Zeytun yağının parlaq yaşıl olması keyfiyyət göstəricisi deyil: Yağ etiketindəki böyük aldanış
Maraqlı 05 Avqust 2026, 13:23
343
Zeytun yağı alarkən bir çox istehlakçının diqqət yetirdiyi ilk məqam onun rəngi olur. Şüşə qabda parlaq, zümrüd yaşılı rəngdə görünen yağlar adətən daha təbii, təzə və keyfiyyətli hesab edilir. Şəffaf qablarda təqdim olunan və canlı yaşıl tonları ilə göz oxşayan bu məhsullar rəflərdə daha tez diqqət çəkir. Lakin qida kimyası mütəxəssislərinin və zeytun yağı ekspertlərinin xəbərdarlıqları göstərir ki, rəngə görə keyfiyyət seçimi etmək istehlakçıların düşdüyü ən böyük psixoloji aldanışlardan biridir.
Citypost.az xəbər verir ki, zeytun yağının rəngi onun keyfiyyətindən və ya turşuluq dərəcəsindən (acılıq və saflıq göstəricisi) ziyadə, xammalın yığıldığı vaxtdan və tərkibindəki piqmentlərdən asılıdır. Erkən məhsul zamanı, yəni zeytun hələ tam yetişməmiş qeyri-yetkin yaşıl halda yığıldıqda, tərkibindəki xlorofil piqmenti yüksək olur və bu da yağa parlaq yaşıl rəng verir. Zeytun tam yetişib qaraldıqdan sonra sıxıldıqda isə tərkibindəki karotinoid piqmentləri üstünlük təşkil edir və yağ daha sarı, qızılı tona bürünür. Hər iki halda da əldə edilən yağ yüksək keyfiyyətli "Extra Virgin" (soyuq sıxma) ola bilər.
Təəssüf ki, istehlakçıların "yaşıl yağ daha yaxşıdır" aldanışından bəzi vicdansız istehsalçılar da sui-istifadə edirlər. Sarı və ya aşağı keyfiyyətli kənd təsərrüfatı yağlarına süni şəkildə xlorofil E141 və ya zeytun yarpaqlarının ekstraktı əlavə edilərək onlara artificial yaşıl rəng verilir. Hətta beynəlxalq zeytun yağı yarışmalarında peşəkar dadımçılar (dequstatorlar) yağın rəngindən təsirlənməsinlər deyə tadım prosesini xüsusi mavi rəngli şüşə stəkanlarda həyata keçirirlər. Bu da rəngin keyfiyyət qiymətləndirməsində sıfır rola malik olduğunun elmi sübutudur.
Həqiqi və keyfiyyətli zeytun yağını seçmək üçün rəngə deyil, onun ətrinə, dadına və qablaşdırılmasına fikir vermək lazımdır. Keyfiyyətli "Extra Virgin" zeytun yağı tünd rəngli şüşə və ya dəmir qablarda saxlanılmalıdır; çünki işıq təbii xlorofili parçalayaraq yağı tez xarab edir. Həqiqi yağı daddıqda boğazda yüngül acılıq və yandırıcı hiss yaradır, tərəvəz və ya təzə biçilmiş ot qoxusu verir. Etiketdəki rəng aldanışına uymaq yox, işıq keçirməyən tünd qablardakı təzə istehsal tarixli məhsulları seçmək ən doğru yoldur.
Səkinə Yusifova/Citypost.az
Ən son xəbərləri bizim Facebook kanalımızda izləyin
Ən son xəbərləri bizim Instagram kanalımızda izləyin
Niyə tanış musiqiləri dinləmək bizi sakitləşdirir? – Beynin təhlükəsizlik axtarışı
Gündəlik həyatın gərginliyindən, stresdən və ya zehni yorğunluqdan qaçmaq istədikdə bir çoxumuz avtomatik olaraq illərdir bildiyimiz, dəfələrlə dinlədiyimiz mahnılara üz tuturuq. Yeni mahnılar kəşf etmək həyəcanverici gəlsə də, emosional baxımdan çətin anlarda zehnimiz bənzərsiz bir rahatlıq tapmaq üçün təkrar-təkrar eyni tanıdıq melodiyaları seçir. Psixologiya və neyrobiologiya sahəsində aparılan araştırmalar göstərir ki, bu vərdiş sadəcə bir musiqi üstünlüyü deyil, beynin təhlükəsizlik axtarışı və emosional özünümüdəfiə mexanizmidir.Citypost.az xəbər verir ki, zehnimizin tanış melodiyalara verdiyi bu müsbət reaksiyanın arxasında psixologiyada "bənzərlik effekti" (mere-exposure effect) və beynin proqnozlaşdırma mexanizmi dayanır. Beyin davamlı olaraq gələcəyi təxmin etməyə və qeyri-müəyyənlikləri aradan qaldırmağa proqramlaşdırılıb. Yeni bir musiqi...
05 Avqust 2026, 14:24
Ölkələrin qızıl ehtiyatları harada saxlanılır? – Başqa dövlətin xəzinəsində olan milli sərvət
Qızıl əsrlərdir ki, dövlətlərin maliyyə sabitliyinin, iqtisadi müstəqilliyinin və krizis anlarında ən etibarlı sığınacağının rəmzi hesab olunur. Mərkəzi banklar milli valyutanı dəstəkləmək və qlobal iqtisadi tərəddüdlərdən qorunmaq üçün tonlarla qızıl ehtiyatı toplayırlar. Lakin bir çox insanı təəccübləndirən əsas məqam odur ki, ölkələrin sahib olduğu bu milli sərvətin böyük bir hissəsi öz sərhədləri daxilində deyil, minlərlə kilometr uzaqda — başqa dövlətlərin yeraltı xəzinələrində saxlanılır.Citypost.az xəbər verir ki, dünyanın ən böyük qızıl saxlanma mərkəzi ABŞ-ın Nyu-York şəhərində yerləşən Federal Ehtiyat Bankı (FED) və məşhur Fort Noksdur(Fort Knox). Bir çox Avropa və Asiya ölkələri, eləcə də beynəlxalq maliyyə təşkilatları öz qızıl külçələrinin böyük...
