“Xərçəng metastaz verib” nə deməkdir və bu, son mərhələ sayılırmı?
Tibb 05 İyun 2026, 10:25
2110
Xərçəng diaqnozu ilə bağlı ən çox narahatlıq yaradan ifadələrdən biri “metastaz verib” sözüdür. Bu ifadə bir çox insanda xəstəliyin artıq son mərhələyə çatdığı və sağalma ümidinin qalmadığı düşüncəsini yaradır. Lakin onkoloqlar bildirirlər ki, bu yanaşma hər zaman düzgün deyil.
Citypost.az xəbər verir ki, həkimlərin açıqlamasına görə, xərçəng hüceyrələrinin yarandığı ilkin orqandan başqa orqanlara yayılması “metastatik xərçəng” adlanır və bu vəziyyət adətən 4-cü mərhələ kimi qiymətləndirilir. Amma bu, avtomatik olaraq “son mərhələ” demək deyil.
Mütəxəssislər vurğulayırlar ki, müasir tibbdə 4-cü mərhələdə olan bir çox xərçəng növündə belə uzunmüddətli yaşam mümkündür. Xüsusilə son illərdə inkişaf edən müalicə metodları xəstələrin həyat müddətini əhəmiyyətli dərəcədə uzadıb və bir çox hallarda xəstəliyi xroniki idarə olunan vəziyyətə çevirməyə imkan verib.
Həkimlərin bildirdiyinə görə, süd vəzi xərçənginin metastatik forması, eləcə də yoğun bağırsaq və bəzi digər orqanların metastatik xərçəngləri olan xəstələr arasında 5 ildən çox, hətta 10–12 il və daha artıq yaşayan pasiyentlər mövcuddur.
Bu isə göstərir ki, xəstəliyin mərhələsi təkbaşına proqnozu müəyyən etmir.
Onkoloqlar qeyd edirlər ki, hər xərçəng növü fərqli bioloji davranışa malikdir və metastazın sürəti, yayılma sahəsi, xəstənin ümumi vəziyyəti və müalicəyə cavab reaksiyası proqnozda mühüm rol oynayır.
Son illərdə “fərdiləşdirilmiş onkologiya” adlanan yanaşma xüsusilə ön plana çıxıb. Bu metodda hər xəstənin şişinin genetik xüsusiyyətləri araşdırılır və müalicə planı buna uyğun şəkildə hazırlanır. Nəticədə daha dəqiq və effektiv müalicə üsulları tətbiq olunur.
Həmçinin oxuyun
Mütəxəssislər bildirirlər ki, hədəflənmiş (target) terapiyalar və immunoterapiya kimi yeni nəsil müalicə üsulları metastatik xərçəng xəstələrində yaşam müddətini artırmaqla yanaşı, həyat keyfiyyətini də yaxşılaşdırır. Bəzi hallarda xəstəlik uzun müddət nəzarət altında saxlanıla bilir.
Statistik göstəricilərə əsasən, müasir müalicə imkanları sayəsində xərçəng diaqnozu qoyulan xəstələrin böyük bir hissəsi ən azı 5 il və daha uzun müddət yaşaya bilir. Bu da onkologiyada əvvəlki illərlə müqayisədə ciddi irəliləyiş deməkdir.
Həkimlər xüsusilə vurğulayırlar ki, metastatik xərçəng diaqnozu qoyulmuş xəstələr ümidsizliyə qapılmamalıdır. Düzgün müalicə planı, vaxtında tibbi müdaxilə və mütəmadi nəzarət sayəsində xəstələr uzun və keyfiyyətli həyat yaşaya bilirlər.
Nəticə olaraq, “metastaz” ifadəsi ağır tibbi vəziyyət demək olsa da, bu, hər zaman “son” demək deyil. Müasir tibb imkanları ilə bir çox xəstədə xəstəliyin gedişini yavaşlatmaq və uzunmüddətli nəzarət altında saxlamaq mümkündür.
Yeganə
Ən son xəbərləri bizim Facebook kanalımızda izləyin
Ən son xəbərləri bizim Instagram kanalımızda izləyin
Qaraciyəri səssizcə zədələyən 4 gündəlik vərdiş
Qaraciyər insan orqanizmində yüzlərlə vacib funksiyanı yerinə yetirən ən mühüm orqanlardan biridir. O, orqanizmi zərərli maddələrdən təmizləyir, maddələr mübadiləsini tənzimləyir, vitamin və mineralları ehtiyat şəklində saxlayır, hormonların balansında iştirak edir. Lakin mütəxəssislər bildirirlər ki, gündəlik həyatda yol verdiyimiz bəzi vərdişlər qaraciyərin sağlamlığını hiss olunmadan pozur və zamanla piylənmə, iltihab, hətta sirroz kimi ciddi problemlərə səbəb ola bilir.Citypost.az xəbər verir ki, həkimlərin sözlərinə görə, qaraciyərə ən çox zərər verən vərdişlərdən biri hər gün şəkərli içkilərin qəbul edilməsidir. Enerji içkiləri, qazlı şirin sular və paketlənmiş meyvə şirələrinin tərkibində yüksək miqdarda şəkər və fruktoza olur. Bu maddələr artıq qəbul edildikdə qaraciyərdə yağa çevrilir...
22 İyul 2026, 10:38
Gecə yatmazdan əvvəl əsəbiləşmək sağlamlığınıza necə təsir edir?
