Cəmiyyətdə tənqid olunmaq qorxusu: Şəxsi sərhədləri qorumağın psixoloji yolları
Cəmiyyət 11 Avqust 2026, 11:45
426
Cəmiyyətdə başqalarının düşüncələrinə həddən artıq əhəmiyyət vermək və tənqid olunmaqdan çəkinmək günümüzdə bir çox insanın şəxsi vər peşəkar inkişafının qarşısını alan əsas psixoloji maneələrdən biridir. Çox vaxt uşaqlıq dövründə formalaşan "özgələr nə deyər" təfəkkürü yetkinlik yaşlarında özünəinamın sarsılmasına, qərarsızlığa vər öz istəklərini arxaya atmağa gətirib çıxarır. Tənqid olunmaq qorxusu insanı davamlı olaraq ətrafın gözləntilərinə uyğun yaşamağa vər hər kəsi razı salmağa məcbur edir ki, bu da zamanla fərdin öz mənliyini vər daxili rahatlığını itirməsi ilə nəticələnir.
Citypost.az xəbər verir ki, psixoloqlar bildirirlər ki, tənqid olunmaq qorxusunun arxasında qəbul olunmamaq və cəmiyyətdən təcrid olunmaq narahatlığı dayanır. Lakin hər kəsin rəğbətini qazanmaq qeyri-mümkündür və bu cür cəhdlər insanı emosional olaraq tükəndirir. Bu qorxunun öhdəsindən gəlməyin və daxili azadlığı bərpa etməyin başlanğıc nöqtəsi sağlam şəxsi sərhədlərin (sərhəd xətlərinin) müəyyən edilməsidir. Şəxsi sərhədlər insanın nəyi qəbul edib, nəyə "yox" deyə biləcəyini göstərən psixoloji müdafiə mexanizmidir və bu sərhədlər olmadan fərd öz həyatının idarəetməsini başqalarının əlinə vermiş olur.
Sağlam şəxsi sərhədləri qorumaq üçün ilk növbədə konstruktiv tənqid ilə subyektiv hücumu bir-birindən ayırmağı öyrənmək lazımdır. Əgər tənqid sizin inkişafınıza xidmət etmirsə, sadəcə qarşı tərəfin şəxsi qərəzindən vər ya öz narahatlıqlarından qaynaqlanırsa, bu fikirləri şəxsi üzərinizə götürməməlisiniz. Öz dəyərinizi başqalarının qiymətləndirməsi ilə deyil, daxili meyarlarınızla ölçməyə başladıqda çevrənin mənfi rəyləri öz təsir gücünü itirir. Eyni zamanda, öz rahatlığınız vər prinsipləriniz naminə "yox" deməyi bacarmaq, günahkarlıq hissi keçirmədən öz seçimlərinizin arxasında durmaq şəxsi sərhədlərin möhkəmlənməsində həlledici rol oynayır.
Ətrafın tənqidlərindən çəkinmədən öz yolunu getmək insanı daha müstəqil və güclü edir. Mütəxəssislər tövsiyə edirlər ki, başqalarının mühakimələrindən qorxduqda diqqəti nəticəyə deyil, öz şəxsi məqsədlərinizə və dəyərlərinizə yönəldəsiniz. Özünə hörmət və şəxsi sərhədlərə riayət edilməsi cəmiyyətdə sizə qarşı da hörmət formalaşdırır. Unutmaq olmaz ki, başqalarının sizin haqqınızdakı düşüncələri onların öz dünyagörüşünü əks etdirir. Bu rəylərin sizin həqiqi dəyərinizi təyin etməsinə icazə verməməlisiniz.
Səkinə Yusifova/Citypost.az
Ən son xəbərləri bizim Facebook kanalımızda izləyin
Ən son xəbərləri bizim Instagram kanalımızda izləyin
DİN onlayn alış-verişlə bağlı xəbərdarlıq edib
Daxili İşlər Nazirliyi vətəndaşlara onlayn alış-verişlə bağlı xəbərdarlıq edib.Bu barədə nazirlikdən məlumat verilib.Bildirilib ki, mütəmadi olaraq aparılan maarifləndirmə tədbirlərinə və edilən çoxsaylı xəbərdarlıqlara baxmayaraq, onlayn alış-veriş zamanı vətəndaşların kiberdələduzluqla üzləşməsi halları hələ də müşahidə olunur.Aparılan araşdırmalar və daxil olan müraciətlər göstərir ki, kiberdələduzlar saxta satış səhifələri yaradaraq müxtəlif məhsulları cəlbedici qiymətlərlə təklif edir, ödəniş alındıqdan sonra isə vətəndaşla əlaqəni kəsərək telefon nömrələrini və sosial şəbəkə hesablarını bloklayırlar:"Bu kimi halların qarşısının alınması məqsədilə vətəndaşlara internet və sosial şəbəkələrdə rastlaşdıqları satış səhifələrinin etibarlılığını əvvəlcədən yoxlamaq, tanımadıqları və etibar etmədikləri şəxslərdən məhsul sifariş etməmək, xüsusilə əvvəlcədən ödəniş tələb olunan təkliflərə qarşı diqqətli olmaq...
