Göz yorğunluğu və quruluğu zamanı tətbiq edilən "20-20-20" qaydası
Tibb 18 Avqust 2026, 08:00
391
Rəqəmsal cihazların həyatımızın ayrılmaz hissəsinə çevrilməsi göz sağlamlığı ilə bağlı problemlərin kəskin artmasına səbəb olmuşdur. Kompüter, smartfon, planşet ekranlarına uzun müddət fasiləsiz baxmaq gözün qırpılma tezliyini azaldır, göz əzələlərini gərginləşdirir. Nəticədə gözlərdə quruluq, yanma, qızartı, bulanıq görmə, baş ağrısı kimi əlamətlərlə müşayiət olunan "rəqəmsal göz yorğunluğu" sindromu meydana gəlir.
Citypost.az xəbər verir ki, bu problemin qarşısını almaq üçün oftalmoloqlar tərəfindən geniş tövsiyə edilən ən sadə, effektiv üsul "20-20-20" qaydasıdır. Bu qaydanın mənası hər 20 dəqiqədən bir ekrandan diqqəti ayıraraq ən azı 20 fut (təxminən 6 metr) uzaqlıqdakı bir obyekta 20 saniyə boyunca baxmaqdan ibarətdir. Uzağa baxmaq gün ərzində yaxına fokuslanan göz əzələlərinin boşalmasına, rahatlamasına imkan yaradır.
Qaydanı tətbiq edərkən gözləri tez-tez qırpmaq da xüsusi önəm kəsb edir. Ekran qarşısında göz qırpma sayı yarıbayarı azaldığı üçün göz yaşının təbii təbəqəsi buxarlanır, bu da quruluğa yol açır. 20 saniyəlik fasilə zamanı gözləri bir neçə dəfə şüurlu şəkildə tam qapatmaq, qırpmaq göz səthinin nəmlənməsini bərpa edir, buynuz qişanı qoruyur.
İş mühitində bu vərdişə riayət etməklə yanaşı, pəncərədən kənara, yaxud otağın ən uzaq küncünə baxmaq gözlərin təbii fokuslanma mexanizmini yeniləyir. Gün ərzində müntəzəm icra olunan bu qısa fasilələr görmə itiliyini qoruyur, gərginliyi aradan kaldırır, rəqəmsal dövrün gətirdiyi göz quruluğu riskini minimuma endirir.
Səkinə Yusifova/Citypost.az
Ən son xəbərləri bizim Facebook kanalımızda izləyin
Ən son xəbərləri bizim Instagram kanalımızda izləyin
Güzgü effekti nədir? Bədən dili ilə inam yaratmaq texnikaları
Güzgü effekti psixologiyada və bədən dilində insanlar arasında psixoloji bağ, qarşılıqlı inam yaratmaq üçün tətbiq olunan ən təsirli üsullardan biridir. Bu fenomen həmsöhbətin duruşunu, jestlərini, mimikalarını, hətta səs tonunu fərqinə varmadan və ya şüurlu şəkildə kopyalamaq prinsipinə əsaslanır. İnsan beynindəki güzgü neyronları qarşıdakı tərəfin oxşar hərəkətlərini təhlükəsizlik, doğmalıq siqnalı kimi qəbul edir. Nəticədə tərəflər arasında daxili yaxınlıq, rahatlıq hissi formalaşır.Citypost.az xəbər verir ki, bədən dili ilə inam yaratmaq üçün güzgü texnikasından istifadə edərkən təbii görünmək, həddi aşmamaq həlledici əhəmiyyət kəsb edir. Həmsöhbətin oturuş qaydasını, əl hərəkətlərini mexaniki, anidən təkrar etmək imitasiya təəssüratı yaradaraq əks-reaksiyaya, şübhəyə səbəb ola bilər. Ən doğru...
17 Avqust 2026, 10:01
Səhər yürüşünün orqanizmə faydaları və düzgün temp seçimi
Səhər saatlarında müntəzəm yürüş etmək orqanizmin ümumi sağlığını qorumaq, fiziki tonusu yüksəltmək üçün ən sadə, eyni zamanda effektiv üsullardandır. Yuxudan oyandıqdan sonra təmiz havada gəzmək maddələr mübadiləsini sürətləndirir, qan dövranını yaxşılaşdırır, ürək-damar sisteminin fəaliyyətini stimullaşdırır. Səhər hərəkətliliyi orqanizmdə xoşbəxtlik hormonu olan endorfinin itirilməsinə kömək edərək gün ərzində stresi azaltmağa, zehni diqqəti, əhval-ruhiyyəni yüksək saxlamağa şərait yaradır.Citypost.az xəbər verir ki, səhər yürüşünün orqanizmə birinci böyük faydası piy toxumalarının yandırılması, çəkiyə nəzarət olunmasıdır. Gecə boyu ac qaldıqdan sonra edilən yüngül gəzinti bədənin enerji toplamaq üçün birbaşa piy ehtiyatlarından istifadə etməsinə gətirib çıxarır. İkinci vacib üstünlük sümük, oynaqlarda elastikliyin artmasıdır. Müntəzəm gəzinti oynaqların...
