Böyrək daşı riskini sıfırlayan vərdiş: Gün ərzində etməli olduğumuz tək şey
Tibb 04 Avqust 2026, 12:36
488
Müasir dövrdə böyrək daşı xəstəliyi (nefrolitiaz) ən geniş yayılmış və insanlara şiddətli ağrılar yaşadan uroloji problemlərdən biridir. Kəskin tutmaları ilə həyat keyfiyyətini aşağı salan və böyrək funksiyalarına ciddi zərər vurma təhlükəsi yaradan bu xəstəlikdən qorunmağın yolu isə gözlənildiyindən daha sadədir. Tibb mütəxəssislərinin və elmi tədqiqatların yekdil rəyinə əsasən, gün ərzində riayət olunacaq tək bir təməl vərdiş böyrəklərdə daş əmələ gəlmə riskini minimuma endirmək, hətta tamamilə sıfırlamaq gücünə malikdir. Bu vərdiş orqanizmin günlük düzgün su balansını saxlamaqdan və müntəzəm olaraq kifayət qədər təmiz su qəbul etməkdən ibarətdir.
Citypost.az xəbər verir ki, böyrəklərimiz bədəndə təbii süzgəc rolunu oynayaraq qanı təmizləyir, maddələr mübadiləsinin son məhsullarını və zərərli toksinləri sidik vasitəsilə xaric edir. Lakin orqanizmdə maye çatışmazlığı yarandıqda sidiyin tərkibindəki kalsium, oksalat, fosfat və sidik turşusu kimi mineralların sıxlığı kəskin şəkildə artır. Kifayət qədər su olmadıqda bu minerallar sidikdə həll oluna bilmir, çökməyə başlayır və mikroskopik kristalların əmələ gəlməsinə təkan verir. Zaman keçdikcə bu kristallar bir-birinə yapışaraq bərk daş strukturlarına çevrilir. Əgər bədəndə kifayət qədər su olarsa, həmin maddələr kristallaşmağa vaxt tapmadan rahatlıqla yuyulub bədəndən kənarlaşdırılır.
Elmi tədqiqatlar göstərir ki, böyrək daşı riskini sıfıra endirmək üçün yetkin bir insan gün ərzində orta hesabla 2.5 – 3 litr maye qəbul etməlidir ki, böyrəklər ən azı 2 litr sidik ifraz edə bilsin. Su qəbulunun kifayət qədər olduğunu yoxlamağın ən dəqiq və sadə yolu isə sidiyin rənginə diqqət yetirməkdir. Açıq sarı və ya şəffaf rəng bədənin lazımi dərəcədə maye aldığını, tünd sarı rəng isə orqanizmin təcili suya ehtiyacı olduğunu bildirir. Həmçinin içilən suya bir dilim limon əlavə etmək bu prosesin effektivliyini daha da artırır, çünki limonun tərkibində olan sitrat turşusu kalsium kristallarına birləşərək onların iri daşlara çevrilməsinin qarşısını almaqda xüsusi rol oynayır.
Həmçinin oxuyun
Su qəbulu ilə yanaşı, gündəlik qidalanmada bəzi sadə məqamlara diqqət yetirmək də bu vərdişin təsirini möhkəmləndirir. Xüsusilə sofra duzunun (natriumun) həddindən artıq istifadəsi sidikdə kalsiumun miqdarını artıraraq daş riskini yüksəldir, tərkibində fruktoza və fosfor olan şirin qazlı içkilər isə kristallaşmanı sürətləndirir. Duzu azaltmaq və bu cür zərərli içkilər əvəzinə təmiz suya üstünlük vermək böyrəklərin yükünü yüngülləşdirir. Böyrək daşlarından qorunmaq bahalı müalicələr və mürəkkəb pəhrizlər tələb etmir; gün ərzində müntəzəm su içmək vərdişini mənimsəməklə bu təhlükəli xəstəlik riskini həyatınızdan tamamilə silə bilərsiniz.
Səkinə Yusifova/Citypost.az
Ən son xəbərləri bizim Facebook kanalımızda izləyin
Ən son xəbərləri bizim Instagram kanalımızda izləyin
Hər gün 10 min addım atmaq şərtdirmi? – Kardioloqlardan yeni araşdırma
İllərdir sağlam həyat tərzinin və gündəlik fiziki aktivliyin əsas göstəricisi kimi qəbul edilən "günə 10 min addım" qaydası, demək olar ki, hər birimizin qarşısına çıxan ən məşhur sağlamlıq tövsiyələrindən biridir. Lakin kardioloqların və tibb tədqiqatçılarının apardıqları son elmi araşdırmalar bu rəqəmin əslində tibbi bir zərurətdən daha çox, keçmişdə irəli sürülmüş marketinq gedişi olduğunu üzə çıxarır. Tədqiqatlar göstərir ki, ürək-damar sağlamlığını qorumaq, erkən ölüm riskini azaltmaq və uzunömürlülüyü təmin etmək üçün mütləq şəkildə 10 min addım həddini vurmaq məcburi deyil və bu rəqəm hər kəs üçün fərqli elmi göstəricilərə söykənir.Citypost.az xəbər verir ki, müasir kardioloji tədqiqatların nəticələrinə əsasən, orqanizm üçün ən...
