Bizə yazın

Baku

-°C

USD

-

Ağrı və iradənin dialoqu. Şəmsi Qoca yazır...

Söz adamı 11 May 2026, 12:29

405

Gecənin ən qatı sükutunda, saatın əqrəbləri "üç"ün üzərində donub qalanda, otağın küncündə iki kölgə üz-üzə gəldi. Biri ağır, boğucu və amansız idi – Ağrı. Digəri isə yorğun, amma gözlərində sönməz bir atəş daşıyan İradə.

Ağrı qəddar bir gülümsəmə ilə pıçıldadı:

— "Hələ də yorulmadınmı? Artıq bir il yarımdır ki, mən sənin bədənində hər hüceyrəyə bir zəncir vurmuşam. Gecələrini yuxusuzluğa, gündüzlərini isə mənə məhkum etmişəm. Niyə hələ də o qələmi əlindən yerə qoymursan? Görürsən ki, mən hər gün bir az daha böyüyürəm, sən isə hər gün bir az daha kiçilirsən."

İradə sakit, amma sarsılmaz bir səslə cavab verdi:

— "Sən mənim bədənimi zəncirləyə bilərsən, amma ruhuma toxuna bilməzsən. Sən mənim sümüklərimi sızlada bilərsən, amma misralarımın ahəngini poza bilməzsən. Sən məni yatağa məhkum etdikcə, mən dastanlarımın qəhrəmanları ilə bərabər Ağbabanın qarlı zirvələrinə qalxıram. Sən məni dar bir otağa sıxışdırdığını sanırsan, mən isə o anda bütün Qərbi Azərbaycanın sözlə xəritəsini çəkirəm. Sən var olduqca, mən daha çox yaradıram."

Ağrı bir az daha şiddətlə sarsıldı:

— "Mən sənin nəfəsini daraldıram! Sənə yaşamağın yük olduğunu xatırladıram. Bu qədər yazıya, bu qədər zəhmətə nə gərək var? Onsuz da payız yaxınlaşır, onsuz da zamanın bitir..."

İradə qələmi bir az daha bərk sıxdı:

— "Məhz o payıza görə tələsirəm! Sən mənim ömrümü qısaltmaq istədikcə, mən o ömrə bütöv bir vətənin yaddaşını sığdırıram. Sən gəlməsəydin, bəlkə də mən bu qədər dərindən yazmazdım. Sən mənə vaxtın nə qədər qızıl olduğunu öyrətdin. Sənin hər sancın mənim üçün bir təkan oldu. Mən Tanrıdan möhlət istəmişəm, sən isə sadəcə o möhlətin içində bir sınaqsan. Mən "Qayıdış dastanı"nın son nöqtəsini qoyanda, sən artıq mənim üçün heç kim olacaqsan. Çünki əsər bitəndə mən əbədi yaşayacağam, sən isə mənim bədənimlə bərabər yox olub gedəcəksən."

Ağrı sarsıldı, sükuta qərq oldu. Çünki o anladı ki, qarşısındakı yalnız bir insan bədəni deyil, o, bir millətin yaddaşını daşıyan qocaman bir çinardır.

İradə sözünə davam etdi:

— "İndi kənara çəkil. Nəvəm Cavid oyanacaq az sonra. Mən ona o ulu yurdu qarış-qarış təsvir etməliyəm. Mənim sevgim sənin ağrından ucadır. Mən yazdıqca sən kiçilirsən, mən yaratdıqca sən məğlub olursan."

Səhərin ilk şəfəqləri pəncərədən süzüləndə Ağrı küncünə çəkildi, İradə isə kağızın üzərində yeni bir kəndin, yeni bir taleyin dastanını yazmağa başladı.

Ən son xəbərləri bizim Facebook kanalımızda izləyin

Ən son xəbərləri bizim Instagram kanalımızda izləyin

Problemlərinizi bizə bildirin

077 323 55 66

Bolşeviklər Gəncə üsyanından sonra Bülbülü niyə öldürmədilər ?  Zaur Əliyev yazır...

Bülbül – Murtuza Məşədi Rza oğlu 1897-ci ildə Şuşada anadan olmuşdur. 1914-cü ildə Bülbül Gəncəyə köçür və Gəncə həyatı onun müğənnilik həyatında böyük rol oynayır. O, ilk dəfə Gəncədə böyük sənətkar Cəmil Əmirovun “Seyfəlmülk ” adlı opera tamaşasında çıxış edir. Murtuza Məmmədov "Bülbül" adını Gəncədə alıb. Cavad Xanın nəvəsi Şirinbəyim xanım Ziydxanlı o adı verib.1920-ci ildə 28 mayı Gəncədə böyük coşğu ilə keçirildiyi zaman orda mahnı ifa edir. Belində silahla  Bülbül Azərbaycan himnin ifa edir. Qeyd edim ki, Nuru Paşanın rəhbərliyi ilə Türk ordusu Bakını azad etməyə gələndə, Bülbül onları "Azərbaycan marşı" və milli mahnılarla qarşılayan  şəxslərdən biri idi.  Rusların Gəncəni bombalaması,...

