Bizə yazın

Baku

-°C

USD

-

Psixoloji şiddət də qanun pozuntusudur?

Hüquq 18 İyun 2026, 10:40

329

Ailə münasibətlərində fiziki zorakılıq qədər psixoloji şiddət də ciddi hüquq pozuntusu hesab olunur. Mütəxəssislər bildirirlər ki, təhqir, alçaltma, hədələmə, daimi təzyiq göstərilməsi, emosional manipulyasiya və şəxsin mənəvi vəziyyətinə mənfi təsir edən digər davranışlar qanunvericilikdə psixoloji zorakılıq kimi qiymətləndirilə bilər.

Citypost.az xəbər verir ki, hüquqşünas və mediatorların sözlərinə görə, psixoloji şiddət fiziki zorakılıqdan fərqli olaraq daha çətin sübuta yetirilir. Çünki burada bədəndə görünən xəsarət izləri olmur. Buna baxmayaraq, qanunvericilik psixoloji zorakılığı da vətəndaşın hüquq və azadlıqlarının pozulması kimi qəbul edir və belə hallarda zərərçəkən şəxsin hüquqlarının müdafiəsi üçün hüquqi mexanizmlər mövcuddur.

Mütəxəssislər hesab edirlər ki, ailədaxili mübahisələrdə ilk mərhələdə daha sivil üsullardan istifadə olunması məqsədəuyğundur. Bu baxımdan mediasiya institutu xüsusi əhəmiyyət daşıyır. Mediasiya tərəflərin məhkəməyə getmədən, peşəkar mediatorun iştirakı ilə mübahisəni qarşılıqlı razılıq əsasında həll etməsinə imkan yaradır.

Qeyd olunur ki, bir çox hallarda tərəflər arasında yaranan psixoloji gərginliyin aradan qaldırılması, hüquqların qorunması və hətta ailənin dağılmasının qarşısının alınması mediasiya vasitəsilə mümkün olur. Mediator tərəflərin mövqelərini dinləyərək onları ortaq məxrəcə gəlməyə təşviq edir və münaqişənin dərinləşməsinin qarşısını almağa çalışır.

Lakin tərəflər mediasiya prosesində razılığa gələ bilmədikdə, qanun onlara məhkəməyə müraciət etmək hüququ verir. Bu halda mediasiyanın keçirildiyi və nəticəsiz başa çatdığı barədə müvafiq arayış təqdim olunur və məhkəmə qaydasında iddia qaldırıla bilər.

Hüquqşünaslar bildirirlər ki, psixoloji şiddətlə bağlı məhkəməyə müraciət edilərkən iddia ərizəsinə mümkün qədər çox sübut əlavə olunmalıdır.

Bunlara tərəflər arasında olan yazışmalar, səs yazıları, video və foto materiallar, şahid ifadələri, eləcə də psixoloq və ya psixiatr rəyləri aid edilə bilər.

Bundan əlavə, şəxsin psixoloji vəziyyətində yaranmış problemləri təsdiqləyən tibbi sənədlər, müalicə müəssisələrinin arayışları və mütəxəssis rəyləri də məhkəmə baxışı zamanı mühüm əhəmiyyət daşıyır. Bu sənədlər psixoloji təzyiq nəticəsində şəxsin mənəvi və emosional vəziyyətində yaranmış dəyişikliklərin sübuta yetirilməsinə kömək edir.

Mütəxəssislər vurğulayırlar ki, psixoloji zorakılıq uzunmüddətli dövrdə insanın sağlamlığına, sosial həyatına və ailə münasibətlərinə ciddi mənfi təsirlər göstərə bilər. Buna görə də belə hallarla üzləşən şəxslər problemi görməzdən gəlməməli, hüquqlarını qorumaq üçün vaxtında hüquqi və psixoloji dəstək almalıdırlar.

Qanunvericiliyə əsasən, hər bir vətəndaş fiziki olduğu kimi, psixoloji zorakılıqdan da müdafiə olunmaq hüququna malikdir və bu hüququn təmin olunması üçün həm mediasiya, həm də məhkəmə mexanizmlərindən istifadə edə bilər.

