Qartallar dimdiklərini qıraraq yenidən cavanlaşır? – Həqiqət, yoxsa mif?  

Sosial şəbəkələrdə və müxtəlif motivasiya xarakterli paylaşımlarda tez-tez rast gəlinən maraqlı bir hekayə var. İddiaya görə, qartallar müəyyən yaş həddinə çatdıqda dimdiklərini qayalara vuraraq qırır, sonra caynaqlarını və köhnə lələklərini tökərək yenilənirlər. Bu prosesdən sonra isə sanki ikinci həyat qazanaraq daha uzun illər yaşamağa davam edirlər. Bəs bu hekayə nə dərəcədə doğrudur?

Citypost.az-ın məlumatına görə. məsələnin maraqlı tərəfi ondadır ki, bu rəvayət dünyanın bir çox ölkəsində yayılıb və illərdir dəyişiklik, iradə və yenilənmənin simvolu kimi təqdim olunur. Hekayəyə görə, qartal 30-40 yaşına çatdıqda dimdiyi əyilir, caynaqları zəifləyir, lələkləri ağırlaşır və artıq əvvəlki kimi ov edə bilmir. Bu zaman guya o, yüksək bir qayanın zirvəsinə çəkilərək dimdiyini qırır, daha sonra yeni dimdik çıxdıqdan sonra köhnə caynaqlarını qoparır, ağırlaşmış lələklərini tökür və bir neçə aylıq çətin prosesdən sonra yenidən güclü və çevik quşa çevrilir.

Bu hekayə təsirli səslənsə də, elmi araşdırmalar onun doğru olmadığını göstərir. Ornitoloqların və biologiya mütəxəssislərinin fikrincə, qartalların dimdiklərini qəsdən qıraraq özlərini yeniləmələri barədə heç bir elmi sübut yoxdur. Əksinə, dimdik quş üçün həyati əhəmiyyət daşıyan orqandır.

Qartallar qidalanmaq, ovlarını parçalamaq, özlərini müdafiə etmək və hətta lələklərinə qulluq etmək üçün dimdiklərindən istifadə edirlər. Dimdiyin ciddi zədələnməsi quşun yaşamasını son dərəcə çətinləşdirə bilər.

Araşdırmalar göstərir ki, qartalların dimdikləri və caynaqları həyat boyu böyüməyə davam edir. Lakin onlar ov zamanı, qidalanarkən və müxtəlif səthlərlə təmas nəticəsində təbii şəkildə yonulur və normal formasını qoruyur. Buna görə də qartalın dimdiyini qıraraq yenidən çıxarmasına ehtiyac yaranmır.

Həmçinin oxuyun

“Çox gözəl oyunçudur, başqa qüvvələrə güvənir ” — Ayaz Salayevlə Kinematoqrafçılar İttifaqı ətrafında MÜSAHİBƏ   

Buqələmun  - Şahin Qurbanovu da Vilyam Hacıyevin taleyi gözləyir?

Şahin Qurbanov yaxşı kabab bişirir... Xəstəxana direktoru ifşa olundu

Deputat Zaur Şükürov: "Azərbaycan cənub marşrutlarındakı riskləri balanslaşdıran əsas qovşaqdır"   

Mütəxəssislər hesab edirlər ki, bu məşhur əfsanə son onilliklərdə motivasiya xarakterli yazılardan və çıxışlardan yayılıb. Məqsəd insanların həyatlarında dəyişiklik etməyin, köhnə vərdişlərdən imtina etməyin və yenilənməyin vacibliyini simvolik formada göstərmək olub. Zaman keçdikcə isə bu simvolik hekayə bir çox insanlar tərəfindən real bioloji fakt kimi qəbul edilməyə başlayıb.

Əslində qartallar təbiətin ən güclü və möhtəşəm yırtıcı quşlarından biridir. Onların iti görmə qabiliyyəti, güclü caynaqları və yüksəkdən sürətlə şığımaq bacarığı onları mükəmməl ovçuya çevirir. Bəzi qartal növləri təbii şəraitdə 20-30 il, əlverişli şəraitdə isə daha uzun müddət yaşaya bilir. Lakin bu uzunömürlülük dimdik qırmaqla deyil, onların bioloji xüsusiyyətləri və təbiətə uyğunlaşma qabiliyyəti ilə bağlıdır.

Beləliklə, qartalların dimdiklərini qıraraq özlərini yeniləmələri haqqında məşhur hekayə maraqlı və ilhamverici olsa da, elmi həqiqət deyil. Bu, daha çox insanlara dəyişiklik və yenilənmə mesajı vermək üçün yaradılmış bir mifdir. Təbiətdə isə qartallar həyatlarını biologiyanın qanunlarına uyğun şəkildə davam etdirirlər.

Yusif