Təbii kollagen mənbələri: Oynaqlara və dəriyə faydalı olan qidalar
Tibb 01 Sentyabr 2026, 10:00
403
Kollagen orqanizmdə dərinin elastikliyini, oynaqların hərəkətliliyini, sümük, qığırdaq toxumalarının möhkəmliyini təmin edən əsas struktur zülalıdır. Yaş artdıqca bədəndə təbii kollagen sintezi zəifləyir, bu da dəridə qırışların əmələ gəlməsinə, oynaqda sürtünmə, ağrı hissiyatının artmasına səbəb olur. Sintetik əlavələr qəbul etmədən dəri cavanlığını, oynaq sağlığını qorumağın ən effektiv yolu rasionu təbii kollagenlə, onun sintezini stimullaşdıran qidalarla zənginləşdirməkdir.
Citypost.az xəbər verir ki, təbii kollagenin ən zəngin, birbaşa mənbəyi uzun müddət yavaş odda bişirilmiş sümük suyudur. Heyvan, quş sümüklərinin oynaq, qığırdaq toxumaları ilə birgə qaynadılması zamanı tərkibindəki kollagen parçalanaraq həzm olunması asan olan jelatin formasına keçir. Sümük suyu oynaqlardakı qığırdaq qatını bərpa edir, iltihab proseslərini azaldır, dəri hüceyrələrinin nəm tutma qabiliyyətini artırır. Eyni zamanda qırmızı ət, toyuq xüsusən də heyvanların dəri, qığırdaq hissələri orqanizmi hazır kollagen amin turşuları ilə təmin edir.
Dəniz məhsulları, xüsusilə balıq dərəcəsi kollagen baxımından son dərəcə zəngin resurs sayılır. Balıq kollageni molekulyar quruluşuna görə insan orqanizmi tərəfindən daha sürətlə, yüksək faizlə mənimsənilir. Balığın dərisi, sümükləri, qığırdaqları dəri toxumasının elastikliyini bərpa edir, vaxtından əvvəl qocalma əlamətlərinin qarşısını alır. Yumurta ağı da tərkibindəki yüksək miqdarda prolin, qlisin amin turşuları sayəsində orqanizmin daxili kollagen hasilatını dəstəkləyən vacib qidadır.
Kollagenin sintez olunması üçün təkcə zülal qəbulu kifayət etmir; bu prosesdə C vitamini, sink, mis mineralları katalizator rolunu oynayır. Sitrus meyvələri, giləmeyvələr, pomidor, bibər kimi C vitamini ilə zəngin qidalar kollagen molekullarının çarpaz bağlanmasını təmin edərək toxumaların möhkəmliyini artırır. Qoz-fındıq, toxumlar, yaşıl yarpaqlı tərəvəzlər orqanizmdə kollagenin parçalanmasının qarşısını alaraq dəri və oynaq sisteminin uzun illər cavan, sağlam kalmasına şərait yaradır.
Səkinə Yusifova/Citypost.az
Ən son xəbərləri bizim Facebook kanalımızda izləyin
Ən son xəbərləri bizim Instagram kanalımızda izləyin
Mədə xorası və Helikobakter Pilori infeksiyası: Müalicə olunmazsa nəyə gətirib çıxarır?
Mədə xorası mədənin və ya onikibarmaq bağırsağın daxili selikli qişasında dərin yaraların əmələ gəlməsi ilə müşahidə olunan xroniki həzm sistemi xəstəliyidir. Bu patologiyanın yaranmasında ən əsas faktorlardan biri "Helicobacter pylori" (Helikobakter pilori) bakteriyasıdır. Mədənin turş mühitində rahatlıqla yaşayıb çoxala bilən bu mikrob selikli qişanın müdafiə təbəqəsini zədələyərək iltihab yaradır, mədə turşusunun toxumqlara birbaşa təsir etməsinə zəmin yaradır. Müvafiq müayinələrdən sonra vaxtında adekvat müalicə aparılmadıqda infeksiya ilə xora kəskin ağırlaşmalara yol aça bilir.Helikobakter pilori infeksiyası nəzarətsiz qaldıqda ilk növbədə xoranın dərinləşməsi, mədə divarının dağılması prosesi baş verir. Ən təhlükəli fəsadlardan biri daxili qanaxmalardır; dərinləşən yara mədə divarındakı iri qan damarlarını zədələdikdə...
01 Sentyabr 2026, 09:33
Haşimato xəstəliyi olanların uzaq durmalı olduğu 4 qıda
Haşimato xəstəliyi qalxanvarı vəzinin immunitet sistemi tərəfindən zədələnməsi ilə nəticələnən, autoimmun mənşəli xroniki iltihabi xəstəlikdir. Bu zaman orqanizm öz qalxanvarı vəzi hüceyrələrini yad hissəcik kimi qəbul edərək antitel istehsal edir, nəticədə hormanal sintezi zəifləyir, hipotiroidizm inkişaf edir. Dərman müalicəsi ilə yanaşı, gündəlik rasiondan immun sistemini qıcıqlandıran, iltihabı artıran müəyyən qidaların çıxarılması pasiyentlərin səhhətinin stabilləşməsində böyük rol oynayır.Citypost.az xəbər verir ki, haşimato xəstələrinin uzaq durmalı olduğu birinci qida qrupu qlüten tərkibli məhsullardır. Buğda, arpa, çovdar kimi dənlilərdə bulunan qlüten zülalının molekulyar quruluşu qalxanvarı vəzinin hüceyrələrinə çox bənzəyir. Qlüten qəbul edildikdə immunitet sistemi çaşqınlıq yaşayaraq təkcə qlütenə deyil, qalxanvarı vəziyə də hücumları...
