Bədən stressdən necə təsirlənir?
Tibb 16 Fevral 2026, 11:47
222
Xroniki stress yalnız zehni gərginlik yaratmır, həm də bədənin müxtəlif sistemlərinə ciddi təsir göstərir. Uzun müddət davam edən stress ürək-damar sisteminə yük yaradır, qan təzyiqini yüksəldir və infarkt riskini artırır. Stres altında bədəndə kortizol və digər stress hormonlarının səviyyəsi yüksəlir, bu da ürək-damar xəstəliklərinin inkişafını sürətləndirir.
Citypost.az-ın məlumatına görə, bağırsaq sistemi də stressdən ciddi şəkildə təsirlənir. Uzun müddət davam edən gərginlik həzm proseslərini pozur, mədə-bağırsaq funksiyalarını zəiflədir, şişkinlik, qəbizlik, ishal və hətta irritabl bağırsaq sindromu kimi problemlərə yol açır. Həmçinin bağırsaqdakı mikrobiom balansı da stresslə pozula bilər ki, bu da ümumi sağlamlığa mənfi təsir göstərir.Xroniki stress immun sistemini də zəiflədir. Bədənin müdafiə mexanizmi zəiflədikdə infeksiyalara və xəstəliklərə qarşı həssaslıq artır. Bu vəziyyət həmçinin yuxu keyfiyyətini pozur, enerji səviyyəsini azaldır və psixoloji sağlamlığı riskə atır. Uzun müddətli stress depresiya, narahatlıq və digər psixoloji pozuntuların yaranmasına da səbəb ola bilər.
Sağlamlığın qorunması üçün stressi idarə etmək çox vacibdir. Rahatlama texnikaları, fiziki fəaliyyət, düzgün qidalanma və kifayət qədər yuxu stressin yaratdığı mənfi təsirləri azaltmağa kömək edə bilər. Həmçinin sosial dəstək, meditasiya və nəfəs məşqləri də bədənin və zehni sağlamlığını qorumaqda effektiv üsullardır.
Həmçinin oxuyun
Yeganə
Ən son xəbərləri bizim Facebook kanalımızda izləyin
Ən son xəbərləri bizim Instagram kanalımızda izləyin
Rəqs və üzgüçülük gənclərdə narahatlığı azaldır
Psixologiya və idman elmləri üzrə mütəxəssislər bildirirlər ki, aerobik məşqlər – qaçış, üzgüçülük və rəqs – gənclərdə narahatlıq və depressiya simptomlarını əhəmiyyətli dərəcədə azalda bilər. Onların sözlərinə görə, bu məşqlər beyində neyrotrofinlərin istehsalını stimullaşdırır, neyronların inkişafını dəstəkləyir və zehni gərginliyi azaldır.Citypost.az-ın məlumatına görə, araşdırmalar göstərir ki, 18–30 yaş arası gənclərdə və doğuş sonrası qadınlarda fiziki fəaliyyətin təsiri daha aydın müşahidə olunur. Depressiya ilə mübarizədə ən effektiv metod qrup məşqləri və məşqçi nəzarəti altında keçirilən proqramlardır. Narahatlığın azalması üçün isə qısa müddətli, orta intensivlikli proqramlar – təxminən 8 həftə – xüsusilə faydalıdır.Mütəxəssislər vurğulayırlar ki, aerobik məşqlərin təsiri bəzən dərman müalicəsi və...
16 Fevral 2026, 12:38
Y xromosomunun itirilməsi xəstəlik riskini artırır
Mütəxəssislər bildirirlər ki, kişilər yaş artdıqca orqanizmin bəzi hüceyrələrində Y xromosomunun bir hissəsini itirirlər və bu proses sadəcə genetik xüsusiyyət deyil, sağlamlığa birbaşa təsir göstərə bilən amildir.Citypost.az-ın məlumatına görə uzun illər hesab olunurdu ki, somatik hüceyrələrdə (yəni spermatozoidlərdən kənar hüceyrələrdə) Y xromosomunun itirilməsi ciddi əhəmiyyət daşımır. Çünki bu xromosom əsasən kişi cinsiyyətini müəyyən edən və sperma yaranmasında iştirak edən genləri daşıyır. Lakin müasir genetik analiz üsulları göstərir ki, yaşlı kişilərin əhəmiyyətli hissəsində hüceyrələrin bir qismi Y xromosomundan məhrum olur və bu hal müxtəlif yaşla bağlı xəstəliklərlə əlaqəlidir.Araşdırmalar göstərir ki, yaş artdıqca Y xromosomunun itirilməsi daha çox müşahidə olunur. Təxminən 60...
