Burun spreylərindən uzun müddət istifadə təhlükəlidirmi?
Tibb 05 İyun 2026, 09:26
2017
Burun tutulması insanların ən çox rastlaşdığı sağlamlıq problemlərindən biridir. Soyuqdəymə, allergiya, sinusit və digər tənəffüs yolu xəstəlikləri zamanı bir çox insan rahat nəfəs almaq üçün burun spreylərindən istifadə edir. Lakin mütəxəssislər xəbərdarlıq edirlər ki, bu preparatlardan uzun müddət və nəzarətsiz istifadə ciddi problemlərə səbəb ola bilər.
Citypost.az-ın məlumatına görə, həkimlərin sözlərinə görə, burun tənəffüsünün pozulmasının müxtəlif səbəbləri olsa da, bəzi hallarda insanlar problemi özləri yaradırlar. Bunun əsas səbəbi damar büzücü təsirə malik burun spreylərinin həkim məsləhəti olmadan və tövsiyə edilən müddətdən artıq istifadə edilməsidir.
Mütəxəssislər bildirirlər ki, dekonqestant adlandırılan bu spreylər adətən burun selikli qişasındakı damarları daraldaraq qısa müddətdə nəfəs almağı asanlaşdırır. Lakin onların istifadəsi məhdud müddət üçün nəzərdə tutulub. Əksər hallarda bu preparatlar 5 gündən artıq istifadə edilməməli və yalnız həkim tövsiyəsi əsasında tətbiq olunmalıdır.
Problemin təhlükəli tərəfi ondadır ki, spreylərdən uzun müddət istifadə edildikdə orqanizm onlara alışmağa başlayır. Nəticədə preparatın təsiri getdikcə azalır və pasiyent əvvəlki rahatlığı əldə etmək üçün daha tez-tez istifadə etməyə məcbur olur. Bu vəziyyət tibbdə "medikamentoz rinit" adlanır.
Medikamentoz rinit zamanı burun selikli qişasında dəyişikliklər baş verir və insan spreydən istifadə etmədikdə nəfəs almaqda ciddi çətinlik çəkir. Beləliklə, preparat müvəqqəti rahatlıq vermək əvəzinə yeni bir problemin yaranmasına səbəb olur.
Həkimlər qeyd edirlər ki, bu asılılıq bəzi hallarda o qədər güclü olur ki, insanlar spreyi daim özləri ilə gəzdirməyə başlayırlar. Avtomobildə, evdə, iş yerində, çantada və hətta yataq otağında belə burun spreyi saxlayan pasiyentlərə rast gəlinir. Onlar preparatdan istifadə etmədən normal nəfəs ala bilmədiklərini düşünürlər.
Uzunmüddətli istifadə nəticəsində burun selikli qişasında xroniki şişkinlik, quruluq, qıcıqlanma, qanaxmalar və tənəffüs funksiyasının pozulması kimi problemlər yarana bilər.
Həmçinin oxuyun
Bəzi hallarda vəziyyət cərrahi müdaxilə tələb edəcək səviyyəyə qədər ağırlaşa bilir.
Bununla belə, mütəxəssislər vurğulayırlar ki, medikamentoz rinit müalicə oluna bilən problemdir. Əsas məsələ vaxtında həkimə müraciət etmək və preparatlardan özbaşına istifadəni dayandırmaqdır. Müalicə zamanı xəstənin vəziyyətindən asılı olaraq müxtəlif dərman vasitələri, xüsusi terapiya üsulları və bəzi hallarda əlavə tibbi müdaxilələr tətbiq edilə bilər.
Həkimlər burun tutulması uzun müddət davam etdikdə və ya spreylərdən asılılıq yarandığı hiss olunduqda mütləq otorinolarinqoloqa (LOR həkiminə) müraciət etməyi tövsiyə edirlər. Çünki sadə görünən bir problem vaxtında müalicə edilmədikdə gündəlik həyat keyfiyyətinə ciddi təsir göstərə bilər.
Əli
Ən son xəbərləri bizim Facebook kanalımızda izləyin
Ən son xəbərləri bizim Instagram kanalımızda izləyin
Qaraciyəri səssizcə zədələyən 4 gündəlik vərdiş
Qaraciyər insan orqanizmində yüzlərlə vacib funksiyanı yerinə yetirən ən mühüm orqanlardan biridir. O, orqanizmi zərərli maddələrdən təmizləyir, maddələr mübadiləsini tənzimləyir, vitamin və mineralları ehtiyat şəklində saxlayır, hormonların balansında iştirak edir. Lakin mütəxəssislər bildirirlər ki, gündəlik həyatda yol verdiyimiz bəzi vərdişlər qaraciyərin sağlamlığını hiss olunmadan pozur və zamanla piylənmə, iltihab, hətta sirroz kimi ciddi problemlərə səbəb ola bilir.Citypost.az xəbər verir ki, həkimlərin sözlərinə görə, qaraciyərə ən çox zərər verən vərdişlərdən biri hər gün şəkərli içkilərin qəbul edilməsidir. Enerji içkiləri, qazlı şirin sular və paketlənmiş meyvə şirələrinin tərkibində yüksək miqdarda şəkər və fruktoza olur. Bu maddələr artıq qəbul edildikdə qaraciyərdə yağa çevrilir...
22 İyul 2026, 10:38
Gecə yatmazdan əvvəl əsəbiləşmək sağlamlığınıza necə təsir edir?