Əli

Ən son xəbərləri bizim Facebook kanalımızda izləyin

Ən son xəbərləri bizim Instagram kanalımızda izləyin

Problemlərinizi bizə bildirin

077 323 55 66

İşə 5 dəqiqə gecikən işçi cərimələnə bilərmi?

Əmək münasibətləri ilə bağlı vətəndaşları maraqlandıran suallardan biri də işə gecikən əməkdaşlara qarşı cərimə tətbiq olunmasının qanuni olub-olmamasıdır. Xüsusilə bəzi müəssisələrdə işçilərin əməkhaqqından müəyyən məbləğlərin tutulması əmək qanunvericiliyinin tələbləri ilə bağlı müzakirələrə səbəb olur.Citypost.az-ın məlumatına görə, hüquqşünasların sözlərinə görə, işçi ilə işəgötürən arasında yaranan münasibətlər Azərbaycan Respublikasının Əmək Məcəlləsi ilə tənzimlənir və qanunvericilikdə işçinin işə gecikməsinə görə pul şəklində cərimə tətbiq edilməsi nəzərdə tutulmayıb.Mütəxəssislər bildirirlər ki, işçinin iş vaxtına əməl etməməsi əmək intizamının pozulması hesab oluna bilər. Lakin belə hallarda işəgötürənin tətbiq edə biləcəyi tədbirlər Əmək Məcəlləsində konkret göstərilib. Bunlara yazılı xəbərdarlıq, töhmət və ya sonuncu xəbərdarlıqla şiddətli töhmət kimi...

18 İyun 2026, 09:39

Qaynana və ya qaynata gəlini evdən çıxara bilərmi? 

Ailə münasibətlərində ən çox mübahisə doğuran məsələlərdən biri də gəlinin yaşadığı evdən çıxarılması ilə bağlı yaranan hüquqi problemlərdir. Xüsusilə də qaynana və ya qaynatanın gəlinə “bu evdən çıx” deməsi bir çox hallarda ailədaxili gərginliyə səbəb olur. Bəs belə vəziyyətdə gəlinin hüquqları nədən ibarətdir?Citypost.az-ın məlumatına görə, hüquqşünasların sözlərinə görə, ilk növbədə evin kimə məxsus olması məsələyə hüquqi qiymət verilməsi baxımından mühüm əhəmiyyət daşıyır. Əgər gəlin öz həyat yoldaşı ilə birlikdə yaşayırsa və yaşadıqları mənzil ərinin mülkiyyətindədirsə, bu halda gəlini sadəcə olaraq evdən çıxarmaq mümkün deyil.Mütəxəssislər bildirirlər ki, nikah dövründə əldə edilmiş əmlak əksər hallarda ər-arvadın ümumi birgə mülkiyyəti hesab olunur. Bu...

18 İyun 2026, 08:37

Mənəvi zərər və onun kompensasiya olunması necə həyata keçirilir?

İnsanlar bəzən müxtəlif hadisələr nəticəsində mənəvi sarsıntı, psixoloji gərginlik və ciddi emosional stress yaşaya bilirlər. Bu cür hallarda zərərçəkmiş şəxsin təkcə maddi itkiləri deyil, həm də mənəvi hüquqlarının pozulması məsələsi gündəmə gəlir.Citypost.az xəbər verir ki, hüquqşünasların sözlərinə görə, mənəvi zərər dedikdə şəxsin şərəf və ləyaqətinin alçaldılması, işgüzar nüfuzuna zərər vurulması, sağlamlığına mənfi təsir göstərilməsi, şəxsi və ailə sirrlərinin qanunsuz şəkildə açıqlanması, eləcə də digər oxşar hallardan yaranan psixoloji və emosional sarsıntılar nəzərdə tutulur. Bu cür hallarda zərər təkcə maddi deyil, həm də qeyri-maddi xarakter daşıyır.Qanunvericiliyə əsasən, mənəvi zərərin kompensasiyası müxtəlif formalarda həyata keçirilə bilər. Bəzi hallarda zərərçəkmiş şəxsin hüquqlarının bərpası...

