Bizə yazın

Baku

-°C

USD

-

Ağciyər damar tıxanması: Vaxtında müdaxilə həyati əhəmiyyət daşıyır  

Tibb 03 İyun 2026, 08:54

313

Ağciyər damar tıxanması, yəni pulmonar emboliya qəfil inkişaf edə bilən və həyati təhlükə yaradan ciddi xəstəliklərdən biridir. Bu vəziyyət adətən bədənin başqa hissəsində, xüsusilə ayaq venalarında əmələ gələn qan laxtasının qoparaq ağciyər damarlarına çatması nəticəsində baş verir. Damarın tutulması ağciyərlərə qan axınının pozulmasına səbəb olur və təcili tibbi müdaxilə tələb edə bilər.

Citypost.az xəbər verir ki, mütəxəssislərin sözlərinə görə, xəstəliyin ən xarakterik əlamətləri ani başlayan nəfəs darlığı, sinə ağrısı, sürətli ürək döyüntüsü və bəzi hallarda qanlı bəlğəmdir. Bu simptomlar qəfil ortaya çıxa bilər və çox vaxt digər ürək-damar və ya tənəffüs sistemi xəstəlikləri ilə qarışdırılır. Buna görə də belə əlamətlər yaranan zaman vaxt itirmədən həkimə müraciət etmək vacibdir.

Ağciyər damar tıxanmasının yaranma riskini artıran bir sıra amillər mövcuddur.

Uzun müddət hərəkətsiz qalmaq, böyük cərrahi əməliyyatlardan sonrakı dövr, onkoloji xəstəliklər, hormonal preparatların qəbulu, eləcə də bəzi xroniki xəstəliklər risk faktorları sırasında yer alır. Xüsusilə uzunmüddətli səyahətlər zamanı saatlarla eyni vəziyyətdə oturmaq da qan laxtalanması ehtimalını artıra bilər.

Həkimlər bildirirlər ki, diaqnoz təsdiqləndikdən sonra müalicə adətən qan durulaşdırıcı preparatlarla aparılır. Müalicənin müddəti xəstənin vəziyyətindən asılı olaraq 3 aydan 6 aya qədər davam edə, bəzi hallarda isə ömürboyu davam etdirilə bilər. Ən vacib məqamlardan biri isə müalicəni həkim məsləhəti olmadan yarımçıq dayandırmamaqdır. Çünki bu, xəstəliyin yenidən təkrarlanması və daha ağır fəsadların yaranması riskini artırır.

Mütəxəssislər profilaktika məqsədilə aktiv həyat tərzinin vacibliyini də vurğulayırlar. Uzun müddət hərəkətsiz qalmamaq, kifayət qədər maye qəbul etmək, risk qrupunda olan şəxslərin mütəmadi tibbi nəzarətdə olması və həkim tövsiyələrinə əməl etməsi xəstəliyin qarşısının alınmasında mühüm rol oynayır.

Ayaqlarda qəfil şişkinlik, ağrı, nəfəs darlığı, sinə ağrısı və ya ürəkdöyünmənin sürətlənməsi kimi əlamətlər meydana çıxarsa, bunu adi narahatlıq kimi qiymətləndirmək olmaz. Bu hallar bəzən ağciyər damar tıxanmasının ilk xəbərdaredici siqnalları ola bilər.

Həkimlər qeyd edirlər ki, vaxtında diaqnoz və düzgün müalicə ilə ağciyər damar tıxanmasını nəzarət altında saxlamaq və ağır nəticələrin qarşısını almaq mümkündür. Buna görə də risk faktorlarını bilmək və ilkin əlamətlərə diqqətli yanaşmaq böyük əhəmiyyət daşıyır.

Əli

Ən son xəbərləri bizim Facebook kanalımızda izləyin

Ən son xəbərləri bizim Instagram kanalımızda izləyin

Problemlərinizi bizə bildirin

077 323 55 66

Qarın nahiyəsindəki piylər niyə getmir?  

Bir çox qadın arıqlamasına baxmayaraq qarın nahiyəsindəki piylərin azalmamasından şikayət edir. Bəzən ümumi bədən çəkisi azalır, geyim ölçüləri dəyişir, lakin qarın bölgəsində toplanan piy qatları olduğu kimi qalır. Citypost.az xəbər verir ki, mütəxəssislər bildirirlər ki, bunun səbəbi hər zaman düzgün qidalanmamaq və ya az hərəkət etmək olmaya bilər.Qarın nahiyəsində, xüsusilə də daxili orqanların ətrafında toplanan visseral piylərin yaranmasında hormonal faktorlar mühüm rol oynayır. Belə hallarda insan pəhriz saxladığı və müəyyən qədər çəki itirdiyi halda belə, qarın bölgəsindəki piylənmədən tam xilas ola bilmir.Həkimlərin sözlərinə görə, insulin rezistentliyi olan insanlarda qarın nahiyəsində piy yığılması daha çox müşahidə edilir. Orqanizmin insulin hormonuna həssaslığının azalması...

03 İyun 2026, 10:53

Dəmir preparatları kökəldirmi?  