Gün ərzində yaşanan gərginlik, mübahisələr və ya yatmazdan əvvəl alınan pis xəbərlər təkcə əhval-ruhiyyəyə deyil, həm də orqanizmin ümumi sağlamlığına ciddi təsir göstərə bilər. Mütəxəssislər bildirirlər ki, gecə saatlarında əsəbiləşmək və stress keçirmək yuxunun keyfiyyətini əhəmiyyətli dərəcədə aşağı salır, ürək-damar sisteminə əlavə yük yaradır və uzunmüddətli dövrdə müxtəlif sağlamlıq problemlərinə səbəb ola bilər.Citypost.az xəbər verir ki, həkimlərin sözlərinə görə, insan yatmazdan əvvəl əsəbiləşdikdə orqanizmdə stress hormonları – adrenalin və kortizolun səviyyəsi artır. Bunun nəticəsində ürək döyüntüsü sürətlənir, arterial təzyiq yüksəlir və orqanizm sanki təhlükə vəziyyətində qalır. Bu hal beynin rahatlaşmasına mane olur və insanın yuxuya getməsini çətinləşdirir.Mütəxəssislər qeyd edirlər ki,...
22 İyul 2026, 09:36
Səpkisiz bədən qaşınması allergiya əlamətidirmi?
Heç bir səpki və ya dəri dəyişiklikləri olmadığı halda bütün bədəndə yaranan qaşınma bir çox insanın rastlaşdığı narahatedici problemlərdən biridir. Əksər hallarda insanlar bu əlaməti allergiya ilə əlaqələndirərək özbaşına antihistamin preparatlardan istifadə etməyə başlayırlar. Halbuki mütəxəssislər bildirirlər ki, səpkisiz qaşınmanın səbəbi təkcə allergiya olmur və bu simptom bəzən daha ciddi xəstəliklərin ilk əlaməti ola bilər.Citypost.az xəbər verir ki, mütəxəssislərin sözlərinə görə, bəzi allergik xəstəliklər zamanı həqiqətən də dəridə səpki olmadan güclü qaşınma müşahidə edilə bilər. Belə hallarda qaşınma gün ərzində davam edə, xüsusilə gecə saatlarında daha da şiddətlənə və insanın yuxusunu, gündəlik fəaliyyətini, eləcə də həyat keyfiyyətini ciddi şəkildə poza...
22 İyul 2026, 08:34
Sıx süd vəzi toxuması nə deməkdir? – Mütəxəssis açıqladı
Son illər süd vəzi xərçənginin erkən aşkarlanması məqsədilə aparılan müayinələrə maraq əhəmiyyətli dərəcədə artıb. Bununla yanaşı, mammoqrafiya, süd vəzi ultrasəs müayinəsi (USM), maqnit-rezonans tomoqrafiyası (MRT), süd vəzisində aşkarlanan kistlər və sıx süd vəzi toxuması ilə bağlı cəmiyyətdə müxtəlif suallar və yanlış fikirlər də formalaşıb. Mütəxəssislər bildirirlər ki, düzgün seçilmiş müayinə proqramı xəstəliyin erkən mərhələdə aşkarlanması və uğurlu müalicəsi üçün ən vacib amillərdən biridir.Citypost.az xəbər verir ki, həkimlər bildirib ki, son 10-15 il ərzində süd vəzi müayinələrinə başlama yaşı əvvəlki illərlə müqayisədə daha aşağı salınıb. Bunun əsas səbəbi gənc yaşlarda süd vəzi xəstəliklərinin və bəzi hallarda süd vəzi xərçənginin daha erkən...
21 İyul 2026, 10:39
Yaddaşı gücləndirən dərman var ?
Yaddaş zəifliyi və diqqət pozğunluğu son illərdə ən çox şikayət olunan problemlərdən biridir. Bir çox insan yaddaşını gücləndirmək üçün müxtəlif dərman və ya qida əlavələrinə üz tutur. Lakin mütəxəssislər bildirirlər ki, hazırda yaddaşı möcüzəvi şəkildə yaxşılaşdıran hər hansı dərman mövcud deyil. Beynin sağlam və məhsuldar işləməsinin əsas yolu onun davamlı məşq etdirilməsidir.Citypost.az xəbər verir ki, nevroloqların sözlərinə görə, insan orqanizmində olduğu kimi, beyin də işlədikcə inkişaf edir. Necə ki, əzələlər fiziki məşqlər nəticəsində güclənir, beyin də intellektual fəaliyyət hesabına daha çevik və məhsuldar olur. Buna görə də yaddaşı qorumağın və inkişaf etdirməyin ən təsirli üsulu zehni fəaliyyəti daim aktiv saxlamaqdır.Mütəxəssislər...
21 İyul 2026, 09:33
Səhər acqarına zeytun yağı içmək faydalıdırmı?
Son illər sağlam qidalanma ilə maraqlanan insanların gündəlik vərdişlərindən biri də səhər acqarına zeytun yağı qəbul etməkdir. Sosial şəbəkələrdə və müxtəlif platformalarda yayılan məlumatlarda iddia olunur ki, zeytun yağı bağırsaqları təmizləyir, həzmi yaxşılaşdırır, qaraciyərin fəaliyyətini dəstəkləyir, xolesterini azaldır və hətta arıqlamağa kömək edir. Bəs bu fikirlər nə dərəcədə doğrudur?Citypost.az xəbər verir ki, mütəxəssislərin sözlərinə görə, zeytun yağı dünyanın ən faydalı bitki yağlarından biri hesab olunur. Onun tərkibində orqanizm üçün vacib olan mono doymamış yağ turşuları, xüsusilə olein turşusu, E vitamini, polifenollar və güclü antioksidant maddələr mövcuddur. Bu komponentlər ürək-damar sisteminin sağlamlığının qorunmasına, iltihabi proseslərin azalmasına və hüceyrələrin sərbəst radikalların zərərli...
21 İyul 2026, 08:32