17 İyun 2026, 11:00

Boşanmadan sonra övladınızı görməyə mane olurlarsa, nə etmək lazımdır?

Boşanma prosesindən sonra valideynlər arasında ən çox rast gəlinən mübahisələrdən biri də uşaqla ünsiyyət məsələsidir. Təəssüf ki, bəzi hallarda uşağın yanında qalan valideyn digər tərəfin övladı ilə görüşməsinə müxtəlif yollarla mane olur. Citypost.az-ın məlumatına görə, halbuki qanunvericiliyə görə, uşağın hər iki valideynlə ünsiyyət saxlamaq hüququ vardır və bu hüquq yalnız valideynlərin deyil, ilk növbədə uşağın mənafeyinin qorunmasına xidmət edir.Hüquqşünasların sözlərinə görə, boşanma faktı valideynlərdən birinin övladı ilə münasibətlərinin tamamilə kəsilməsi anlamına gəlmir. Əksinə, valideynlər ayrı yaşasalar belə, hər ikisinin uşağın tərbiyəsində iştirak etmək, onunla görüşmək, ünsiyyət saxlamaq və inkişafında rol almaq hüququ qalır.Əgər valideynlərdən biri digərinin uşaqla görüşməsinə maneə yaradırsa, bu...

17 İyun 2026, 09:18

Mənzildə qeydiyyatda olan kənar şəxs necə qeydiyyatdan çıxarıla bilər?

Daşınmaz əmlak sahiblərinin qarşılaşdığı ən ciddi problemlərdən biri də mənzildə özlərinin tanımadığı və ya artıq həmin ünvanda yaşamayan şəxslərin qeydiyyatda olmasıdır. Bu problem xüsusilə mənzilin satışı, bağışlanması və ya digər hüquqi əməliyyatlar zamanı üzə çıxır və mülkiyyətçi üçün müəyyən çətinliklər yaradır.Citypost.az xəbər verir ki, məsələ ilə bağlı hüquqşünaslar bildirirlər ki, vətəndaş mənzilinin çıxarışını və ya qeydiyyat məlumatlarını yoxlayarkən həmin ünvanda tanımadığı şəxsin qeydiyyatda olduğunu aşkar edərsə, ilk növbədə qanunvericiliyin nəzərdə tutduğu prosedurlara əməl etməlidir.Belə hallarda əmlakın mülkiyyətçisi əvvəlcə mənzilin yerləşdiyi ərazi üzrə polis orqanına və ya qeydiyyat məsələlərinə baxan müvafiq dövlət qurumuna müraciət edə bilər. Müraciətdə həmin şəxsin mənzildə yaşamaması,...

16 İyun 2026, 10:35

Vəsiyyətnamə olmadıqda miras necə bölünür?

Azərbaycanda bir şəxs vəfat etdikdə və onun tərəfindən notariat qaydasında təsdiqlənmiş qüvvədə olan vəsiyyətnamə mövcud olmadıqda, həmin şəxsin əmlakı qanun üzrə vərəsəlik qaydasında bölüşdürülür. Bu zaman mirasın kimlər arasında və hansı qaydada bölünməsi Azərbaycan Respublikasının Mülki Məcəlləsi ilə tənzimlənir.Citypost.az xəbər verir ki, hüquqşünasların sözlərinə görə, vəsiyyətnamə olmadığı halda mirasın bölünməsi müəyyən edilmiş növbəlilik prinsipi əsasında həyata keçirilir.Qanunvericilikdə beş növbə üzrə vərəsələr müəyyən edilib və sonrakı növbədə olan şəxslər yalnız əvvəlki növbədə vərəsə olmadıqda və ya həmin şəxslər mirasdan imtina etdikdə miras hüququ əldə edə bilirlər.İlk növbədə miras hüququ mərhumun həyat yoldaşına, uşaqlarına və valideynlərinə məxsus olur. Əgər miras qoyanın övladlarından...

16 İyun 2026, 08:50