16 Fevral 2026, 10:30
Ürəyinizi qorumağın yolu: Fiziki aktivlik və sağlam pəhriz
Həyat tərzimizin ürək-damar sağlamlığına təsiri gündəlik həyatımızda ən vacib məsələlərdən biridir. Ekspertlər bildirirlər ki, düzgün qidalanma və müntəzəm fiziki aktivlik ürək xəstəliklərinin qarşısını almaqda əsas rol oynayır.Citypost.az-ın məlumatına görə, fiziki aktivlik qan dövranını yaxşılaşdırır, arterial təzyiqi tənzimləyir və ürək əzələsini gücləndirir. Həftədə ən az 150 dəqiqə orta intensivlikdə fəaliyyət – gəzinti, üzgüçülük, velosiped sürmək – ürək sağlamlığı üçün tövsiyə olunur.Qidalanma da eyni dərəcədə əhəmiyyətlidir. Meyvə, tərəvəz, tam taxıllar, balıq və sağlam yağlar – məsələn, zeytun və qoz-fındıq – ürək üçün faydalıdır. Əksinə, doymuş yağlar, çox şəkərli və emal olunmuş məhsullar ürək xəstəlikləri riskini artırır.Mütəxəssislər vurğulayırlar ki, fiziki aktivlik və balanslı...
13 Fevral 2026, 14:40
Stress bağırsaq sağlamlığını da təsir edirmiş
Həyatın sürətli tempi və gündəlik gərginliklər bəzən yalnız zehni sağlamlığımızı deyil, fiziki sağlamlığımızı da təhdid edir. Ekspertlər bildirirlər ki, uzunmüddətli stress bağırsaq sistemi və immunitet üzərində də ciddi təsir göstərir.Citypost.az-ın məlumatına görə, stress zamanı bədənin “döyüş və ya qaç” mexanizmi aktivləşir, bu isə həzm prosesini zəiflədir, mədə turşuluğunu artırır və bağırsaq mikroflorasında dəyişikliklər yaradır. Nəticədə qəbizlik, ishal və digər həzm problemləri ortaya çıxa bilər. Eyni zamanda, stress immunitet sistemini zəiflədərək infeksiyalara qarşı müqaviməti azaldır.Mütəxəssislər vurğulayırlar ki, gündəlik stressin idarə olunması – nəfəs məşqləri, fiziki aktivlik, düzgün qidalanma və kifayət qədər yuxu – yalnız zehni deyil, həm də fiziki sağlamlığın qorunması...
13 Fevral 2026, 14:38
Saqqız udmaq təhlükəlidirmi?
Əvvəllər saqqız tropik bölgələrdə yetişən manilkara (manika) zapota ağacının şirəsindən hazırlanırdı. Elastik quruluş əldə etmək üçün tərkibinə parafin mumu əlavə olunurdu. Zamanla istehsal prosesi dəyişdi və saqqız sintetik kauçuk əsaslı materiallardan hazırlanmağa başladı. Bu isə ona müxtəlif dad və rənglərin verilməsini daha asanlaşdırdı.CityPost.az xəbər verir ki, müasir saqqızın tərkibi bir neçə komponentdən ibarətdir: əsas baza kimi lateks və ya sintetik kauçuk, eləcə də, sorbit, dadlandırıcılar, yumşaldıcılar və digər qatqılar istifadə olunur.Bu maddələrin əksəriyyəti kimyəvi mənşəlidir. Mütəxəssislərin fikrincə, tərkib elementləri həddindən artıq və ya nəzarətsiz istifadə edildikdə bəzi insanlarda həzm sistemi ilə bağlı narahatlıqlara səbəb ola bilər.Həkimlər bildirirlər ki, saqqız udulduqda...
12 Fevral 2026, 10:15
Genetik testlər: Xəstəliklərin qarşısını almağın yeni yolu
Son illərdə genetik araşdırmalar tibbin ən sürətlə inkişaf edən sahələrindən birinə çevrilib. Genetik testlər, insanın genetik məlumatını analiz edərək potensial xəstəlik risklərini müəyyən etmək və vaxtında profilaktik tədbirlər görmək imkanı verir. Bu texnologiya həm fərdi sağlamlıq planlamasında, həm də cəmiyyət səviyyəsində xəstəliklərin qarşısının alınmasında böyük əhəmiyyət daşıyır.Citypost.az-ın məlumatına görə, genetik testlər sayəsində ürək-damar xəstəlikləri, bəzi xərçəng növləri, diabet və nadir irsi xəstəliklər barədə məlumat əldə etmək mümkündür. Mütəxəssislər bildirirlər ki, risk faktoru yüksək olan şəxslər üçün erkən profilaktik tədbirlər həyat keyfiyyətini və uzunömürlülüyü xeyli yaxşılaşdıra bilər. Məsələn, müəyyən genetik mutasiyaları daşıyan insanlar həyat tərzini dəyişə, xüsusi diet və idman proqramına...
11 Fevral 2026, 13:00
