Qəhvə dənələrinin qovrulma dərəcəsi: Tünd qovrulmuş kofedə kofein daha azdır?
Qurman 12 Avqust 2026, 13:46
421
Dünyada ən çox istifadə olunan içkilərdən biri olan qəhvənin dadı, ətri və tərkibindəki maddələrin nisbəti dənələrin qovrulma dərəcəsindən birbaşa asılıdır. Bir çox qəhvəsevərlər tünd qovrulmuş dənələrin daha kəskin dada, acılığa və tünd rəngə malik olduğuna görə onun tərkibində kofeinin də daha çox olduğunu düşünürlər. Lakin kulinariya mütəxəssislərinin tədqiqatları göstərir ki, tünd qovrulmuş qəhvədə kofein miqdarı az qovrulmuşla müqayisədə daha azdır və ya ən yaxşı halda eyni səviyyədə qalır. Acılıq kofeinin çoxluğunu deyil, qovrulma zamanı karamelləşən və yanan maddələrin dadını əks etdirir.
Citypost.az xəbər verir ki, qəhvə dənələri yüksək temperaturda qovrularkən tərkibindəki su buxarlanır, dənələrin həcmi genişlənir, çəkisi yüngülləşir. Kofein molekulları isə istiliyə nisbətən davamlı struktura malik olsa da, yüksək temperaturlu qovrulma prosesində tünd qovrulmuş dənələrdəki kofeinin bir hissəsi parçalanaraq buxarlanır. Əksinə, az qovrulmuş (açıq rejimdə) qəhvə dənələri istilik emalına daha az məruz qaldığı üçün tərkibindəki təbii kofein molekullarını, eləcə də antioksidantları və meyvəvi turşuluğu daha yüksək səviyyədə qoruyub saxlayır.
Kofeinin miqdarı eyni zamanda qəhvənin necə ölçülərək hazırlanmasından da asılı olaraq dəyişir. Əgər qəhvəni dəmləyərkən porsiyanı qaşıqla (həcmə görə) ölçürsünüzsə, az qovrulmuş dənələr daha sıx və ağır olduğu üçün eyni qaşığa daha çox kofein düşür. Yəni bir xörək qaşığı açıq qovrulmuş qəhvədəki kofein miqdarı bir xörək qaşığı tünd qovrulmuş qəhvədən nəzərəçarpan dərəcədə çox olur. Yalnız qəhvə dəqiqliklə qramla (çəkiyə görə) tərəzidə ölçüldükdə tünd qovrulmuş dənələrin çəkisi yüngül olduğu üçün dənə sayı artır və kofein nisbəti təxminən bərabərləşir.
Yekun olaraq, tünd qovrulmuş qəhvə insana daha sərt və güclü təsir bağışlasa da, bu sadəcə qovrulma zamanı yaranan acı dadın tüstülü ətiri ilə bağlıdır. Əgər məqsədiniz daha çox kofein almaq və gün ərzində daha yüksək enerji hiss etməkdirsə, az-orta qovrulmuş qəhvə dənələrinə üstünlük vermək daha doğrudur. Bu cür dənələr həm də qəhvənin özünəməxsus təbii dad palitrasını və faydalı antioksidantlarını daha yaxşı saxlamağa imkan verir.
Səkinə Yusifova/Citypost.az
Ən son xəbərləri bizim Facebook kanalımızda izləyin
Ən son xəbərləri bizim Instagram kanalımızda izləyin
Mayonezli salatları soyuducuda neçə saat saxlamaq olar?
Masaüstü və bayram süfrələrinin vazkeçilməz təamlarından olan mayonezli salatlar tez xarab olan və qida zəhərlənmələrinə ən çox səbəb olan yeməklər sırasındadır. Tərkibindəki yumurta, xama və ya hazır mayonez kimi yüksək zülallı, rütubətli maddələr bakteriyaların çoxalması üçün əlverişli mühit yaradır. Bir çox insan bu cür salatların soyuducuda günlərlə təhlükəsiz qala biləcəyini düşünsə də, mütəxəssislər saxlanma müddəti və temperatur rejiminə kəskin riayət olunmasının vacibliyini vurğulayırlar.Citypost.az xəbər verir ki, təhlükəsizlik qaydalarına əsasən, mayonezlə qarışdırılmış salatların otaq temperaturunda iki saatdan artıq qalması tövsiyə edilmir. Temperatur 30 dərəcədən yüksək olduqda isə bu müddət cəmi bir saata enir. Süfrədən yığışdırılaraq soyuducuya qoyulan mayonezli salatların maksimal saxlanma...
11 Avqust 2026, 18:16
Süd məhsulları ilə birgə balıq yemək: Qədim miflərin elmi izahı
Azərbaycan cəmiyyətində və bir çox şərq mədəniyyətlərində nəslidən-nəslə ötürülən ən yayğın qida mifləridir bir də balıq ilə süd məhsullarının (qatıq, xama, şor və s.) eyni vaxtda istehlak edilməsinin ağır zəhərlənməyə, dəridə ala-bula ləkələrə (vitiligo) və ya digər kəskin xəstəliklərə səbəb olması fikridir. Hətta bir çox insan balıq yedikdən dərhal sonra qatıq qəbul etməyin ölümcül nəticələrə gətirib çıxaracağına inanır. Lakin müasir tibb, qida təhlükəsizliyi ekspertləri və dietoloqlar bildirirlər ki, təzə balıq ilə keyfiyyətli süd məhsulunun birgə qəbul edilməsi insan orqanizmi üçün heç bir zəhərlənmə və ya xəstəlik təhlükəsi yaratmır.Citypost.az xəbər verir ki, bu köklü mifin elmi baxımdan yaranma səbəbi qədim dövrlərdə...