04 Avqust 2026, 13:28
Şəkərdən imtina etdikdə bədəndə nə baş verir? – Günbəgün dəyişikliklər
Şəkər müasir qidalanma vərdişlərimizin ən böyük parçalarından birinə çevrilsə də, elmi araşdırmalar onun bədəndə yaratdığı asılılığın mürəkkəb mexanizmə malik olduğunu göstərir. Tərkibində əlavə olunmuş şəkər olan qidalardan imtina etmək ilk günlərdə orqanizm üçün ciddi bir sınaq olsa da, cəmi bir neçə həftə ərzində bədəndə möcüzəvi bərpa prosesləri başlayır. Şəkərsiz həyata qədəm qoyduqda günbəgün baş verən bioloji dəyişikliklər insan orqanizminin nə qədər sürətlə yeniləndiyini subut edir.Citypost.az xəbər verir ki, şəkərdən imtina etdiyiniz ilk üç gün bədən üçün ən çətin mərhələ hesab olunur. Beyin illərlə alışdığı asan enerji mənbəyindən mahrum olduğu üçün bədənə güclü həyəcan siqnalları göndərir. Beyində xoşbəxtlik hormonu olan dopaminin...
04 Avqust 2026, 10:07
Qan şəkərini dərhal salan 3 qida: Diabet riskinə qarşı təbii qalxan
Qan şəkərinin qəfil yüksəlməsi orqanizmdə halsızlıq, kəskin susuzluq və uzunmüddətli dövrdə ciddi damar zədələnmələrinə yol açan əsas faktorlardan biridir. Xüsusilə karbohidratlı yeməklərdən sonra qlükoza səviyyəsini tarazlıqda saxlamaq üçün bahalı əlavələrə deyil, gündəlik mətbəximizdə olan bəzi təbii qidalara müraciət etmək kifayətdir. Mütəxəssislər bildirirlər ki, tərkibindəki xüsusi birləşmələr və liflər sayəsində qanda şəkərin kəskin artmasının qarşısını alan və onu sürətlə tənzimləyən üç təməl qida var.Citypost.az xəbər verir ki, ilk təbii vasitə darçındır. Bu ətirli ədviyyatın tərkibindəki aktiv maddələr hüceyrələrin insulin hormonuna olan həssaslığını artırır. Darçın insulinin fəaliyyətini təqlid edərək qlükozanın qandan hüceyrələrə keçməsini sürətləndirir. Yeməklərə və ya suya əlavə edilən yarım çay...
03 Avqust 2026, 20:47
Dietaoloqlardan ciddi xəbərdarlıq: Omad pəhrizinin orqanizmə vurduğu 5 zərər!
Gündəlik qidalanmanı tək bir yemək saatına sığışdıran və son dövrlər populyarlaşan OMAD (One Meal A Day) pəhrizi, sürətli çəki itirmək istəyənlərin diqqətini çəksə də, mütəxəssislərin ciddi narahatlığına səbəb olur. Orqanizmi uzun saatlar boyu ac saxlayaraq metabolizmi süni şəkildə sürətləndirmək cəhdi, əslində daxili orqanların normal fəaliyyət ritmini kökündən pozur. Qidalanma ekspertləri və dietoloqlar xəbərdarlıq edirlər ki, gün ərzində lazımi kalori və qida maddələrini bir dəfəyə qəbul etmək bədəndə bərpa olunmaz fəsadlar törədir.Citypost.az xəbər verir ki, bu qidalanma modelinin vurduğu ilk və ən kəskin zərbə həzm sisteminin üzərinə düşür. Saatlarca ac qalan mədəyə anidən böyük porsiyada qida daxil olduqda, həzm şirəsi və...
03 Avqust 2026, 17:12
İnsan bədəninin "zirehi": Diş minasını digər orqan və toxumalardan fərqləndirən nədir?
İnsan bədəni təbiətin mühəndislik möcüzəsidir, lakin onun tərkibində elə bir struktur var ki, sərtliyinə və dözümlülüyünə görə hətta skelet sistemini də geridə qoyur. Söhbət dişlərin xarici qatını tamamilə bürüyən və daxili sinir toxumalarını qoruyan diş minasından (enamel) gedir. Bədənimizin ən bərk və dayanıqlı toxuması sayılan bu örtük, bioloji tərkibinə və fəaliyyət mexanizminə görə orqanizmin digər bütün hüceyrəvi strukturlarından köklü şəkildə fərqlənir.Citypost.az xəbər verir ki, diş minasını unikal edən təməl faktor onun qeyri-adi minerallaşma səviyyəsidir. İnsan sümüklərinin təxminən yarısı canlı hüceyrələrdən, sudan və zülal matrisindən ibarət olduğu halda, diş minasının 96 faizə qədəri pur hidroksiapatit kristallarından — yəni kristallaşmış kalsium və...
03 Avqust 2026, 16:40
Plastik əməliyyatlardan sonra yaranan təhlükə: "Fat Embolism" (Yağ emboliyası) nədir?
Gözəlləşmək, bədən quruluşuna düzəlişlər etmək və ya gəncləşmək məqsədilə icra olunan plastik cərrahiyyə əməliyyatları müasir təbabətin ən sürətlə inkişaf edən sahələrindən birinə çevrilmişdir. Lakin hər bir invaziv müdaxilə kimi, bu estetik prosedur da risklərdən azad deyildir. Xüsusilə liposaksiya (piy aldırma) və ya bədən şəkilləndirmə kimi böyük həcmli piy toxuması ilə işlənilən əməliyyatlardan sonra xəstənin həyatını təhdid edə biləcək ən kritik fəsadlardan biri Piy Emboliyası Sindromudur (Fat Embolism). Çox vaxt tənəffüs çatışmazlığı və şüur pozuntusu ilə özünü göstərən bu patoloji vəziyyət, vaxtında müdaxilə olunmadıqda geri dönməz nəticələrə yol aça bilər.Citypost.az xəbər verir ki, plastik əməliyyat zamanı bu ağır reaksiyanın necə baş...
03 Avqust 2026, 15:06