14 Avqust 2026, 14:50
Saç tökülməsinin qarşısını alan vitaminlər və bərpaedici qulluq
Saç tökülməsi müasir dövrdə həm qadınlar, həm də kişilər arasında geniş yayılan, psixoloji və estetik narahatlıq yaradan əsas problemlərdəndir. Günəş şüalarının mənfi təsiri, balanssız qidalanma, stres, genetik amillər, kimyəvi vasitələrdən həddindən artıq istifadə saç folikullarının zəifləməsinə gətirib çıxarır. Tökülmənin qarşısını almaq, saçların sıxlığını bərpa etmək üçün orqanizmi daxildən lazımi vitaminlərlə təmin etmək, xaricdən edilən düzgün bərpaedici qulluq vasitələrindən istifadə etmək vacibdir.Citypost.az xəbər verir ki, saçın sağlamlığı üçün həlledici rol oynayan birinci vacib element B qrupu vitaminləridir, xüsusən Biotin (B7) və B12 vitaminidir. Biotin saçın əsas tikinti materialı olan keratin zülalının istehsalını sürətləndirərək telləri kökündən ucunadək möhkəmləndirir. Eyni zamanda A vər...
14 Avqust 2026, 11:34
Bel və boyun ağrılarından azad olmağın sadə yolları
Müasir dövrdə hərəkətsiz həyat tərzi, kompyuter qarşısında uzun müddət əyləşmək, smartfonlardan yanlış istifadə bel, boyun ağrılarının kəskin artmasına səbəb olur. Onurğa sütununa düşən həddindən artıq yük əzələ gərginliyi yaradır, fəqərəarası disklərin zədələnməsini sürətləndirir. Gün ərzində fiziki aktivliyin azlığı, yanlış duruş vərdişləri bu narahatlıqları xroniki hala gətirir. Lakin gündəlik həyatda sadə qaydalara əməl etməklə bel, boyun nahiyəsindəki ağrıları azaltmaq, onurğanın sağlamlığını qorumaq mümkündür.Citypost.az xəbər verir ki, ilk növbədə, iş masası arxasında doğru oturma qaydalarına riayət edilməlidir. Oturarkən bel nahiyəsi stulun arxalığına söykənməli, bədən dik saxlanmalıdır. Kompyuter ekranı göz bərabərliyində yerləşdirilməli, boynun aşağı bükülməsinin qarşısı alınmalıdır. Ayaqlar döşəməyə tam dəyməli, dizlər düz...
13 Avqust 2026, 19:43
D vitamini çatışmazlığının 5 əsas əlaməti və müalicə yolları
D vitamini orqanizmdə sümüklərin möhkəmlənməsi, immunitetin qorunması, kalsiumun mənimsənilməsi üçün həlledici rol oynayır. Əsasən günəş şüalarının təsiri ilə dəridə sintez olunan bu vitaminin azlığı müasir dövrdə geniş yayılmış səhhət problemlərindəndir. Günəş işığının az olduğu qış aylarında, qapalı məkanlarda uzun müddət vaxt keçirdikdə və ya qeyri-sağlam qidalandıqda bədəndə D vitamini defisiti yaranır. Bu çatışmazlıq zamanla sümük-əzələ sistemindən tutmuş sinir sisteminə qədər bir çox sahədə fəsadlara yol açır.Citypost.az xəbər verir ki, D vitamini çatışmazlığının birinci əsas əlaməti daimi xroniki yorğunluq, halsızlıq hissidir. Kifayət qədər yuxu alındıqda belə bədəndə enerjinin çatışmaması, gündəlik işləri görərkən tez yorulmaq bu vitaminin azlığından xəbər verir. İkinci xarakterik...
13 Avqust 2026, 17:36
Arterial təzyiq qalxanda nə etməli? – Ev şəraitində ilk yardım üsulları
Yüksək arterial təzyiq (hipertoniya) qəfildən meydana çıxdıqda orqanizm, xüsusən ürək-damar sistemi üçün ciddi təhlükə yaradır. Təzyiqin anidən yüksəlməsi başağrısı, başgicəllənmə, gicgahlarda sızıltı, ürəkbulanma, təngnəfəslik kimi əlamətlərlə özünü büruzə verir. Bu zaman vahiməyə düşmədən, təcili tibbi yardım gələnədək ev şəraitində doğru ilk yardım addımlarını atmaq hayati əhəmiyyət kəsb edir.Citypost.az xəbər verir ki, təzyiq qalxdıqda birinci növbədə xəstəni tam sakitləşdirmək, fiziki hərəkəti dayandırmaq lazımdır. Həyəcan, qorxu hissi qanda adrenalin səviyyəsini artıraraq təzyiqi daha da yüksəldir. Şəxsi yarıoturaq vəziyyətdə əyləşdirmək, belinə rahat söykənəcək yaratmaq, sıxıcı geyimlərin yaxasını açmaq məqsədəuyğundur. Otağın pəncərəsini açaraq məkana bol təmiz havanın daxil olmasını təmin etmək nəfəsalmanı rahatlaşdırır.İkinci təsirli...
13 Avqust 2026, 17:27