11 Avqust 2026, 15:50
Kərə yağının keyfiyyətini evdə yoxlamaq yolu: Bitişmə və ərimə testi
Gündəlik qidalanmamızda geniş istifadə olunan kərə yağının tamamilə təbii və keyfiyyətli olması sağlamlığımız üçün böyük əhəmiyyət kəsb edir. Lakin günümüzdə marketlərin piştaxtalarında təbii kərə yağı adı altında bitki yağları (palma, marqarin) və ya müxtəlif kimyəvi qatqılar əlavə olunmuş saxta məhsullarla qarşılaşmaq riskimiz kifayət qədər yüksəkdir. Qida ekspertləri və kulinariya mütəxəssisləri bildirirlər ki, bahalı laboratoriya analizlərinə ehtiyac qalmadan, sadə iki metod — bitişmə və ərimə testi vasitəsilə aldığınız kərə yağının həqiqi, yoxsa saxta olduğunu ev şəraitində asanlıqla təyin etmək mümkündür.Citypost.az xəbər verir ki, ilk olaraq yağın keyfiyyətini onun dondurucudakı və kəsilmə anındakı davranışından, yəni bitişmə xüsusiyyətindən anlamaq olar. Təmiz kərə yağının...
11 Avqust 2026, 10:38
Göbələyi bişirməzdən əvvəl su ilə yumaq olar? – Dadını və quruluşunu dəyişən vərdiş
Mətbəxdə ən çox istifadə olunan ərzaqlardan biri olan göbələyin hazırlanması zamanı bir çox insanın etdiyi ən böyük səhvlərdən biri onu bişirməzdən əvvəl bol su ilə yumaqdır. İlk baxışdan göbələyin üzərindəki torpaq və çirk qalıqlarını təmizləmək üçün onu suyun altına tutmaq tamamilə təbii və gigiyenik bir addım kimi görünə bilər. Lakin kulinariya mütəxəssisləri və peşəkar aşpazlar xəbərdarlıq edirlər ki, göbələyi suda yumaq onun həm özünəməxsus dadını, həm də bişmə zamanı xırçıldayan toxumasını (teksturasını) tamamilə məhv edən ən zərərli vərdişdir.Citypost.az xəbər verir ki, bu halın biologiya və kulinariya baxımından çox sadə bir izahı var: göbələk quruluşca süngər kimidir və məsaməli daxili struktura...
11 Avqust 2026, 08:46
Şorbanın duzu artıq olubsa nə etməli? – Dadını pozmadan duzu çəkən 2 təbii məhsul
Mətbəxdə yemək hazırlayarkən əlinizdən duz dağılması və ya qapağın anidən açılaraq qazana bol duz tökülməsi hər birimizin başına gələ biləcək ən adi kulinariya qəzalarındandır. Xüsusilə saatlarla əmək sərf edib bişirdiyiniz dadlı bir şorbanın şorlaşması "bütün yemək zay oldu" hissi yarada bilər. Lakin qazanı tökməyə və ya içinə su əlavə edib şorbanın konsistentliyini və dadını durulaşdırmağa tələsməyin. Mətbəxdə hər zaman əl altında olan 2 sadə təbii məhsulla duzun artığını süngər kimi çəkmək mümkündür.Citypost.az xəbər verir ki, şorbanın dadını və kütləsini dəyişmədən duzunu normaya salan ən effektli 2 xilaskar bunlardır:Kartof yüksək nişasta tərkibinə görə duzu özünə çəkməkdə mükəmməl təbii absorbentdir. Çiy kartofun...
10 Avqust 2026, 21:29
Evdə hazırlanan turşuların xarab olmaması üçün duz və sirkə nisbəti necə olmalıdır?
Payız mövsümünün gəlişi ilə evlərdə qışa tədarük çərçivəsində xiyar, pomidor, bibər və kələm turşularının bağlanması prosesi kütləvi hal alır. Lakin bir çox evdar qadının qarşılaşdığı ən böyük xəyal qırıqlığı bankaların yumşalması, suyunun bulanması və ya məhsulun kiflənərək xarab olmasıdır. Kulinariya mütəxəssisləri və təcrübəli qida texnoloqları bildirirlər ki, uzunömürlü, xırçıldayan və sağlam turşunun əsas sirri düzgün seçilmiş duz, sirkə və su proporsiyasındadır.Citypost.az xəbər verir ki, turşunun xarab olmasının qarşısını alan kimyəvi mexanizm turşuluq (pH) dərəcəsi və duz konsentrasiyasıdır. Məhsulun daxilində zərərli bakteriyaların və kifin çoxalmaması üçün duzlu su məhlulu (şoraba) müəyyən standartlara cavab verməlidir.Uğurlu turşu üçün riayət edilməsi vacib olan əsas...
10 Avqust 2026, 17:41
