Bizə yazın

Baku

-°C

USD

-

Timsahlar niyə “yaşlanmayan canlılar” hesab olunur?  

Maraqlı 21 May 2026, 10:41

346

Timsahlar haqqında ən maraqlı elmi faktlardan biri onların çox zəif sürətlə yaşlanmasıdır.Alimlərin araşdırmalarına görə, timsahlar insanlar kimi yaş artdıqca ciddi fiziki zəifləmə yaşamırlar. Onların orqanları uzun illər fəaliyyətini qoruyur, əzələ gücü kəskin şəkildə azalmır və sümüklərində insanlardakı kimi sürətli kövrəkləşmə baş vermir.

Citypost.az xəbər verir ki, mütəxəssislər bildirirlər ki, timsahlarda “bioloji yaşlanma” prosesi digər canlılarla müqayisədə daha fərqli gedir. Bu canlılar uzun müddət güclərini və ov qabiliyyətlərini qoruya bildikləri üçün bəzən “teorik olaraq ölümsüz” canlılar adlandırılır.

Lakin bu, onların həqiqətən sonsuza qədər yaşaması demək deyil. Timsahlar qocalıqdan çox, xəstəliklər, aclıq, yaralanmalar və digər heyvanlarla mübarizə nəticəsində həyatlarını itirirlər. Yəni onların ölüm səbəbi bir çox hallarda yaşlanma yox, xarici amillər olur.

Elm adamları hesab edirlər ki, timsahların hüceyrələrinin özünü qoruma mexanizmləri və maddələr mübadiləsinin xüsusiyyətləri bu canlıların daha gec yaşlanmasına səbəb olur. Məhz buna görə də alimlər uzunömürlülük və yaşlanmanın ləngidilməsi ilə bağlı araşdırmalarda timsahların biologiyasını xüsusi maraqla öyrənirlər.

Bəzi tədqiqatçılar düşünür ki, gələcəkdə insanlar da hüceyrə yaşlanmasını yavaşlatmaq üçün bu kimi canlıların genetik və bioloji xüsusiyyətlərindən faydalana bilərlər. Lakin hazırda insanın tam şəkildə “yaşlanmadan yaşaması” hələ mümkün hesab olunmur.

Əli

Ən son xəbərləri bizim Facebook kanalımızda izləyin

Ən son xəbərləri bizim Instagram kanalımızda izləyin

Problemlərinizi bizə bildirin

077 323 55 66

Okeanın ən qəribə ittifaqı: fənər balığı  

Okeanın qaranlıq dərinliklərində yaşayan fəner balığı təbiətin ən qəribə və heyrətamiz canlılarından biri hesab olunur. Onun görünüşü belə insanı təəccübləndirməyə kifayət edir. Başının ön hissəsində işıq saçan “fəner”ə bənzər çıxıntısı ilə qaranlıq sularda ov edən bu canlı əslində təkcə görünüşü ilə deyil, yaşam tərzi ilə də elm dünyasını heyrətləndirir.Citypost.az xəbər verir ki, Fənər balığının ən böyük sirri isə onun çoxalma üsulundadır. Bu canlı demək olar ki, heç vaxt tək yaşamır. Dişi fəner balığının bədənində çox vaxt onunla birləşmiş vəziyyətdə yaşayan kiçik erkək balıq olur.Ən maraqlısı isə budur ki, erkək fəner balığı dişinin yanında olduqca kiçik ölçüdə olur. O, dişinin bədəninə...

21 May 2026, 11:16

Gəmilərin çapa zəncirləri niyə bu qədər ağır olur?  

Nəhəng yük gəmiləri və neft tankerlərinin istifadə etdiyi çapa sistemləri düşündüyümüzdən qat-qat ağırdır. Bu gəmilərin təhlükəsiz şəkildə dayanması üçün istifadə olunan zəncirlər və çapalar tonlarla çəkiyə malik olur.Citypost.az xəbər verir ki, mütəxəssislərin məlumatına görə, böyük gəmilərdə istifadə edilən çapa zəncirinin tək bir halqası təxminən 150-200 kiloqram çəkidə olur. Bu zəncirlər “şakıl” adlanan və təxminən 27,5 metr uzunluğunda olan hissələrdən ibarət hazırlanır.Təkcə bir çapa zəncirin çəkisi 7-10 ton arasında dəyişə bilir. Böyük yük gəmilərində və tankerlərdə isə hər tərəfdə orta hesabla 10-12 şakıl yerləşir. Bu isə o deməkdir ki, bir tərəfdəki zəncir sisteminin ümumi çəkisi 70-120 tona çata bilir.İki tərəfdəki zəncirlər...