Qanazlığı (anemiya) diaqnozu qoyulan bir çox insan həkim tərəfindən təyin edilən dəmir preparatlarından istifadə etməyə tərəddüd edir. Bunun əsas səbəblərindən biri isə bu preparatların çəki artımına səbəb olacağı ilə bağlı geniş yayılmış yanlış fikirdir. Citypost.az xəbər verir ki, mütəxəssislər bildirirlər ki, dəmir preparatlarının istifadəsi birbaşa olaraq kökəlməyə səbəb olmur.Həkimlərin sözlərinə görə, orqanizmdə yağların parçalanması və enerjiyə çevrilməsi üçün hüceyrələrə kifayət qədər oksigen çatdırılması vacibdir.Oksigeni toxumalara daşıyan əsas komponent isə qanda olan hemoqlobindir. Hemoqlobinin səviyyəsi aşağı olduqda, orqanizmin enerji mübadiləsi zəifləyir və bu, ümumi halsızlıqla yanaşı maddələr mübadiləsinin də ləngiməsinə səbəb ola bilər.Anemiya zamanı toxumalar kifayət qədər oksigen ala bilmədiyi üçün yağların...

03 İyun 2026, 09:54

Detoks içkiləri arıqladırmı?  

Son illər sosial şəbəkələrdə və müxtəlif internet platformalarında "3 günə 4 kilo arıqlayın", "qarın piylərini əridin", "orqanizmi təmizləyin" kimi başlıqlarla təqdim olunan detoks proqramları və içkiləri geniş yayılıb. Bir çox insan qısa müddətdə çəki itirmək ümidi ilə bu üsullara müraciət edir. Citypost.az xəbər verir ki, lakin mütəxəssislər bildirirlər ki, detokslarla əldə edilən nəticələr çox vaxt insanların düşündüyü qədər effektiv olmur.Dietoloqların sözlərinə görə, detoks proqramları zamanı müşahidə olunan çəki azalması əsasən orqanizmdən su və ödəmin xaric olması ilə bağlıdır. Yəni tərəzidə 2-3 kiloqram azalma görünsə də, bu, yağ toxumasının əriməsi demək deyil. Əsl arıqlama bədəndə toplanmış yağ ehtiyatlarının parçalanması nəticəsində baş verir...

02 İyun 2026, 10:39

APOE4 geni və estrogen itkisi Alzheimer riskinə necə təsir edir?   

Son illərdə aparılan elmi araşdırmalar göstərir ki, Alzheimer xəstəliyinin yaranmasında genetik faktorlarla hormonal dəyişikliklərin qarşılıqlı təsiri mühüm rol oynayır. Xüsusilə qadınlarda menopoz dövründə baş verən hormonal dəyişikliklər beyin sağlamlığına təsir göstərə bilər.Citypost.az xəbər verir ki, mütəxəssislərin sözlərinə görə, estrogen hormonu yalnız reproduktiv sistem üçün deyil, həm də beyin fəaliyyətinin qorunması baxımından böyük əhəmiyyət daşıyır. Bu hormon neyronlar arasında əlaqələrin saxlanılmasına, yaddaş funksiyalarının dəstəklənməsinə və beyin hüceyrələrinin zədələnmədən qorunmasına kömək edir. Estrogenin azalması isə bəzi qadınlarda diqqət zəifliyi, unutqanlıq, düşüncə prosesinin ləngiməsi və "beyin dumanlanması" kimi tanınan simptomların meydana çıxmasına səbəb ola bilər.Alzheimer xəstəliyi ilə əlaqələndirilən ən mühüm genetik risk faktorlarından...

02 İyun 2026, 09:44

Səhər tez oyanmaq və fiziki aktivlik ALS riskini azalda bilər   

Nevroloji xəstəliklərin qarşısının alınması ilə bağlı aparılan yeni tədqiqatlar həyat tərzinin beyin və sinir sistemi sağlamlığına ciddi təsir göstərdiyini bir daha ortaya qoyur. Son illərdə alimlərin diqqət mərkəzində olan xəstəliklərdən biri də ALS-dir (Amyotrofik Lateral Skleroz). Bu xəstəlik hərəkəti idarə edən motor neyronların zədələnməsi ilə xarakterizə olunur və zamanla əzələ zəifliyi, hərəkət qabiliyyətinin itməsi, danışıq və udma problemləri ilə nəticələnə bilər.Citypost.az xəbər verir ki, 500 mindən çox yetkin şəxsin iştirak etdiyi və 14 il davam edən genişmiqyaslı kohort araşdırmasının nəticələri maraqlı məqamları üzə çıxarıb.Tədqiqat göstərib ki, səhər tezdən oyanmağa meyilli olan, yəni "səhər insanı" hesab edilən şəxslərdə ALS xəstəliyinin yaranma...

02 İyun 2026, 08:45

Diş implantları niyə fərqli müddət dayanır? 

Diş implantlarının uzunömürlü olması yalnız həkimin işi ilə bağlı deyil. Bəzi pasiyentlərdə implantlar 15–20 il problemsiz davam etdiyi halda, digərlərində qısa müddətdə, hətta 1–2 il ərzində problemlər yarana bilər. Bunun əsas səbəbi implantdan sonrakı qulluq və pasiyentin gündəlik gigiyena vərdişləridir.Citypost.az-ın məlumatına görə, müasir stomatologiyada qəbul olunmuş yanaşmaya görə, implant qoyulduqdan sonra ona “bitmiş müalicə” kimi baxmaq düzgün deyil. Əksinə, implantlar təbii dişlərdən daha həssas sayılır və daha ciddi qulluq tələb edir. Ətraf toxumaların sağlamlığı, diş əti vəziyyəti və bakterial yığıntının qarşısının alınması implantın ömrünü birbaşa müəyyən edir.Beynəlxalq stomatoloji protokollara əsasən, hər 6 aydan bir peşəkar diş təmizlənməsi (professional higiyena) mütləq...

01 İyun 2026, 10:54