Bizə yazın

Baku

-°C

USD

-

Ata aliment ödəmirsə, alimenti kim ödəməlidir?  

Hüquq 04 İyun 2026, 08:51

286

Azərbaycanda alimentlə bağlı məsələlər ailə münasibətlərində ən çox müzakirə olunan hüquqi mövzulardan biridir. Əksər hallarda aliment öhdəliyi valideynlərin üzərinə düşsə də, bəzi hallarda qanunvericilik uşağın maraqlarının qorunması üçün digər ailə üzvlərinin də məsuliyyət daşımasını nəzərdə tutur.

Citypost.az xəbər verir ki, Ailə Məcəlləsinə əsasən, valideynlər öz yetkinlik yaşına çatmamış övladlarını saxlamağa borcludurlar. Lakin elə hallar olur ki, valideyn, xüsusilə də ata aliment ödəməkdən yayınır, yaşayış yeri məlum olmur, gəliri olmur və ya müxtəlif səbəblərdən aliment öhdəliyini yerinə yetirə bilmir. Belə vəziyyətlərdə uşağın maddi təminatının tamamilə təhlükə altına düşməməsi üçün qanun alternativ mexanizmlər nəzərdə tutur.

Qanunvericiliyə görə, əgər valideynlərin uşağı saxlamaq imkanı yoxdursa və ya onlar bu vəzifəni yerinə yetirmirlərsə, müəyyən hallarda uşağın nənə və babası aliment ödəməyə cəlb oluna bilər. Burada söhbət əmək qabiliyyətli və maddi imkanı olan nənə və babadan gedir.

Məhkəmə hər bir konkret işi ayrıca araşdırır, tərəflərin maddi vəziyyətini qiymətləndirir və yalnız qanuni əsaslar olduqda belə qərar qəbul edir.

Mütəxəssislər bildirirlər ki, bu norma uşağın mənafeyinin qorunmasına xidmət edir. Çünki qanunvericilikdə əsas prinsip uşağın normal yaşayış və inkişaf hüququnun təmin edilməsidir. Uşaq valideynlər arasındakı mübahisələrin və ya valideynin məsuliyyətsiz davranışının qurbanına çevrilməməlidir.

Maraqlıdır ki, qanunvericilikdə bu münasibətin əks istiqaməti də nəzərdə tutulub. Belə ki, gələcəkdə yaşlı nənə və baba əmək qabiliyyətini itirdikdə, maddi vəziyyətləri çətinləşdikdə və onlara baxmalı olan övladları bu vəzifəni yerinə yetirmədikdə, müəyyən hallarda nəvələrdən də aliment tələb edə bilərlər. Bu zaman da məhkəmə tərəflərin maddi və ailə vəziyyətini araşdıraraq qərar verir.

Hüquqşünasların fikrincə, bu qaydalar ailə üzvləri arasında qarşılıqlı məsuliyyət prinsipinə əsaslanır. Qanun yalnız valideynlərin deyil, zərurət yarandıqda digər yaxın qohumların da ailə üzvlərinə qarşı müəyyən öhdəliklər daşıdığını qəbul edir.

Bununla belə, nənə və babadan aliment tutulması avtomatik proses deyil. Bunun üçün məhkəməyə müraciət edilməli, valideynin aliment ödəmək imkanının olmadığı və ya öhdəlikdən yayındığı sübuta yetirilməlidir. Eyni zamanda, nənə və babanın maddi vəziyyəti də nəzərə alınır. Əgər onların özlərinin maddi imkanları məhduddursa və ya sağlamlıq problemləri varsa, məhkəmə bu halları da qiymətləndirir.

Beləliklə, Azərbaycan qanunvericiliyinə əsasən, ata aliment ödəmədikdə və ya ödəyə bilmədikdə, müəyyən şərtlər daxilində uşağın nənə və babası aliment öhdəliyinə cəlb oluna bilər. Eyni zamanda, gələcəkdə ehtiyac yarandıqda nənə və babanın da nəvələrindən maddi yardım tələb etmək hüququ mövcuddur. Bu mexanizm ailə üzvləri arasında qarşılıqlı dəstək və sosial məsuliyyət prinsipinin qorunmasına xidmət edir.

