Məhkəmə işi nə qədər müddətdə yekunlaşır?
Hüquq 02 İyun 2026, 09:46
1232
Vətəndaşları ən çox maraqlandıran hüquqi məsələlərdən biri də məhkəmə proseslərinin nə qədər davam etməsidir. Bir çox hallarda tərəflər iddia ərizəsini məhkəməyə təqdim etdikdən sonra işə nə vaxt baxılacağını və qərarın nə zaman veriləcəyini bilmək istəyirlər.
Citypost.az-ın məlumatına görə, hüquqşünasların sözlərinə görə, məhkəməyə iddia ərizəsi təqdim edildikdən sonra hakim ərizənin qanunvericiliyin tələblərinə uyğun olub-olmadığını yoxlayır. Əgər məhkəmə ərizəni qanunda nəzərdə tutulmuş əsaslarla geri qaytarmırsa və ya icraata qəbul etməkdən imtina etmirsə, ərizə məhkəmə icraatına qəbul edilmiş hesab olunur.
Azərbaycan Respublikasının Mülki Prosessual Məcəlləsinə əsasən, ümumi qayda olaraq mülki işlərə birinci instansiya məhkəməsində 4 ay müddətində baxılmalı və iş üzrə müvafiq qətnamə və ya qərar qəbul edilməlidir. Bu müddət məhkəmə araşdırmasının mümkün qədər operativ aparılması məqsədi daşıyır.
Bununla yanaşı, bəzi kateqoriyadan olan işlər üzrə daha qısa baxılma müddətləri müəyyən edilib. Belə ki, işə bərpa olunma və alimentin tutulması ilə bağlı mübahisələrə adətən 2 ay müddətində baxılmalıdır. İpoteka müqavilələrindən irəli gələn mübahisələrə, eləcə də iflasla bağlı işlərə isə qanunvericiliyə əsasən 3 ay müddətində baxılması nəzərdə tutulur.
Məhkəmə tərəfindən qətnamə qəbul edildikdən sonra tərəflərin həmin qərardan narazı qalmaq hüququ da mövcuddur. Birinci instansiya məhkəməsinin qətnaməsindən apellyasiya şikayəti vermək mümkündür. Qanunvericiliyə görə, məhkəmə qətnaməsi tərəfə rəsmi qaydada təqdim edildiyi gündən etibarən 1 ay müddətində apellyasiya şikayəti verilə bilər.
Həmçinin oxuyun
Bəzi hallarda məhkəmə qətnamə deyil, qərardad qəbul edir. Bu zaman həmin qərardaddan şikayət vermək üçün qanunla daha qısa müddət müəyyən edilib. Belə ki, mülki işlər üzrə qərardadlardan rəsmi qaydada təqdim edildikdən sonra 10 gün ərzində apellyasiya şikayəti verilə bilər.
Əgər müəyyən edilmiş müddətlər ərzində tərəflərdən heç biri apellyasiya şikayəti verməzsə, məhkəmə qətnaməsi qanuni qüvvəyə minir. Bundan sonra qərarın icrası mərhələsi başlayır və iş aidiyyəti üzrə icra orqanlarına göndərilir.
Hüquqşünaslar qeyd edirlər ki, qanunvericilikdə konkret müddətlər nəzərdə tutulsa da, bəzi hallarda işin mürəkkəbliyi, əlavə ekspertizaların keçirilməsi, sübutların toplanması, tərəflərin məhkəmə iclaslarında iştirak etməməsi və digər prosessual səbəblər məhkəmə prosesinin uzanmasına səbəb ola bilər. Buna görə də hər bir işin faktiki baxılma müddəti onun xüsusiyyətlərindən asılı olaraq fərqlənə bilər.
Bununla belə, vətəndaşlar bilməlidirlər ki, qanun məhkəmə araşdırmalarının mümkün qədər qısa müddətdə və ədalətli şəkildə həyata keçirilməsini tələb edir və tərəflərin prosessual hüquqları bu müddət ərzində qorunur.
Əli
Ən son xəbərləri bizim Facebook kanalımızda izləyin
Ən son xəbərləri bizim Instagram kanalımızda izləyin
Boşanmadan sonra keçmiş həyat yoldaşından aliment almaq mümkündürmü?
Boşanma zamanı ən çox müzakirə olunan məsələlərdən biri uşaqlar üçün alimentin təyin edilməsidir. Lakin bir çox vətəndaş bilmir ki, müəyyən hallarda keçmiş ər və ya arvad da özü üçün maddi təminat tələb etmək hüququna malik ola bilər.Citypost.az-ın məlumatına görə,Azərbaycan Respublikasının Ailə Məcəlləsinə əsasən, nikah pozulduqdan sonra maddi yardıma ehtiyacı olan və əmək qabiliyyəti olmayan tərəf keçmiş həyat yoldaşından saxlanılması üçün vəsait ödənilməsini tələb edə bilər.Qanunvericilikdə nəzərdə tutulmuş bu hüquq sosial müdafiə xarakteri daşıyır və məqsəd əmək qabiliyyətini itirmiş, sağlamlıq vəziyyəti və ya digər obyektiv səbəblərdən özünü təmin etmək imkanında olmayan şəxsin maddi vəziyyətinin qorunmasıdır.Belə hallarda keçmiş həyat yoldaşı könüllü şəkildə...
12 İyun 2026, 10:44
Vəsiyyətnamə tərtib edərkən nələrə diqqət etmək lazımdır?