11 Avqust 2026, 12:58
Sabah Azərbaycanda yağış yağacaq
Bakıda və Abşeron yarımadasında avqustun 12-də hava şəraiti dəyişkən buludlu olacaq, əsasən yağmursuz keçəcək. Lakin gündüz bəzi yerlərdə yağış yağacağı gözlənilir.CityPost.az xəbər verir ki, bu barədə Milli Hidrometeorologiya Xidməti məlumat yayıb.Bildirilib ki, mülayim şimal-qərb küləyi əsəcək.Havanın temperaturu gecə 22-25° isti, gündüz 28-33° isti olacaq. Atmosfer təzyiqi 758 mm civə sütunu təşkil edəcək. Nisbi rütubət gecə 70-75 %, gündüz 45-50 % olacaq.Azərbaycanın rayonlarında bəzi yerlərdə arabir yağış yağacağı gözlənilir. Ayrı-ayrı yerlərdə leysan xarakterli intensiv olacağı, şimşək çaxacağı, dolu düşəcəyi, əsasən dağlıq və dağətəyi rayonlarda yağıntıların güclənəcəyi ehtimalı var. Gecə və səhər bəzi dağlıq ərazilərdə arabir duman. Şərq küləyi əsəcək.Havanın temperaturu gecə...
11 Avqust 2026, 12:51
Eyni vaxtda bir neçə işi görmək məhsuldarlığı azaldır? – Diqqət dağınıqlığı
Müasir iş dünyasında və gündəlik həyatda eyni vaxtda bir neçə tapşırığı icra etmək, yəni çoxşaxəli fəaliyyət göstərmək (multitasking) zəruri bir bacarıq və yüksək məhsuldarlıq göstəricisi kimi qəbul olunur. Bir tərəfdən e-poçtları cavablandırarkən, digər tərəfdən telefonla danışmaq və ya layihə üzərində işləmək bir çox insana zaman qazandırdığı təəssüratını verir. Lakin neyroelm sahəsində aparılan son tədqiqatlar və psixoloji araşdırmalar tam fərqli bir reallığı ortaya qoyur. Mütəxəssislərin qənaətinə görə, eyni anda bir neçə işi görməyə çalışmaq məhsuldarlığı artırmır, əksinə diqqət dağınıqlığı yaradaraq işin keyfiyyətini və beynin səmərəliliyini 40 faizə qədər aşağı salır.Citypost.az xəbər verir ki, insan beyninin quruluşu eyni anda iki fərqli intellektual...
11 Avqust 2026, 11:21
Azərbaycan neftinin qiyməti 95 dolları ötüb
Dünya bazarlarında "Azeri Light" (CIF) markalı Azərbaycan nefti bahalaşıb.CityPost.az xəbər verir ki, Azərbaycan neftinin 1 barelə olan qiyməti 1,23 dollar və ya 1,31% artaraq 95,16 ABŞ dolları olub.Qeyd edək ki, Azərbaycan neftinin əvvəlki qiyməti 93,93 ABŞ dolları təşkil edib.Xatırladaq ki, Azərbaycanın builki dövlət büdcəsində “Azeri Light” markalı Azərbaycan neftinin 1 barelinin orta qiyməti 65 ABŞ dollarından hesablanıb.
11 Avqust 2026, 09:35
Fazil Mustafadan kəskin tənqid: "İndimiz elə qaranlıq keçmişimizdir"
Bu qaraguruhun müzakirəsinə bir yazar fərqli baxış içərən bir əsər çıxara bilərmi?Bu qaragüruhun müzakirəsinə bir filosof onların bəyənmədiyi bir düşüncə tezisi çıxara bilərmi?Bu qaragüruhun tüğyan etdiyi dövrdə, yəni 2026-cı ildə "Molla Nəsrəddin" jurnalı çıxa bilərmi? Bu qaragüruhun zövqünün önündə, yəni 2026-cı ildə "Qəm pəncərəsi" kimi şedevr film çəkilə bilərmi?Bir sosioloq bu cəmiyyət üzərində zəka səviyyəsini müəyyən edən obyektiv tədqiqat apara bilərmi?Bu sualları cavab verilməsi üçün ünvanlamıram. Düşüncəni, müzakirəni öldürən, daş-qalaq edən bir cəmiyyətin gələnəkçisi gələcəkçisini hər zaman basdıracaq. Yaxşı ki, bir az demokratiya defisiti yaşayırıq, arzuladıqları demokratiya bolluğu olsaydı bu küyün içində səsmi eşidilərdi?Bu il Müqəddəs sayılan yerləri piyada...
10 Avqust 2026, 18:41
Əlvida, Çingiz! - Sabir Rüstəmxanlı yazır
Əlvida, Çingiz!Vətəndən kənardayam. Bu gecə səhərə yaxın yuxuda gördüm ki, Azərbaycan Milli Dram Teatrında Məmməd Arazın xatirə gecəsinə toplaşmışıq. Təlaşla məni axtarırlar:— Gəl, gəl, indi sən danışacaqsan.Səhnə arxasına keçəndə gənclik dostum Çingiz Əlioğlunun səsini eşidirəm. Sap-sağlam, uca boyuyla dayanıb mikrofonun qarşısında və çoxdan eşitmək arzusunda olduğum gur, cavanlıq səsiylə danışır.“Gör, nə xoşbəxtlikdir”, — deyirəm, — “Çingiz sağalıb və hətta bu gecədə çıxış edir”.Yana çevriləndə məni görür, gülümsəyir. Nə dediyini eşitmirəm, amma birdən-birə çox da hündür olmayan, sinədən gələn səslə çoxdan eşitmədiyim həzin bir mahnımızı oxumağa başlayır. Salondan alqış yüksəlir.Çingiz Qarabağlıdır, səsi gözəl idi və biz üç dost hərdən baş-başa verib...
10 Avqust 2026, 13:16