Yeganə

Ən son xəbərləri bizim Facebook kanalımızda izləyin

Ən son xəbərləri bizim Instagram kanalımızda izləyin

Problemlərinizi bizə bildirin

077 323 55 66

Əmlakı bağışladıqdan sonra hansı hallarda bağışlama müqaviləsini ləğv etmək mümkündür?  

Bir çox insanlar hesab edir ki, bağışlama müqaviləsi bağlandıqdan sonra onu ləğv etmək və ya etibarsız saydırmaq mümkün deyil. Lakin qanunvericilik müəyyən hallarda bağışlayana bağışlama müqaviləsinin ləğvi və ya etibarsız hesab edilməsi üçün məhkəməyə müraciət etmək hüququ verir.Citypost.az-ın xəbərinə görə, hüquqşünasların sözlərinə görə, bağışlama müqaviləsi bağlanarkən mövcud olmuş şərait sonradan dəyişərsə və ya müqavilənin bağlanmasına təsir edən mühüm hallar aşkarlanarsa, bu zaman bağışlayan şəxs öz hüquqlarını müdafiə etmək üçün məhkəməyə müraciət edə bilər.Xüsusilə, bağışlama müqaviləsinin bağlanması zamanı bağışlayanın iradəsinə təsir göstərən hallar mövcud olubsa, həmin müqavilənin etibarsız sayılması məsələsi qaldırıla bilər. Məsələn, şəxs müqaviləni aldatma, hədə-qorxu, zor tətbiqi, ağır vəziyyətdən...

04 İyun 2026, 10:49

Çıxarışda mənzilin sahəsi az çıxdı: İstehlakçılar hansı hüquqlara sahibdir?  

Son illər mənzil alan vətəndaşların ən çox rastlaşdığı problemlərdən biri də müqavilədə göstərilən mənzil sahəsi ilə çıxarışda qeyd olunan sahə arasında fərqin yaranmasıdır. Bir çox hallarda vətəndaş tikinti şirkəti ilə bağladığı alqı-satqı müqaviləsində göstərilən kvadratmetrə görə ödəniş edir, lakin sonradan daşınmaz əmlak üzərində mülkiyyət hüququnu təsdiq edən çıxarışı əldə etdikdə mənzilin sahəsinin müqavilədə göstəriləndən daha az olduğunu görür.Citypost.az xəbər verir ki, bu vəziyyət ilk baxışdan texniki məsələ kimi görünsə də, əslində vətəndaşın maddi hüquqlarının pozulmasına səbəb ola bilər. Çünki mənzil alarkən hər bir kvadratmetr üçün ödəniş edilir və sahənin azalması vətəndaşın artıq pul ödəməsi deməkdir.Bəs bu fərq niyə yaranır?Praktikada bəzi...

04 İyun 2026, 09:50

Ev sahibi qeydiyyatda olan şəxsi istədiyi vaxt evdən çıxara bilərmi?  

Mənzil sahiblərini və vətəndaşları maraqlandıran məsələlərdən biri də qeydiyyatda olan şəxsin evdən çıxarılması ilə bağlıdır. Bir çoxları düşünür ki, mənzilin sahibi istədiyi zaman qeydiyyatda olan şəxsi evdən çıxara bilər. Lakin qanunvericilik bu məsələyə daha fərqli yanaşır.Citypost.az xəbər verir ki, hüquqşünasların sözlərinə görə, ev sahibinin qeydiyyatda olan şəxsi istənilən vaxt və öz istəyi ilə qeydiyyatdan çıxarması hər zaman mümkün deyil. Burada əsas məsələ həmin şəxsin mənzildən istifadə və yaşayış hüququnun olub-olmamasıdır.Əgər qeydiyyatda olan şəxsin həmin evdə yaşamaq və ondan istifadə etmək hüququ mövcuddursa, onun qeydiyyatdan çıxarılması yalnız qanunla müəyyən edilmiş qaydada və əksər hallarda məhkəmə qərarı əsasında həyata keçirilə bilər. Bu...