11 May 2026, 12:07

Əhmədağa Muğanlınin 100 illiyi: “İllər keçəcək, onu filmləri yaşadacaq”

Bu gün Əhmədağa Muğanlının 100 illiyidir…“Kaş oğlu Araz Qurbanov atasının 100 illiyi ilə bağlı hər hansı bir tədbir keçirib, oxucularını dəvət edəydi. Heç olmazsa, mərasim evlərinin birində ehsan süfrəsi açıb, Əhmədağasevərləri bir araya gətirəydi…”XX əsr Azərbaycan ədəbiyyatının tərəqqi dövrü olub. Sözsüz ki, həmin dövr ədəbiyyatımıza çox böyük şəxsiyyətlər bəxş edib. Onlardan Mirzə Ələkbər Sabirin, Cəlil Məmmədquluzadənin, Mirzə Fətəli Axundovun, Məmməd Səid Ordubadinin, Mehdi Hüseynin, Mirzə İbrahimovun, Süleyman Rüstəmin, Əliağa Vahidin, Səməd Vurğunun, Məmməd Arazın, İlyas Əfəndiyevin, İsmayıl Şıxlının, Bəxtiyar Vahabzadənin, Musa Yaqubun, Əhmədağa Muğanlının və s. yazarlarımızın adlarını çəkə bilərik...Bildiyiniz kimi “Atları yəhərləyin” filmi Süleyman Rüstəmin “Qaçaq Nəbi” mənzum pyesinin...

11 May 2026, 11:50

Onun bir şakəri var- kökə bağlılıq...  Elman Eldaroğlu yazır...

Bu dəfə sizə uzun illər Yardımlı rayon Vətəndaşların Vəziyyəti Aktlarının Qeydiyyatı idarəsinə rəhbərlik etmiş Ağahüseyn kişinin yadigarlarından biri- Gülhüseyn Cəfərov haqqında söhbət açmaq istəyirəm. Onu əməlində dürüst, xeyirxah, imanlı kişilərdən biri kimi tanıyıram. Amma gəlin əvvəlcə onun rəsmi tərcümeyi halına nəzər yetirək. Deməli, Gülhüseyn Cəfərov 1959-cu ilin may ayının 8-də Yardımlının Arus kəndində dünyaya gəlib. İlk növbədə onu qeyd edim ki, onun dünyaya gəldiyi gün həftənin cümə gününə təsadüf edir. Cümə günü doğulanların isə xoş aurası olur və həyat eşqi ilə dolu, səbirli, humanist adamlardır. Estetik zövqləri var, özlərinə çox güvənirlər. Daxil olduqları istənilən mühitdə mütləq diqqəti özlərinə çəkirlər. Bir...

08 May 2026, 08:31

Ağdamdan Bakıya uzanan ömür yolu: Əliş İsa oğlu Mustafayevin xatirəsinə… 

Əliş İsa oğlu Mustafayev (15 noyabr 1931 – 8 may 2007) – Azərbaycan sənaye tarixində öz izini qoymuş, ömrünü ölkənin kimya və istehsal sahələrinin inkişafına həsr etmiş görkəmli təsərrüfat və dövlət xadimlərindən biri idi.Onun həyat yolu Qarabağın ürəyi olan Ağdamdan başlayıb, Bakının sənaye ritmi ilə davam edən bir zəhmət salnaməsinə çevrilmişdir.O, Ağdamdan Bakıya gümüş medalla gəlmişdi. Gənclik illərində fəlsəfəyə böyük maraq göstərsə də, həyat onu başqa istiqamətə yönəltdi – sənədlərini Neft və Kimya İnstitutuna verdi. Bu seçim sadəcə peşə seçimi deyildi; bu, gələcəkdə ölkənin sənaye tarixində silinməz iz buraxacaq bir ömrün başlanğıcı idi.1955-ci ildən gənc mütəxəssis kimi Vano Sturua adına...

07 May 2026, 13:20

Radioloqu yandıran şüa - Qurban Yaquboğlu yazır..

Milli Onkologiya Mərkəzinin həkimi, nəhayət, vəfat etdi. "Nəhayət" sözü ötən qeyri-müəyyən zaman kəsimində acı təəssüfü ifadə eləməkdən ötrü ortadadı. Eyni zamanda aprelin 30-da baş vermiş müdhiş hadisənin - pis bir "ilk"in 6 gün sonra son nöqtəyə çatışını bildirir.Tək bizdə yox, bütün dünyada hələ də ən çarəsiz diaqnozların qoyulduğu bir ünvan sayılan onkoloji xəstəxanada törədilmiş olayın sanki unudulmaqda olan özəti yenidən gündəmə gəldi. Təfərrüat? Yox, bu dəfə təfərrüata varmaq imkan xaricindədi. Xəstəxanaya gəlib qumbarayla özünü və həkimi partladan Mübariz (bu, Azərbaycanda sevilən adlardandı) kimdi, nəçidi, doğrudanmı qazidi, Qarabağa müharibəsinin 1-cisində, yoxsa 2-cisində iştirak edib və edibmi? Bilmirik. Mübarizi qumbaraya əl atmağa məcbur edən...

07 May 2026, 10:45

Zaur Əliyev: Şiltberqerin əsərində Azərbaycan türklərinin kimliyi və tarixi təsviri

Azərbaycan türkləri söz verdisə, canı bahasına olsa da, o sözü yerinə yetirər:- Alman əsgər və səyyah İohann ŞiltberqerSizlərə maraqlı bir kitab təqdim edirəm. Müəllifi alman Marko Polosu kimi tanınan İohann Şiltberqerin yazdığı bu kitab onun 30 il Şərqdə yaşaması və gördükləri əsasında hazırlanıb. Kitabın tam adı “Bavariyalı İohann Şiltberqerin Avropa, Asiya və Afrikada əsarəti və səyahətləri, 1394-1427” və PDF forması https://archive.org/details/bondagetravelsof00schirich ilə tanış ola bilərsiniz. Qeyd edim ki, bu kitab Azərbaycan barədə qiymətli əsərlərdən sayılır, çünki müəllifi buranın  müxtəlif şəhərlərində (Təbriz, Bakı, Şamaxı) olmuş və Qarabağın yaylaqlarında qalıb. Orta əsr Azərbaycanının coğrafiyası, etnik tərkibi və adət-ənənələri haqqında müəllif bir birindən dəyərli məlumatları...

06 May 2026, 10:20