqə azalır. Gecə işıqlanmasının...
17 Avqust 2026, 10:10
Bədən quruluşuna uyğun geyim seçimi bələdçisi
Bədən quruluşuna uyğun geyim seçmək xarici görünüşü daha cazibədar göstərməyin, fiquranın üstünlüklərini qabardıb qüsurlarını gizlətməyin ən təsirli yoludur. Hər bir insanın bədən xətləri fərqli olduğundan dəb meyllərini kor-koranə izləmək əvəzinə fərdi anatomik xüsusiyyətləri nəzərə almaq lazımdır. Doğru kəsim, rəng, parça seçimi silueti vizual olaraq balanslaşdırır, insana özünəinam bəxş edir.Citypost.az xəbər verir ki, qum saatı bədən tipinə sahib olanlar sinə, çanaq ölçülərinin mütənasibliyi, belin incəliyi ilə seçilirlər. Bu siluet üçün əsas məqsəd bel xəttini vurğulamaqdır. Bədənə oturan donlar, kəmərli pencəklər, yüksək bel şalvarlar ideal seçim sayılır. Armud bədən quruluşunda dar çiyinlər, kiçik sinə, geniş çanaq kütləsi üstünlük təşkil edir. Burada vizual...
17 Avqust 2026, 09:51
Yaşıl çayın faydaları və düzgün dəmlənmə temperaturu
Yaşıl çay qədim dövrlərdən bəri sağlamlıq mənbəyi kimi tanınan, tərkibi antioksidantlarla zəngin olan ən faydalı içkilərdən biridir. Tərkibindəki yüksək kateşinlər, polifenollar orqanizmi sərbəst radikalların zərərli təsirlərindən qoruyur, hüceyrələrin yenilənmə prosesini sürətləndirir. Müntəzəm yaşıl çay qəbulu immunitet sistemini möhkəmləndirir, maddələr mübadiləsini aktivləşdirərək piylərin yandırılmasına, çəkinin tənzimlənməsinə kömək edir. Həmçinin qanda xolesterinin səviyyəsini aşağı salaraq ürək-damar xəstəlikləri riskini azaldır, damarların elastikliyini qoruyur.Citypost.az xəbər verir ki, bu içki təkcə fiziki sağlamlığa deyil, zehni fəaliyyətə də müsbət təsir göstərir. Tərkibindəki L-teanin amin turşusu ilə kofein sinerji yaradaraq beynin diqqəti cəmləmə qabiliyyətini artırır, gərginliyi götürür, sakitləşdirici təsir bağışlayır. Qanda şəkərin miqdarını balansa salması diabet riskinin...
17 Avqust 2026, 08:00
