Yuxuda bir yerə çatmamaq nə deməkdir? – Mütəxəssislərdən AÇIQLAMA

Bir çox insan yuxuda müəyyən bir yerə, görüşə, işə, imtahana və ya başqa bir ünvana çatmağa çalışdığını, lakin nə qədər səy göstərsə də, mənzil başına yetişə bilmədiyini görür. Bəzən insan yuxuda yolun uzandığını, nəqliyyat vasitəsini qaçırdığını, qarşısına müxtəlif maneələrin çıxdığını və ya vaxtın bitdiyini hiss edir. Belə yuxular xüsusilə təkrarlananda insanlarda bunun hansısa xüsusi məna daşıdığı ilə bağlı suallar yaranır.

Citypost.az xəbər verir ki, yuxuların konkret və hamı üçün eyni şəkildə izah edilən “lüğəti” yoxdur. Yəni yuxuda bir yerə çata bilməmək avtomatik olaraq müəyyən bir hadisənin baş verəcəyini və ya konkret psixoloji problemin olduğunu göstərmir. Bununla belə, yuxu araşdırmalarında təkrarlanan və narahatedici yuxuların insanın gündəlik həyatda yaşadığı emosiyalar, stress və həll olunmamış problemlərlə əlaqəli ola biləcəyi qeyd edilir.

Mütəxəssislərin fikrincə, insan gündəlik həyatda vaxt çatışmazlığı, məsuliyyət, iş yükü, vacib qərarlar və ya müəyyən bir məqsədə yetişmək təzyiqi yaşayırsa, həmin emosional vəziyyət yuxuların məzmununa da təsir göstərə bilər. Məsələn, işə gecikməkdən, mühüm görüşü qaçırmaqdan və ya qarşıya qoyulan tapşırığı vaxtında başa çatdırmamaqdan narahat olan insanın yuxusunda “çatmağa çalışmaq, amma bacarmamaq” kimi ssenari ortaya çıxa bilər. Yuxu araşdırmaları gündəlik həyatda yaşanan hadisələrin və emosional narahatlıqların yuxuların məzmununda əks oluna biləcəyini göstərir. Bu baxımdan yuxuda bir yerə yetişə bilməmək bəzən insanın real həyatda qarşılaşdığı “vaxt çatmır”, “nəyəsə gecikirəm”, “məqsədimə çata bilmirəm” kimi hisslərin yuxudakı obrazı ola bilər. Burada söhbət mütləq konkret bir hadisədən deyil, insanın ümumi emosional vəziyyətindən gedir.Digər tərəfdən, yuxuda maneələrlə qarşılaşmaq və məqsədə çata bilməmək mövzusu təkrarlanan yuxular arasında da rast gəlinən ssenarilərdən biridir. Təkrarlanan yuxuların stress və emosional çətinliklərlə əlaqəli ola biləcəyi, bəzi nəzəriyyələrə görə isə insanın gündəlik həyatda qarşılaşdığı çətinlikləri yuxu zamanı müəyyən formada “işləməsi” ilə bağlı ola biləcəyi düşünülür. Lakin bu yanaşmalar hələ də araşdırılan elmi nəzəriyyələrdir və konkret yuxunun səbəbini yalnız onun məzmununa baxaraq müəyyənləşdirmək mümkün deyil.

Yuxuların mümkün funksiyalarından biri kimi emosiyaların emalı və yaddaşla əlaqəli proseslər də araşdırılır. Yuxu zamanı beyin gün ərzində əldə olunan məlumatları və emosional təcrübələri müxtəlif şəkildə emal edir. Bununla bağlı nəzəriyyələrdən biri də yuxuların insanın qarşılaşdığı təhlükə və çətinlikləri simulyasiya etməsinə imkan verməsidir. Başqa sözlə, yuxuda müəyyən problem və ya təhlükəli vəziyyətlə qarşılaşmaq beynin həmin vəziyyətə dair müxtəlif reaksiyaları “məşq etməsi” ilə əlaqələndirilə bilər.Bu səbəbdən yuxuda bir yerə çatmağa çalışmaq və buna mane olan vəziyyətlərlə qarşılaşmaq bəzən insanın real həyatda müəyyən məqsədə çatmaq üçün göstərdiyi səylərlə əlaqələndirilə bilər. Məsələn, yeni işə başlamaq, mühüm qərar vermək, maddi və ya ailə məsuliyyətləri daşımaq, imtahana hazırlaşmaq və ya həyatında dəyişiklik etmək kimi vəziyyətlər insanda gərginlik yarada bilər. Həmin gərginlik yuxuda fərqli obrazlarla ortaya çıxa bilər. Burada maraqlı məqamlardan biri də vaxt hissidir. Yuxuda insan bəzən saatlarla yol getdiyini, lakin heç yerə çatmadığını düşünə bilər. Gerçəkdə isə yuxudakı hadisələrin müddəti ilə insanın onları xatırlayarkən hiss etdiyi müddət eyni olmaya bilər. Buna görə də “yuxuda vaxtı itirmək” və ya “nə qədər çalışsam da, vaxtında çata bilməmək” hissi olduqca real görünə bilər.

Həmçinin oxuyun

SEVGİ VƏ HƏYATIN MÜQƏDDƏSLİYİ  

Məcburi Sevginin Qurbanları…

MEYXANAYA “YOX!” DEMƏYİN VAXTIDIR!  

Şahin Qurbanovdan xəbər var...  

Belə yuxuların xüsusilə stressli dövrlərdə daha çox xatırlanması mümkündür. Mütəxəssislər təkrarlanan mənfi yuxuların stress və emosional çətinliklərlə əlaqəli ola biləcəyini bildirirlər. Eyni zamanda insanın yuxusunun məzmununa yalnız bir simvol üzərindən yanaşmaq düzgün deyil. Eyni yuxu müxtəlif insanlarda tamamilə fərqli səbəblərdən yarana bilər. Ona görə də yuxuda bir yerə çatmamaq “pis hadisə olacaq” və ya “mütləq hansısa problem yaşayacaqsınız” mənasına gəlmir. Bu cür yozumların elmi əsası yoxdur. Daha düzgün yanaşma insanın həmin dövrdə həyatında nələrin baş verdiyinə diqqət yetirməkdir. Əgər insan son günlərdə davamlı olaraq vaxt, məsuliyyət, qərarlar və ya gələcəklə bağlı narahatlıq yaşayırsa, yuxunun məzmunu həmin emosional vəziyyətlə əlaqəli ola bilər.Əgər bu tip yuxular yalnız arabir görülür və insanın gündəlik həyatına təsir göstərmirsə, adətən xüsusi narahatlıq üçün əsas olmur. Yuxuların böyük hissəsi normal yuxu təcrübəsinin bir hissəsidir. Lakin təkrarlanan narahatedici yuxular yuxunun keyfiyyətini pozur, insanı gecə dəfələrlə oyadır və ya gündüz fəaliyyətinə ciddi təsir göstərirsə, bunun səbəbini həkim və ya yuxu mütəxəssisi ilə müzakirə etmək faydalı ola bilər.

Qısacası, yuxuda bir yerə yetişməyə çalışıb, lakin buna nail ola bilməmək beynin “gələcəyi xəbər verməsi” kimi qəbul edilməməlidir. Daha çox insanın gündəlik təcrübələrinin, emosional vəziyyətinin və stress faktorlarının yuxuda müxtəlif ssenarilər şəklində əks olunması ilə bağlı mümkün izahlardan biri kimi qiymətləndirilə bilər. Elmi baxımdan isə hər yuxunun tək və dəyişməz mənası olduğunu söyləmək mümkün deyil.

Yeganə