Deyirsiz, xatirə yazan vaxtımızdı? -Firudin Ağazadə yazır
Cəmiyyət 02 Sentyabr 2026, 12:41
353
(Gözəl şairimiz, xeyirxahım Məmməd Aslanın ruhuna dualarla)
... Tələbəlik illərində sonsuz bir həvəs məni kəlbəcərli tələbə yoldaşlarımın yanına çəkirdi. Elə o illərdə saza vuruldum. Sazın üsyanları mənim içimdə idi. 70-ci illərdə “Azərbaycan gəncləri” qəzetində “Müjdə” ədəbi dərnəyi fəaliyyət göstərirdi. Orada Aşıq Şəmşiri iki dəfə uzaqdan gördüm. Gənclərlə görüşə gəlmişdi. Sonralar Dədə Şəmşir saz haqqında gəraylımı oxuyacaq, məni Məmməd Aslandan soruşacaqdı...
Bu haqda Məmməd Aslan “Saxla izimi, dünya” kitabında (1989) yazır:
“Gözəl qoşma, mükəmməl gəraylı, xoruz səsi eşitməmiş təcnis Dədə Şəmşirin qulağına hamıdan tez çatardı.
Ömrünün son çağlarıydı. Növbəti görüşümüzdə xoş-beşdən sonra:
-Ay oğul, - dedi. – Bu Firidun Ağazadə kimdir?
-Eşitməmişəm, Şəmşir əmi.
-Nə danışırsan!? Sən eşitməyəndə, tanımayanda, bəs kim tanıyacaq?!
Bu Firidun kimdi, nəçidi?” - deyə soruşmurdum. Çünki aşıq belə sorğu ilə ancaq qələm əhli olanları xəbər alırdı. Sonra da başladı eşitdiyim bu adamdan bir gəraylını məftunluqla əzbər deməyə:
Nə halətdi, nə qəmdi bu?
Can odlandı, nədəndi bu?
Telli sazda nə dəmdi bu? –
Çəkib zilə, oxay, oxay!
-Ay oğul, çox gözəl deyib, kəm-kəsirsiz yaradıb. Amma bu “oxay!” sözünü bizdə deyildiyi kimi “oxxay!” yaxud “oxqay!” şəklində söyləsək, lap ürəkdən tikan çıxarar:
...Alışdımı beçə pərdə,
Hal biləni salar dərdə.
Həmçinin oxuyun
“Baş Sarıtel” dinən yerdə
Döndüm telə, oxay, oxay!
Ruhani”dən ilham istə,
“Divani”dən qiyam istə,
“El havası” dünyam üstə
Gur şəlalə, oxay, oxay!
...Bəmin yanar, zilin yanar,
Kərəm kimi külün yanar.
Dilnən desən dilin yanar,
De saz ilə, oxay, oxay!
- Ayrı bəndləri də var, onlar da gözəldi! Amma möhürbəndi yoxdur. Əvvəl yazı-pozu sən deyən inkişaf etməmişdi, söz sahibinin adını bu təxəllüs bəndlər xalqın yaddaşında saxlayırdı. İndi mətbuat, dəftər-kitab, savad hər kəsin öz malını öz adına yazır. Genə deyirəm, olsa, yaxşıydı, qoşmanı təxəllüssüz görəndə elə bilirəm başı çiynində olmayan adam görürəm.
Nə yazıq ki, aşığın bu müəllifi tanımaq marağına işıq tuta bilmədim. Bu maraqla, şairlə çox sonralar, elə bu gəraylının sorağınca gəzib tanış oldum.
Dədə Şəmşir ömrün hər fəslində, hər ayında, hər günündə beləcə gözəl şeir axtarır, həqiqi şair soraqlardı. Məmməd Arazla da beləcə tanış olmuşdu.
p.s. Bax, burada böyük Məmməd Arazın adının çəkilməsi mənə xüsusən qiymətlidir – adım çox sevdiyim bir şairin adı ilə birlikdə çəkilir...
Ən son xəbərləri bizim Facebook kanalımızda izləyin
Ən son xəbərləri bizim Instagram kanalımızda izləyin
Həmidə Xanım Cavanşirin çap olunmayan məktubu
Həmidə Xanım Cavanşirin çap olunmayan məktubu. Həmidə Xanım yazır: "İlk Türk satirik jurnalı "Molla Nəsrəddin"in 30 illiyi münasibəti ilə Əziz Şərifin yazdığı və "Literaturnıy Azerbaycan" dərgisinin 7-8-ci nömrələrində dərc etdirdiyi məqalədə rəhmətlik Cəlil Məmmədquluzadənin xatirəsini incidən bir səhv vardır. Əziz Şərif, jurnalın 1910-cu ildəki durumunu, nəşrinin beşinci ilini təsvir edir və 53-cü səhifədə yazır ki, guya Məmmədquluzadə “zəngin dul qadınla sərfəli nigaha girdikdən sonra” jurnaldan soyumuşdu və s. bu kimi fikirlər... Mən mərhumun dul xanımı olaraq Mirzə Cəlilin xatirəsini müdafiə etməyi özümə borc bilirəm və rəhmətliyin tərcümeyi halına qeyri-müəyyənlik gətirən bu ədalətsiz fikrə etiraz edirəm. Mirzə Cəlil, Şərifin yazdığı kimi...