21 May 2026, 08:43

Qurbağalar yemək yeyərkən niyə gözlərini yumur?  

Qurbağaların yemək yeyərkən gözlərini bağlaması ilk baxışda qəribə görünsə də, bunun maraqlı bioloji səbəbi var. Bir çox insan düşünür ki, qurbağalar bunu refleks olaraq edir, amma əslində bu hərəkət onların qidanı udmasına kömək edir.Citypost.az xəbər verir ki, qurbağaların insanlarda və bir çox heyvanlarda olduğu kimi çeynəməyə yarayan dişləri və güclü udma əzələləri yoxdur. Buna görə də onlar ovlarını parçalamadan və çeynəmədən bütöv şəkildə udurlar.Qurbağa əvvəlcə uzun və yapışqan dili ilə ovunu tutur və boğaz nahiyəsinə doğru itələyir. Daha sonra isə maraqlı proses başlayır. Qurbağa gözlərini yumduqda göz alması aşağı doğru hərəkət edir və sanki daxildən təzyiq göstərərək qidanın mədəyə doğru...

20 May 2026, 12:35

İynənin içindəki mikroskopik dəlik necə hazırlanır?  

Bir çox insan düşünür ki, tibbi iynələrin içindəki o kiçik dəlik sonradan xüsusi matkaplarla açılır. Amma əslində proses bundan tamamilə fərqlidir və olduqca maraqlı texnologiyaya əsaslanır.Citypost.az xəbər verir ki, iynələr əvvəlcə çox qalın və içi boş metal borular şəklində hazırlanır. Yəni iynənin ortasındakı boşluq sonradan yaradılmır — o boşluq başlanğıcdan mövcud olur.Daha sonra fabriklərdə “tüp çəkmə” adlanan xüsusi proses tətbiq edilir. Bu zaman metal borular çox kiçik qəliblərdən dəfələrlə güclə keçirilir. Hər mərhələdə boru həm uzanır, həm də daha incə hala gəlir.Bu proses təkrarlandıqca metal borunun diametri getdikcə kiçilir və nəticədə insan saçından belə nazik görünən tibbi iynələr alınır. Maraqlısı...

20 May 2026, 11:51

Pişiklər niyə yalnız bir cüt ayaq izi buraxır?  

Pişiklər dörd ayaqlı olsalar da, yeriyərkən çox vaxt sanki yalnız iki ayaq izi buraxırlar. Bunun səbəbi isə onların “birbaşa hizalama” adlanan xüsusi hərəkət texnikasından istifadə etməsidir.Pişiklər arxa pəncələrini demək olar ki, həmişə ön pəncələrinin basdığı yerə qoyurlar. Bu üsul sayəsində həm daha səssiz hərəkət edir, həm də enerji itkisinin qarşısını alırlar. Xüsusilə vəhşi pişik növlərində bu xüsusiyyət ov zamanı böyük üstünlük yaradır.Bu texnika arxa pəncələrin təhlükəsizliyi yoxlanılmış nöqtələrə basmasına da kömək edir. Yəni ön pəncə haradan keçibsə, arxa pəncə də eyni yerdən keçir və beləliklə, təhlükəli səthlərdən yayınmaq daha asan olur.Mütəxəssislər bildirirlər ki, pişiklər qrup halında hərəkət edərkən də bu...

20 May 2026, 09:46

Niyə ona həm “Zəncirli mülk”, həm də “Ütü ev” deyirlər?

İçərişəhər ərazisində yerləşən və qədim Bakının ən maraqlı memarlıq nümunələrindən hesab olunan tarixi tikili illərdir “Zəncirli mülk” və “Ütü ev” adları ilə tanınır. Özünəməxsus memarlıq quruluşu və maraqlı tarixçəsi ilə seçilən bina bu gün də paytaxtın ən diqqətçəkən abidələrindən biri hesab olunur.Citypost.az-ın məlumatına görə, Böyük Qala və Qüllə küçələrinin başlanğıcında yerləşən bina həm memarlıq xüsusiyyətləri, həm də keçmişi ilə tarixsevərlərin marağına səbəb olur. Arxiv materiallarına əsasən, vaxtilə tikilinin dam hissəsində və yan tərəflərində müxtəlif heykəllər yerləşib.Damın mərkəzində yerləşən yunan üslublu qadın heykəlinin hər iki tərəfinin zəncirlərlə birləşdirilməsi səbəbindən bina xalq arasında “Zəncirli mülk” adı ilə məşhurlaşıb.Tikilinin ikinci məşhur adı olan...

19 May 2026, 11:53