Gün ərzində yaşanan gərginlik, mübahisələr və ya yatmazdan əvvəl alınan pis xəbərlər təkcə əhval-ruhiyyəyə deyil, həm də orqanizmin ümumi sağlamlığına ciddi təsir göstərə bilər. Mütəxəssislər bildirirlər ki, gecə saatlarında əsəbiləşmək və stress keçirmək yuxunun keyfiyyətini əhəmiyyətli dərəcədə aşağı salır, ürək-damar sisteminə əlavə yük yaradır və uzunmüddətli dövrdə müxtəlif sağlamlıq problemlərinə səbəb ola bilər.Citypost.az xəbər verir ki, həkimlərin sözlərinə görə, insan yatmazdan əvvəl əsəbiləşdikdə orqanizmdə stress hormonları – adrenalin və kortizolun səviyyəsi artır. Bunun nəticəsində ürək döyüntüsü sürətlənir, arterial təzyiq yüksəlir və orqanizm sanki təhlükə vəziyyətində qalır. Bu hal beynin rahatlaşmasına mane olur və insanın yuxuya getməsini çətinləşdirir.Mütəxəssislər qeyd edirlər ki,...
22 İyul 2026, 09:36
Səpkisiz bədən qaşınması allergiya əlamətidirmi?
Heç bir səpki və ya dəri dəyişiklikləri olmadığı halda bütün bədəndə yaranan qaşınma bir çox insanın rastlaşdığı narahatedici problemlərdən biridir. Əksər hallarda insanlar bu əlaməti allergiya ilə əlaqələndirərək özbaşına antihistamin preparatlardan istifadə etməyə başlayırlar. Halbuki mütəxəssislər bildirirlər ki, səpkisiz qaşınmanın səbəbi təkcə allergiya olmur və bu simptom bəzən daha ciddi xəstəliklərin ilk əlaməti ola bilər.Citypost.az xəbər verir ki, mütəxəssislərin sözlərinə görə, bəzi allergik xəstəliklər zamanı həqiqətən də dəridə səpki olmadan güclü qaşınma müşahidə edilə bilər. Belə hallarda qaşınma gün ərzində davam edə, xüsusilə gecə saatlarında daha da şiddətlənə və insanın yuxusunu, gündəlik fəaliyyətini, eləcə də həyat keyfiyyətini ciddi şəkildə poza...
22 İyul 2026, 08:34
Sıx süd vəzi toxuması nə deməkdir? – Mütəxəssis açıqladı
Son illər süd vəzi xərçənginin erkən aşkarlanması məqsədilə aparılan müayinələrə maraq əhəmiyyətli dərəcədə artıb. Bununla yanaşı, mammoqrafiya, süd vəzi ultrasəs müayinəsi (USM), maqnit-rezonans tomoqrafiyası (MRT), süd vəzisində aşkarlanan kistlər və sıx süd vəzi toxuması ilə bağlı cəmiyyətdə müxtəlif suallar və yanlış fikirlər də formalaşıb. Mütəxəssislər bildirirlər ki, düzgün seçilmiş müayinə proqramı xəstəliyin erkən mərhələdə aşkarlanması və uğurlu müalicəsi üçün ən vacib amillərdən biridir.Citypost.az xəbər verir ki, həkimlər bildirib ki, son 10-15 il ərzində süd vəzi müayinələrinə başlama yaşı əvvəlki illərlə müqayisədə daha aşağı salınıb. Bunun əsas səbəbi gənc yaşlarda süd vəzi xəstəliklərinin və bəzi hallarda süd vəzi xərçənginin daha erkən...
21 İyul 2026, 10:39
Yaddaşı gücləndirən dərman var ?
Yaddaş zəifliyi və diqqət pozğunluğu son illərdə ən çox şikayət olunan problemlərdən biridir. Bir çox insan yaddaşını gücləndirmək üçün müxtəlif dərman və ya qida əlavələrinə üz tutur. Lakin mütəxəssislər bildirirlər ki, hazırda yaddaşı möcüzəvi şəkildə yaxşılaşdıran hər hansı dərman mövcud deyil. Beynin sağlam və məhsuldar işləməsinin əsas yolu onun davamlı məşq etdirilməsidir.Citypost.az xəbər verir ki, nevroloqların sözlərinə görə, insan orqanizmində olduğu kimi, beyin də işlədikcə inkişaf edir. Necə ki, əzələlər fiziki məşqlər nəticəsində güclənir, beyin də intellektual fəaliyyət hesabına daha çevik və məhsuldar olur. Buna görə də yaddaşı qorumağın və inkişaf etdirməyin ən təsirli üsulu zehni fəaliyyəti daim aktiv saxlamaqdır.Mütəxəssislər...
21 İyul 2026, 09:33
Səhər acqarına zeytun yağı içmək faydalıdırmı?
Son illər sağlam qidalanma ilə maraqlanan insanların gündəlik vərdişlərindən biri də səhər acqarına zeytun yağı qəbul etməkdir. Sosial şəbəkələrdə və müxtəlif platformalarda yayılan məlumatlarda iddia olunur ki, zeytun yağı bağırsaqları təmizləyir, həzmi yaxşılaşdırır, qaraciyərin fəaliyyətini dəstəkləyir, xolesterini azaldır və hətta arıqlamağa kömək edir. Bəs bu fikirlər nə dərəcədə doğrudur?Citypost.az xəbər verir ki, mütəxəssislərin sözlərinə görə, zeytun yağı dünyanın ən faydalı bitki yağlarından biri hesab olunur. Onun tərkibində orqanizm üçün vacib olan mono doymamış yağ turşuları, xüsusilə olein turşusu, E vitamini, polifenollar və güclü antioksidant maddələr mövcuddur. Bu komponentlər ürək-damar sisteminin sağlamlığının qorunmasına, iltihabi proseslərin azalmasına və hüceyrələrin sərbəst radikalların zərərli...
21 İyul 2026, 08:32