02 Sentyabr 2026, 12:54
TƏBİİ FƏLAKƏTDƏN DİNİ TƏHQİRƏ KEÇMƏK OLMAZ - Ceyhun Məmmədov
Son illərdə sosial platformalarda özünü “psixoloq”, “ekspert” və ya “blogger”, “ateist” kimi təqdim edən bəzi insanların fəaliyyəti ciddi suallar doğurur. Xüsusilə dinə, millətlərə, ailə dəyərlərinə və müxtəlif sosial qruplara qarşı təhqiramiz ifadələrin “kontent”ə çevrilməsi artıq sadəcə fikir bildirmək məsələsi deyil.Psixoloq kimdir?Psixoloq insanların problemlərini dinləyən, onların düşüncə və emosiyalarını anlamağa çalışan, qarşılaşdıqları çətinliklərin həlli üçün düzgün istiqamət göstərən mütəxəssisdir. Onun işi insanları bir-birinə qarşı qoymaq, cəmiyyətdə aqressiya yaratmaq və hər mövzudan qarşıdurma çıxarmaq olmamalıdır.Əlbəttə, psixoloq da hər bir insan kimi öz fikrinə sahib ola bilər. Hər hansı dinə inanmaya, dini sorğulaya və müəyyən dini fikirləri tənqid edə bilər. Buna görə heç...
02 Sentyabr 2026, 12:48
Mərmərə dənizində iki gəmi toqquşub, 10 heyət üzvü ilə əlaqə kəsilib
Silivri sahillərində batan gəmidən hələlik sağ çıxan yoxdur.APA-nın Türkiyə bürosu xəbər verir ki, bu barədə Türkiyənin Nəqliyyat və İnfrastruktur naziri Abdulkadir Uraloğlu bildirib.Uraloğlu qeyd edib ki, qəza ilə bağlı ilk çağırış saat 03:26-da daxil olub. Onun sözlərinə görə, gəmi cəmi 11 dəqiqə ərzində çox sürətlə batıb.
02 Sentyabr 2026, 12:29
Azad edilmiş ərazilərdə 300 min hektar ərazi minalardan təmizlənib
Azad edilmiş ərazilərdə indiyədək təxminən 300 000 hektar minalardan təmizlənib.Citypost.az xəbər verir ki, bunu Azərbaycan Respublikası Minatəmizləmə Agentliyinin (ANAMA) İdarə Heyəti sədrinin müavini Samir Poladov “Şəhərlərin bərpası üçün humanitar minatəmizləmə: Təhlükəsiz yaşayış məskənləri üçün mükəmməllik standartlarının müəyyənləşdirilməsi” mövzusunda 4-cü Beynəlxalq Minatəmizləmə Konfransında keçirilən panel sessiyadakı çıxışında deyib.Qeyd olunub ki, proses nəticəsində 43 000 ədəd mina və 24 000-dən çox partlayıcı qurğu məhv edilib.“İllik hədəfimiz 65 000 hektar ərazinin minalardan təmizlənməsidir. Hər il ərazilərin minalardan təmizlənməsi üzrə qarşımıza müəyyən hədəf qoyuruq. Ötən il 1 600 000 hektardan çox ərazinin təmizlənməsi ilə bağlı rekord göstəriciyə nail olmuşuq. Bu il üçün də hədəfimiz...
02 Sentyabr 2026, 12:26
Qaradağ İH-nin vəzifəli şəxslərinə hökm oxundu – CƏZALAR AÇIQLANDI
Qaradağ Rayon İcra Hakimiyyətində ötən ilin noyabr ayında keçirilən əməliyyat nəticəsində saxlanılan vəzifəli şəxslərin cinayət işi üzrə qərar verilib.Citypost.az xəbər verir ki, Qaradağ Rayon Məhkəməsində hakim Şəfa Dadaşovanın sədrliyi ilə keçirilən prosesdə hökm oxunub.Hökmə əsasən, Qaradağ rayon təsərrüfat şöbəsinin müdiri vəzifəsini icra edən Qafar Abdullayev 2 il müddətinə dövlət orqanlarında vəzifə tutma hüququndan məhrum edilməklə, 1 il 3 ay müddətə azadlıqdan məhrum etmə cəzasına məhkum edilib. O, cəzasını ümumi rejimli cəzaçəkmə müəssisəsində çəkəcək.Digər iki təqsirləndirilən İsa Şəmsəliyev 10 min, Rəşad Nadirli 9500 manat miqdarında cərimələnib. Onlar da 2 il müddətə dövlət orqanlarında vəzifə tutma hüququndan məhrum edilib.Qeyd edək ki, əməliyyat...
02 Sentyabr 2026, 12:01
Sərhəddə sülh - 29 743 kvadrat kilometrdən sonra nə gəlir”? — ZAHİD ORUCUN ŞƏRHİ
Milli Məclisin deputatı Zahid Oruz yazır:Hər tərəfdən sıxılan dövlətin yeganə çıxış yolu Bakının şərtləridir….Bişkekdə Prezident İlham Əliyevlə Ermənistanın Baş naziri Nikol Paşinyan arasında keçirilən görüşdə sülh prosesinin artıq ən mürəkkəb mərhələlərindən birinə-dövlət sərhədinin delimitasiyasına ayrıca yer verilməsi sülhün məhz haradan başlandığını göstərir. Aparılan danışıqlar barədə hər iki tərəfin yaydığı məlumatda Azərbaycan və Ermənistanın sərhəd komissiyalarının mühüm rolu qeyd olunub və onların işinin əldə edilmiş razılaşmalar əsasında davam etdirilməsinin vacibliyi vurğulanıb. Eyni görüşdə ticarət, tranzit, enerji əlaqələri və TRIPP üzrə praktiki addımların müzakirəsi göstərir ki, Bakı ilə İrəvan arasındakı yeni münasibətlər yalnız sülh müqaviləsinin imzalanması ilə ölçülmür. İlham Əliyev qalib lider...
02 Sentyabr 2026, 11:45