31 Avqust 2026, 17:30
Erkən infarktın simptomları: Qolda və çənədə bu ağrılara qarşı ehtiyatlı olun
İnfarkt ürək əzələsini qanla təmin edən tac damarlarının qəfil tutulması nəticəsində yaranan, dərhal tibbi müdaxilə tələb edən həyati təhlükəli vəziyyətdir. Xəstəlik çox vaxt gözlənilmədən baş versə də, bədən kəskin tutmadan saatlar, hətta günlər əvvəl müəyyən xəbərdarlıq siqnalları verməyə başlayır. Bu ilkin əlamətləri vaxtında tanımaq, tez həkimə müraciət etmək insanın həyatını xilas edən ən düşünülmüş addımdır.Citypost.az xəbər verir ki, erkən infarktın ən bariz, xarakterik simptomlarından biri döş qəfəsinin mərkəzində yaranan sıxıcı, göynədici, ağırlıq hissəli ağrıdır. Bu ağrı təkcə sinədə məhdudlaşmır, bədənin digər hissələrinə yayılır. Xüsusilə sol qola, çiyinə, kürəyə, boyuna, çənəyə vuran ağrılara karşı son dərəcə diqqətli olmaq lazımdır. Çənədə yaranan...
31 Avqust 2026, 15:33
Passiv siqaret çəkmə nədir? – Yanınızda çəkilən siqaretin sizə zərəri
Passiv siqaret çəkmə tütün məhsulları istifadə etməyən şəxslərin başqalarının çəkdiyi siqaret tüstüsünü, yaxud yanan tütünün havaya yaydığı zərərli maddələri tənəffüs etməsi vəziyyətidir. Bir çox insan tütünü bilavasitə istifadə etmədiyi üçün təhlükədən uzaq olduğunu düşünsə də, mütəxəssislər passiv tütün istifadəçiliyinin azı aktiv siqaret çəkmək qədər orqanizmə zərər vurduğunu bildirirlər. Tüstü ilə çirklənmiş havada 4 mindən çox kimyəvi birləşmə, onlarca xərçəng törədən toksik maddə mövcuddur.Citypost.az xəbər verir ki, ətrafdakı siqaret tüstüsünə məruz qalmaq ürək-damar sisteminin, tənəffüs orqanlarının fəaliyyətinə dərhal mənfi təsir göstərir. Tüstünün tərkibindəki dəm qazı, nikotin qana keçərək damarların daralmasına, qan təzyiqinin yüksəlməsinə, tromb yaranma riskinin artmasına səbəb olur. Müntəzəm olaraq...
31 Avqust 2026, 15:17
Varikoz damar genişlənməsinin qarşısını almaq üçün 5 qızıl qayda
Varikoz damar genişlənməsi aşağı ətraflarda qan dövranının pozulması, venoz qapaqların zəifləməsi nəticəsində ortaya çıxan, yaşam keyfiyyətini kəskin aşağı salan geniş yayılmış xəstəlikdir. Müasir dövrdə oturaq həyat tərzi, irsi meyllilik, normadan artıq çəki bu problemin yaranma riskini artırır. Varikozun inkişafının qarşısını almaq, damar sağlamlığını qorumaq üçün gündəlik həyatda əməl edilməsi vacib olan 5 qızıl qayda mövcuddur.Citypost.az xəbər verir ki, birinci növbədə, müntəzəm fiziki aktivliyi təmin etmək, baldır əzələlərini işlətmək lazımdır. Yürüş, üzgüçülük, velosiped sürmək kimi idman növləri ayaqlardakı qanın ürəyə doğru axınını təkanlandırır, damarlarda qan durğunluğunun qarşısını alır. İkinci mühüm qayda gün ərzində uzun müddət eyni vəziyyətdə — yalnız oturaraq, yaxud...
31 Avqust 2026, 13:12
Qanda triqliserid yüksəkliyi nədir və damarları necə tutur?
Qanda triqliserid yüksəkliyi orqanizmdə piy mübadiləsinin pozulmasını əks etdirən, ürək-damar sisteminin sağlamlığı üçün ciddi təhlükə törədən tibbi vəziyyətdir. Triqliseridlər qəbul edilən qidalardan alınan, orqanizmin enerji ehtiyatı kimi istifadə etdiyi əsas yağ növüdür. Qidalanma zamanı xərclənməyən artıq kalorilər triqliseridlərə çevrilərək yağ hüceyrələrində toplanır, ehtiyac yarandıqda qana ifraz olunur. Lakin qanda bu yağların səviyyəsinin normadan (150 mq/dl-dən) yuxarı qalxması damar divarlarının strukturunu zədələməyə başlayır.Citypost.az xəbər verir ki, triqliseridlərin kəskin artması damarların daralması, tutulması prosesini bir neçə mexanizmlə sürətləndirir. Qanda həddən artıq çoxalan triqliserid hissəcikləri aşağı sıxlıqlı xolesterinlə ("pis xolesterin") birləşərək damar divarlarına asanlıqla nüfuz edir. Zamanla arterial damarların daxili qatında toplanan bu...
31 Avqust 2026, 12:58
