Şəkərdən imtina etdikdə bədəndə nə baş verir? – Günbəgün dəyişikliklər
Tibb 04 Avqust 2026, 10:07
366
Şəkər müasir qidalanma vərdişlərimizin ən böyük parçalarından birinə çevrilsə də, elmi araşdırmalar onun bədəndə yaratdığı asılılığın mürəkkəb mexanizmə malik olduğunu göstərir. Tərkibində əlavə olunmuş şəkər olan qidalardan imtina etmək ilk günlərdə orqanizm üçün ciddi bir sınaq olsa da, cəmi bir neçə həftə ərzində bədəndə möcüzəvi bərpa prosesləri başlayır. Şəkərsiz həyata qədəm qoyduqda günbəgün baş verən bioloji dəyişikliklər insan orqanizminin nə qədər sürətlə yeniləndiyini subut edir.
Citypost.az xəbər verir ki, şəkərdən imtina etdiyiniz ilk üç gün bədən üçün ən çətin mərhələ hesab olunur. Beyin illərlə alışdığı asan enerji mənbəyindən mahrum olduğu üçün bədənə güclü həyəcan siqnalları göndərir. Beyində xoşbəxtlik hormonu olan dopaminin səviyyəsi anidən düşdüyü üçün insan özünü əsəbi, həyəcanlı və yorğun hiss edə bilər, baş ağrıları meydana gəlir. Xüsusilə yeməkdən sonra və ya stresli anlarda beyin inadla şirniyyat tələb edir və bu dövrdə bədən enerji toplamaq üçün alternativ yollar axtarmağa başlayır.
İlk böhranlı günləri geridə qoyduqdan sonra, yəni dördüncü gündən birinci həftənin sonunadək bədən yeni rejimə uyğunlaşmağa başlayır. Qanda şəkərin kəskin qalxıb enməsi dayandığı üçün gün ərzində yaşanan anidən yuxusuzluq və halsızlıq tutmaları yox olur, günortadan sonra gələn ağır yorğunluq hissi itir. Şəkərin yaratdığı gizli iltihablanma azaldığı üçün üzdəki səpkilər və akne problemləri yüngülləşir. Eyni zamanda dildəki dad reseptorları şəkərin hədsiz stimulundan azad olur, təbii meyvələrin, tərəvəzlərin və hətta sadə suyun dadı daha aydın gəlməyə başlayır.
İkinci həftə tamam olduqda orqanizmin daxili sistemləri tamamilə yenilənməyə doğru gedir. Qanda insulinin sabit qalması yuxu hormonu olan melatoninin təbii ifrazına şərait yaradır, insan daha tez yuxuya gedir və səhərlər daha gümrah oyanır. Şəkərlə bəslənən zərərli bağırsaq bakteriyaları azaldığı üçün köp və həzmsizlik şikayətləri minimuma enir. Bədən toxumalarda tutub saxladığı artıq suyu atır və bədən şişkinliyi çəkilməyə başlayır.
Şəkərsiz bir ayı geridə qoyduqda isə vizual və daxili dəyişikliklər artıq gözlə görünən həddə çatır. Şəkərin ən çox yük saldığı orqan olan qaraciyər təmizlənməyə başlayır və piylənmə riski düşür. Beyin metabolizmi yağları enerji kimi istifadə etməyə yönləndirdiyi üçün xüsusilə qarın zonasındakı piylər əriməyə başlayır, ikinci tip diabet riski kəskin şəkildə azalır və qan təzyiqi normallaşır.
Şəkərdən uzaq bir həyat tərzini tam mənimsədikdən bir neçə ay sonra beynin fəaliyyəti daha da aydınlaşır, diqqəti toplamaq və yaddaş qabiliyyəti yaxşılaşır. Qanda pis xolesterin səviyyəsi düşdüyü üçün ürək damar sağlığı möhkəmlənir. Şəkərdən imtina etmək sadəcə bir pəhriz deyil, orqanizmə özünü təbii yolla bərpa etmək üçün verilən ən böyük imkandır.
Səkinə Yusifova/Citypost.az
Ən son xəbərləri bizim Facebook kanalımızda izləyin
Ən son xəbərləri bizim Instagram kanalımızda izləyin
Qan şəkərini dərhal salan 3 qida: Diabet riskinə qarşı təbii qalxan
Qan şəkərinin qəfil yüksəlməsi orqanizmdə halsızlıq, kəskin susuzluq və uzunmüddətli dövrdə ciddi damar zədələnmələrinə yol açan əsas faktorlardan biridir. Xüsusilə karbohidratlı yeməklərdən sonra qlükoza səviyyəsini tarazlıqda saxlamaq üçün bahalı əlavələrə deyil, gündəlik mətbəximizdə olan bəzi təbii qidalara müraciət etmək kifayətdir. Mütəxəssislər bildirirlər ki, tərkibindəki xüsusi birləşmələr və liflər sayəsində qanda şəkərin kəskin artmasının qarşısını alan və onu sürətlə tənzimləyən üç təməl qida var.Citypost.az xəbər verir ki, ilk təbii vasitə darçındır. Bu ətirli ədviyyatın tərkibindəki aktiv maddələr hüceyrələrin insulin hormonuna olan həssaslığını artırır. Darçın insulinin fəaliyyətini təqlid edərək qlükozanın qandan hüceyrələrə keçməsini sürətləndirir. Yeməklərə və ya suya əlavə edilən yarım çay...
03 Avqust 2026, 20:47
Dietaoloqlardan ciddi xəbərdarlıq: Omad pəhrizinin orqanizmə vurduğu 5 zərər!