Vətəndaşlar arasında ən çox verilən hüquqi suallardan biri də vəsiyyətnamənin necə hazırlanması və onun hüquqi qüvvəsinin necə təmin olunması ilə bağlıdır. Bir çox insan gələcəkdə əmlakı ilə bağlı yarana biləcək mübahisələrin qarşısını almaq üçün sağlığında vəsiyyətnamə tərtib etmək istəyir. Lakin bu sənədin qanunvericiliyin tələblərinə uyğun hazırlanması xüsusi əhəmiyyət daşıyır.Citypost.az xəbər verir ki, Hüquqşünasların sözlərinə görə, vəsiyyətnamə şəxsin ölümündən sonra əmlakının kimə və hansı qaydada keçəcəyini müəyyən edən hüquqi sənəddir. Bu sənədin etibarlı hesab olunması üçün ilk növbədə notarial qaydada təsdiqlənməsi tövsiyə olunur.Vəsiyyətnamə hazırlamaq istəyən şəxs ilk növbədə notariusa müraciət etməlidir. Notarius vətəndaşın iradəsini dinləyir, sənədin qanunvericiliyə uyğun hazırlanmasına kömək edir...
12 İyun 2026, 09:45
Qeydiyyat yaşayış hüququ deməkdirmi? Hüquqşünaslardan vacib izah
Bir çox vətəndaş hesab edir ki, hər hansı mənzildə qeydiyyatda olmaq həmin ev üzərində avtomatik olaraq hüquq sahibi olmaq deməkdir. Lakin hüquqşünaslar bildirirlər ki, qeydiyyat və istifadə hüququ tamamilə fərqli anlayışlardır və onların hüquqi nəticələri də eyni deyil.Citypost.az-ın məlumatına görə, mütəxəssislərin sözlərinə görə, şəxsin hər hansı ünvanda qeydiyyatda olması yalnız dövlət uçotu xarakteri daşıyır. Qeydiyyatın əsas məqsədi dövlət orqanlarının vətəndaşın harada yaşadığını bilməsidir. Bu məlumatlar seçkilərin təşkili, hərbi qeydiyyat, sosial xidmətlərin göstərilməsi və digər inzibati məsələlər üçün vacib hesab olunur.Yəni bir şəxsin müəyyən mənzildə qeydiyyatda olması avtomatik şəkildə ona həmin evdən istifadə etmək, orada yaşamaq və ya mülkiyyət hüququ vermir....
12 İyun 2026, 08:47
Saqqal və ya bığla işə gəlmək qadağandırmı?
Bəzi işçilər arasında belə bir sual yaranır ki, saqqallı, bığlı və ya üzü tüklü şəkildə işə gəlmək qanunla qadağandırmı? Xüsusilə də bəzi müəssisələrdə xarici görünüşlə bağlı müəyyən tələblərin irəli sürülməsi bu mövzuda müzakirələrə səbəb olur.Citypost.az xəbər verir ki, hüquqşünasların bildirdiyinə görə, Azərbaycan Respublikasının Əmək Məcəlləsində işçinin saqqal saxlamasını, bığlı olmasını və ya üzü tüklü şəkildə işə gəlməsini qadağan edən hər hansı norma nəzərdə tutulmayıb. Yəni əmək qanunvericiliyi baxımından bir şəxsin saqqallı və ya bığlı olması onun işə qəbul edilməsinə və ya əmək fəaliyyətini davam etdirməsinə maneə yaradan hal hesab edilmir.Mütəxəssislər qeyd edirlər ki, əmək münasibətləri qanunla tənzimlənir və işəgötürən yalnız...
11 İyun 2026, 11:00
İfadə verərkən nələrə diqqət etmək lazımdır?
İstintaq və ya araşdırma prosesində vətəndaşların ən çox qarşılaşdığı məsələlərdən biri ifadə vermə prosedurudur. Bir çox insan hesab edir ki, müstəntiqin verdiyi sualları cavablandırmaq və sonda protokolu imzalamaq kifayətdir. Lakin hüquqşünaslar bildirirlər ki, ifadə verərkən diqqətli olmaq və bütün sənədləri ətraflı yoxlamaq sonrakı mərhələlərdə yarana biləcək hüquqi problemlərin qarşısını ala bilər.Citypost.az-ın məlumatına görə, mütəxəssislərin sözlərinə görə, ifadə alınarkən müstəntiq və ya təhqiqatçı suallar verir, vətəndaş isə həmin suallara cavab verir. Daha sonra cavablar protokollaşdırılır. Məhz bu mərhələdə ifadənin necə yazılması xüsusi əhəmiyyət daşıyır.Hüquqşünaslar qeyd edirlər ki, qanunvericilik vətəndaşa ifadəsini öz əli ilə yazmaq hüququ verir. Əgər şəxs bunu istəyirsə, həmin...
11 İyun 2026, 09:01
Məhkəmə uşağın hansı valideynlə qalmaq istədiyi barədə fikrini nə vaxt nəzərə alır?
Boşanma proseslərində ən həssas məsələlərdən biri uşağın hansı valideynin himayəsində qalacağının müəyyən edilməsidir. Bu zaman məhkəmə yalnız valideynlərin istəyini deyil, həm də uşağın maraqlarını və müəyyən hallarda onun öz fikrini də nəzərə alır.Citypost.az xəbər verir ki, Azərbaycan qanunvericiliyinə əsasən, uşağın yaşı bu məsələdə mühüm rol oynayır. Əgər uşağın 10 və ya daha çox yaşı varsa, məhkəmə onun fikrini öyrənməyə və həmin fikri nəzərə almağa borcludur. Bu o demək deyil ki, məhkəmə mütləq uşağın seçdiyi valideynin xeyrinə qərar verməlidir. Lakin uşağın arzusu və mövqeyi iş üzrə vacib hallardan biri kimi qiymətləndirilir.Uşaq 7 yaşdan 10 yaşadək olduqda isə vəziyyət bir qədər fərqlidir....
10 İyun 2026, 11:12