05 Avqust 2026, 12:07
"Nostalgiya effekti": Beynimiz keçmişi niyə indikindən daha xoşbəxt kimi xatırlayır?
Tez-tez keçmiş günləri xatırlayarkən "harada idi o köhnə vaxtlar", "əvvəllər hər şey daha gözəl və qayğısız idi" deyə düşünürük. Uşaqlıq illəri, gənclik xatirələri və ya illər öncə baş verən sadə bir hadisə belə bu günümüzlə müqayisədə bizə daha parlaq, daha hüzurlu və xoşbəxt görünür. Lakin psixologiya sahəsində aparılan araştırmalar göstərir ki, keçmişin bu qədər qüsursuz görünməsi reallığın özündən çox, beynimizin xatirələri emal edərkən tətbiq etdiyi təbii bir "filtr" mexanizmindən — "nostalgiya effekti"ndən qaynaqlanır.Citypost.az xəbər verir ki, gözəl keçmiş təlləqisinin arxasında duran ən vacib neyrofizioloji səbəblərdən biri "fadəedici unudulma" (və ya pozitivlik qərəzi) adlanan psixoloji fenomendir. Beynimiz emosional sağlamlığı qorumaq və...
05 Avqust 2026, 11:16
Bermud üçbucağının sirri açıldı? – Gəmi və təyyarələrin itməsinin elmi izahı
İllərdir sirli itkin düşmələrlə, yadplanetli iddiaları və paranormal nəzəriyyələrlə gündəmdən düşməyən Bermud üçbucağı, bəşəriyyətin ən böyük sirr mənbələrindən biri hesab olunurdu. Atlantik okeanının Mayami, Bermud adaları və Puerto-Riko arasında qalan bu sahəsində onlarca gəmi və təyyarənin izsiz-tozsuz yoxa çıxması müxtəlif əfsanələrin yaranmasına zəmin yaratmışdı. Lakin müasir okeanologiya, meteorologiya və dəniz geologiyası sahəsində çalışan alimlərin apardıqları son tədqiqatlar bu fantastik fərziyyələri birdəfəlik alt-üst edərək baş verənlərin tamamilə təbii və elmi izahını ortaya qoyur.Citypost.az xəbər verir ki, gəmilərin qəfil okeanın dibinə batmasının arxasında duran ən vacib elmi faktorlardan biri dəniz dibindəki metan hidrat yataqları və bu qazın anidən püskürməsidir. Okean qatının altında...
04 Avqust 2026, 20:22
Yer kürəsinin "ağciyərləri" Amazon deyilmiş: Oksigenimizin 50%-dən çoxunu istehsal edən gizli mənbə
İllərdir məktəb dərsliklərindən və populyar elmi verilişlərdən eşitdiyimiz "Amazon meşələri dünyamızın ağciyərləridir" fikri, demək olar ki, hər birimizin mənimsədiyi ən böyük coğrafi təsəvvürlərdən biridir. Nəhəng tropik meşələrin planet üçün həyati əhəmiyyət daşıdığı inkarolunmaz fakt olsa da, okeanoloqların və dəniz biologiyası mütəxəssislərinin elmi tədqiqatları bu məşhur iddianın əslində bir mif olduğunu ortaya qoyur. Planetimizdə tənəffüs etdiyimiz havanın böyük hissəsi quru meşələrində deyil, okeanların dərinliklərində yerləşən gizli bir mənbədən — mikroskopik dəniz canlılarından gəlir.Citypost.az xəbər verir ki, elmi hesablamalara əsasən, bəşəriyyətin tənəffüs etdiyi oksigenin təxminən 50-80 faizi okeanlarda yaşayan mikroskopik fitoplanktonlar, yəni dəniz yosunları və siyanobakteriyalar tərəfindən istehsal olunur. Görünməyən bu zərrəcik...
04 Avqust 2026, 20:01
Niyə təyyarədə pəncərə pərdələri enişdə açılmalıdır? – Aviasiya təhlükəsizliyinin sirri
Təyyarə ilə səyahət edərkən uçuşun ən kritik mərhələləri olan qalxma və eniş zamanı stüardessaların sərnişinlərdən tələb etdiyi bir neçə dəyişməz qayda var: təhlükəsizlik kəmərlərini bağlamaq, kreslonun kürək hissəsini dik vəziyyətə gətirmək və pəncərə pərdələrini qaldırmaq. Bir çox sərnişin üçün pəncərə pərdələrinin açıq saxlanılması sadəcə mənzərəni izləmək və ya formal bir prosedura kimi görünə bilər. Lakin aviasiya təhlükəsizliyi qaydalarının pərdəarxasında duran bu tələbin kökləri birbaşa insan həyatının xilas edilməsinə və fövqəladə vəziyyətlərə hazırlığa söykənir.Citypost.az xəbər verir ki, aviasiya statistikasına və elmi tədqiqatlara əsasən, təyyarə qəzalarının və təhlükəli insidentlərin böyük əksəriyyəti məhz qalxma və eniş zamanı, yəni ilk 3 və son 8...
04 Avqust 2026, 17:29