Gündəlik qidalanmanı tək bir yemək saatına sığışdıran və son dövrlər populyarlaşan OMAD (One Meal A Day) pəhrizi, sürətli çəki itirmək istəyənlərin diqqətini çəksə də, mütəxəssislərin ciddi narahatlığına səbəb olur. Orqanizmi uzun saatlar boyu ac saxlayaraq metabolizmi süni şəkildə sürətləndirmək cəhdi, əslində daxili orqanların normal fəaliyyət ritmini kökündən pozur. Qidalanma ekspertləri və dietoloqlar xəbərdarlıq edirlər ki, gün ərzində lazımi kalori və qida maddələrini bir dəfəyə qəbul etmək bədəndə bərpa olunmaz fəsadlar törədir.Citypost.az xəbər verir ki, bu qidalanma modelinin vurduğu ilk və ən kəskin zərbə həzm sisteminin üzərinə düşür. Saatlarca ac qalan mədəyə anidən böyük porsiyada qida daxil olduqda, həzm şirəsi və...
03 Avqust 2026, 17:12
İnsan bədəninin "zirehi": Diş minasını digər orqan və toxumalardan fərqləndirən nədir?
İnsan bədəni təbiətin mühəndislik möcüzəsidir, lakin onun tərkibində elə bir struktur var ki, sərtliyinə və dözümlülüyünə görə hətta skelet sistemini də geridə qoyur. Söhbət dişlərin xarici qatını tamamilə bürüyən və daxili sinir toxumalarını qoruyan diş minasından (enamel) gedir. Bədənimizin ən bərk və dayanıqlı toxuması sayılan bu örtük, bioloji tərkibinə və fəaliyyət mexanizminə görə orqanizmin digər bütün hüceyrəvi strukturlarından köklü şəkildə fərqlənir.Citypost.az xəbər verir ki, diş minasını unikal edən təməl faktor onun qeyri-adi minerallaşma səviyyəsidir. İnsan sümüklərinin təxminən yarısı canlı hüceyrələrdən, sudan və zülal matrisindən ibarət olduğu halda, diş minasının 96 faizə qədəri pur hidroksiapatit kristallarından — yəni kristallaşmış kalsium və...
03 Avqust 2026, 16:40
Plastik əməliyyatlardan sonra yaranan təhlükə: "Fat Embolism" (Yağ emboliyası) nədir?
Gözəlləşmək, bədən quruluşuna düzəlişlər etmək və ya gəncləşmək məqsədilə icra olunan plastik cərrahiyyə əməliyyatları müasir təbabətin ən sürətlə inkişaf edən sahələrindən birinə çevrilmişdir. Lakin hər bir invaziv müdaxilə kimi, bu estetik prosedur da risklərdən azad deyildir. Xüsusilə liposaksiya (piy aldırma) və ya bədən şəkilləndirmə kimi böyük həcmli piy toxuması ilə işlənilən əməliyyatlardan sonra xəstənin həyatını təhdid edə biləcək ən kritik fəsadlardan biri Piy Emboliyası Sindromudur (Fat Embolism). Çox vaxt tənəffüs çatışmazlığı və şüur pozuntusu ilə özünü göstərən bu patoloji vəziyyət, vaxtında müdaxilə olunmadıqda geri dönməz nəticələrə yol aça bilər.Citypost.az xəbər verir ki, plastik əməliyyat zamanı bu ağır reaksiyanın necə baş...
03 Avqust 2026, 15:06
Kök hüceyrə müalicəsi kimlərə daha çox fayda verir?
Son illərdə ortopediya və travmatologiya sahəsində tətbiq edilən müasir müalicə üsullarından biri də kök hüceyrə terapiyasıdır. Xüsusilə oynaq ağrıları və artrozdan əziyyət çəkən xəstələr arasında bu üsula maraq getdikcə artır. Bununla belə, mütəxəssislər bildirirlər ki, kök hüceyrə terapiyası hər xəstə üçün uyğun hesab edilmir və ən yaxşı nəticə xəstəliyin müəyyən mərhələlərində əldə olunur.Citypost.az-ın məlumatına əsasən, həkimlərin sözlərinə görə, kök hüceyrə terapiyasından ən çox fayda görən xəstələr diz, bud-çanaq və çiyin oynaqlarında artrozun ilkin və orta mərhələlərindən əziyyət çəkən şəxslərdir. Məhz bu mərhələlərdə oynaq qığırdağında tam məhvolma baş vermədiyi üçün müalicənin effektivliyi daha yüksək olur. Məqsəd oynaqdakı iltihabi prosesi azaltmaq, toxumaların...
31 İyul 2026, 12:06
Süd vəzisində hər sərtlik xərçəng deyil - Həkimlər səbəb AÇIQLADI
Qadınların ən çox narahatlıq keçirdiyi sağlamlıq problemlərindən biri süd vəzində hiss olunan sərtlik, şişkinlik və ya məmə başından gələn axıntıdır. Bir çox hallarda qadınlar bu əlamətləri hiss edən kimi ən pis ssenarini düşünür, süd vəzi xərçəngindən şübhələnir və hətta qorxudan həkimə müraciəti gecikdirirlər. Halbuki mütəxəssislər bildirirlər ki, süd vəzində müşahidə olunan hər dəyişiklik xərçəng anlamına gəlmir.Citypost.az-ın məlumatına əsasən, həkimlərin sözlərinə görə, süd vəzində yaranan sərtliklərin və düyünlərin böyük bir hissəsi xoşxassəli olur. Bunlara süd vəzi kistaları, fibroadenomalar, hormonal dəyişikliklər nəticəsində yaranan toxuma sıxlaşmaları və digər xoşxassəli xəstəliklər daxildir. Bu dəyişikliklər bəzən aybaşı dövründən əvvəl yaranıb sonra kiçilə, bəzən isə uzun...
31 İyul 2026, 11:06