03 İyun 2026, 10:49

Boş mənzilə görə kommunal ödəniş edilməlidirmi?  

Çoxmənzilli binada mənzil sahibi olan, lakin həmin mənzildə yaşamayan şəxslər arasında ən çox müzakirə olunan məsələlərdən biri kommunal və xidmət haqları ilə bağlıdır. Bir çox hallarda vətəndaşlar hesab edirlər ki, mənzildə yaşamadıqları üçün heç bir ödəniş etməməlidirlər. Lakin məsələ tam olaraq belə deyil.Citypost.az-ın məlumatına görə mütəxəssislərin sözlərinə görə, mənzil sahibi binada yaşasa da, yaşamasa da, binanın ümumi saxlanılması ilə bağlı müəyyən ödənişləri həyata keçirməyə borcludur. Çünki yaşayış binasının girişləri, liftləri, dəhlizləri, həyəti, təhlükəsizlik sistemləri, işıqlandırılması və digər ümumi istifadədə olan sahələrinin saxlanılması üçün mütəmadi xərclər çəkilir. Bu xərclərin qarşılanması isə bütün mənzil sahiblərinin vəzifəsi hesab olunur.Başqa sözlə, mənzilin boş qalması...

03 İyun 2026, 08:57

Konstitusiya Məhkəməsi: Hamiləliyin pozulması məhkumu cəzadan azad etmir 

Hamiləliyin pozulması məhkumun cəzadan azad edilməsinə səbəb ola bilməz.Citypost.az xəbər verir ki, bu barədə Konstitusiya Məhkəməsinin Plenumun iclasında qərar qəbul olunub.Belə ki, məhkəmə iclasında Azərbaycan Konstitusiyasının 80-ci maddəsi baxımından Cinayət Məcəlləsinin 79-cu maddəsinin həmin məcəllənin 41.2-ci maddəsi və Cəzaların İcrası Məcəlləsinin 173-cü maddəsi ilə əlaqəli şəkildə şərh edilməsinə dair konstitusiya işinə baxılıb.Qərara əsasən, Azərbaycan Konstitusiyasının 80-ci maddəsinin, həmçinin Cinayət Məcəlləsinin 5.1, 8.1, 41.2-ci və Cəzaların İcrası Məcəlləsinin 173.4-cü maddələrinin tələbləri baxımından cəzanın çəkilməsinin təxirə salındığı dövrdə hamiləliyin pozulması halı məhkəmə tərəfindən cəzaçəkmənin təxirə salınmasının ləğvi üçün əsasdır. Bu hal məhkumun cəzanın çəkilməmiş hissəsindən azad edilməsini və ya cəzanın çəkilməmiş hissəsinin...

02 İyun 2026, 10:54

İcra məmuru evə daxil ola bilərmi? Hansı əmlaklar müsadirə oluna bilməz?  

İcra sənədlərinin yerinə yetirilməsi zamanı vətəndaşları ən çox maraqlandıran məsələlərdən biri də icra məmurlarının yaşayış sahələrinə daxil olmaq səlahiyyətinin olub-olmamasıdır. Citypost.az xəbər verir ki, hüquqşünasların sözlərinə görə, məhkəmə qərarlarının və digər icra sənədlərinin icrası məqsədilə icra məmurlarına qanunla müəyyən səlahiyyətlər verilib.Qanunvericiliyə əsasən, icra məmuru icra hərəkətlərinin həyata keçirilməsi məqsədilə borcluya məxsus yaşayış və ya qeyri-yaşayış sahələrinə daxil ola bilər. Bu, xüsusilə məhkəmə qərarının predmeti mənzildən çıxarılma, əmlakın təhvil verilməsi, əşyaların götürülməsi və ya digər icra tədbirlərinin həyata keçirilməsi ilə bağlı olduqda mümkündür.Mütəxəssislər bildirirlər ki, icra məmurunun yaşayış sahəsinə daxil olması özbaşına deyil, qanunvericiliklə müəyyən edilmiş prosedurlara uyğun şəkildə həyata keçirilir. Məqsəd...

02 İyun 2026, 10:37